1570-1579

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De jaren 1570-1579 (van de christelijke jaartelling) zijn een decennium in de 16e eeuw.

Belangrijke gebeurtenissen[bewerken]

De Bartholomeusnacht
Door Giorgio Vasari
Europa
De Nederlanden
  • In 1572 begint de opstand tegen de Spaanse overheersing met de inname van Den Briel en de inname van Vlissingen.Een aantal steden in Holland en Zeeland sluit zich aan als Willem van Oranje het volk oproept om in opstand te komen.
  • Er wordt in de volgende jaren gevochten om de steden in het westen, de Watergeuzen spelen daarbij een hoofdrol, met Don Frederik als voornaamste tegenspeler. Het Beleg van Haarlem leidt tot de val van de stad, maar Alkmaar handhaaft zich. Het Beleg van Leiden (1573-1574) kost 6000 van de 18.000 inwoners het leven, maar de stad wordt niet genomen. In 1578 kiest Amsterdam de kant van Oranje. Dan trekken de Spanjaarden zich terug naar het oosten en het zuiden.
  • Door het uitblijven van hun soldij gaan de Spaanse soldaten in 1576 over tot een rampzalige plundering van Antwerpen, die bekend geworden is als de Spaanse furie. De anti-Spaanse sentimenten worden hierdoor aanzienlijk versterkt. Willem van Oranje kan hierdoor in november 1576 een groot politiek succes boeken, de Pacificatie van Gent, die zijn ideaal van bestuurlijke eenheid van de Nederlanden op basis van godsdienstvrijheid dichterbij brengt.
  • Deze eenheid is slechts tijdelijk. Twee jaar later lopen de Malcontenten, katholiek gebleven ridders uit het zuiden, over naar Spaanse zijde. In 1579 vallen de noordelijke en zuidelijke Nederlanden uiteen in de protestantse Unie van Utrecht en de katholieke Unie van Atrecht.
Azië
  • Het Sultanaat Bantam verovert het hele grondgebied van Soenda in west-Java. Malauna Yusuf verwoest in 1579 de Soendanese hoofdstad Pakuan Pajajaran. De heilige steen (watu gigilang) die als troon van de Soendanese heersers heeft gediend, wordt meegenomen naar Bantam en daar op het koninklijke plein geplaatst om symbolisch het einde van Soenda te markeren.
Scheepvaart
Kunsten & Wetenschappen
  • 1572 - 11 november - Tycho Brahe ontdekt een nieuwe ster in Cassiopeia (de latere Ster van Brahe) en schrijft hierover een verhandeling: De Nova Stella Anni. Er wordt een begin gemaakt met de talloze planetenwaarnemingen door Brahe waardoor Kepler tenslotte in staat is zijn befaamde wetten te vinden.
  • Michel de Montaigne trekt zich in 1572 terug op zijn voorvaderlijk kasteel en gaat de Essais schrijven. In 1580 verschijnt het eerste deel.
  • De Portugese dichter Luís de Camões publiceert "Os Lusiados", een nationaal epos in tien cantos, naar de Aeneis van vergilius. De Fransman Pierre de Ronsard geeft de eerste vier boeken uit van wat zijn nationaal epos moet worden: "La Franciade", maar daar blijft het bij. Ook de Antwerpenaar Jan van der Noot begint aan een nationaal epos van het Habsburgse Europa. Zijn werk loopt vast als de Noordelijke Nederlanden de koning van Spanje afzweren (1581).
  • In zijn belangrijkste werk, Les six livres de la république (1576), stelt Jean Bodin dat de soevereiniteit van de staat de hoogste, meest absolute en tijdloze macht is. Hiermee legt Bodin de basis voor de theoretische grondslag van het absolutisme en het moderne staatsgezag.