1-methylcyclopropeen

1-methylcyclopropeen
Structuurformule en molecuulmodel
1-methylcyclopropeen
Algemeen
Molecuulformule      (uitleg)	C4H6
IUPAC-naam	1-methylcyclopropeen
Andere namen	1-MCP
Molmassa	50,1 g/mol
CAS-nummer	3100-04-7
EG-nummer	(geen)
Fysische eigenschappen
Aggregatietoestand	gasvormig
Kleur	kleurloos
Smeltpunt	< -100 °C
Kookpunt	Ca. 12 °C
Dampdruk	200.000 Pa
Oplosbaarheid in water	(bij 20°C) 137 g/L
Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar)
Portaal    Scheikunde

1-methylcyclopropeen, of kortweg 1-MCP, is een onverzadigd koolwaterstofgas met de bruto-formule C₄H₆. Het wordt gebruikt om fruit, groenten en snijbloemen langer houdbaar te maken door ze te beschermen tegen de (voor de handel) nadelige invloed van etheen.

1-MCP als plantenbeschermingsmiddel

Bepaalde geplukte vruchten en bloemen zijn gevoelig voor etheen, een gas dat werkt als een plantenhormoon. Onder invloed van etheen verwelken bloemen sneller, verliezen de vruchten hun glans, enz. Deze werking gebeurt langs specifieke etheenreceptoren in de plant. 1-MCP heeft de eigenschap dat het deze receptoren blokkeert, zodat de etheengevoeligheid sterk vermindert. Dit effect is langdurig; na een eenmalige blootstelling aan een bepaalde dosis 1-MCP, kort na de pluk, blijven de behandelde planten of vruchten lange tijd bestand tegen de invloed van etheen, ook als ze samen met niet-behandeld product worden opgeslagen.

Deze toepassing werd ontwikkeld door onderzoekers van de North Carolina State University in de Verenigde Staten. Zij bezitten ook het octrooi.

Gebruikswijze

De behandeling van planten en vruchten met 1-MCP gebeurt met een gepatenteerd procedé: het SmartFresh Quality System (gecommercialiseerd door AgroFresh, een dochtermaatschappij van Rohm & Haas). Hierbij wordt 1-MCP niet als gas gebruikt, maar in de vorm van een complex met een andere molecule, namelijk alfa-cyclodextrine, waarin het als het ware wordt ingekapseld. Wanneer 1-MCP-gas doorheen een oplossing van alfa-cyclodextrine borrelt, houdt dit 1-MCP vast en vormt er een vast complex mee, dat neerslaat en na filteren en drogen een poeder geeft. Wanneer aan dit poeder later een overmaat water toegevoegd wordt, komt het gas weer vrij.

De behandeling met 1-MCP van pas geplukte vruchten zoals appelen gebeurt in een gasdichte ruimte, waarin een speciale "dispenser" met het 1-MCP-houdende poeder geplaatst wordt. Gedurende een vooraf bepaalde tijd (maximaal 24 uur) ontwijkt hieruit, door toevoeging van water, een weinig van het gas; een concentratie aan 1-MCP van minder dan 1 ppm in de ruimte volstaat. Na de behandeling kunnen de vruchten bewaard worden in normale omstandigheden, en zullen ze veel langer houdbaar zijn dan onbehandelde vruchten. Deze werkwijze is vrij eenvoudig en veilig; er moeten immers geen gascylinders gebruikt worden. Voor de consument zijn er geen nadelen verbonden aan deze behandeling.

Europese Unie

1-MCP is door de Europese Commissie opgenomen in de lijst van toegelaten actieve stoffen voor gewasbescherming (bijlage 1 bij de "pesticiden"-richtlijn 91/414/EEG). Onder meer in Nederland en België is 1-MCP, zoals gebruikt in het SmartFresh procedé, erkend.

Eigenschappen

1-MCP is een koolwaterstof, en bijgevolg ook brandbaar. Het is vrij instabiel en reactief en het oxideert gemakkelijk. Door het in te kapselen in cyclodextrine worden deze nadelen omzeild: dan kan het, bij normale temperatuur, bijna 1 jaar bewaard blijven.

Zie ook

• Lijst van pesticiden die door de Europese Unie zijn toegelaten
• Lijst van pesticiden die door de Europese Unie zijn verboden

Externe links

• Website van SmartFresh

Referenties