1600-1609

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De jaren 1600-1609 (van de christelijke jaartelling) zijn een decennium in de 17e eeuw.

Gebeurtenissen en ontwikkelingen[bewerken]

Waag te Gouda
Gebouwd door Pieter Post (1608-1669)
Scheepvaart en handel
Europa
De Nederlanden
  • In 1602 komt Ambrogio Spinola met 9000 man aan in de Nederlanden. Koning Filips III redt daarmee het bewind van landvoogd Albrecht van Oostenrijk. Spinola wordt vrijwel direct benoemd tot opperbevelhebber van het leger van de Zuidelijke Nederlanden. Hij is vooral bekend en berucht om zijn belegering van Oostende. In 1604 verovert hij de stad.
  • Als in 1604 Engeland vrede sluit met Spanje, komt de Republiek er alleen voor te staan. In december 1606 beginnen er gesprekken tussen de Spaanse bevelhebber Spinola en raadspensionaris Johan van Oldenbarneveldt. In april 1607 wordt een staakt-het-vuren getekend dat in 1609 van kracht wordt.
  • Het eiland Blankenburg ontstaat als rond 1600 een al veel langer bestaande slikplaat in de Maasmonding wordt ingepolderd. Al snel daarna vormt het één eiland met Rozenburg en nog enkele platen in de Maas.
  • De Staten van Holland geven een maatschappij onder leiding van Dirck van Os vergunning om de Beemster droog te maken.
  • In veel steden, waaronder Gouda, heerst de pest.
Godsdienst
  • In 1604 ontstaat een meningsverschil tussen de calvinistische Leidse theologen Arminius en Gomarus. Volgens de eerste kan de mens door zijn levenswandel bijdragen aan zijn zaligheid, terwijl voor de tweede alles is voorbeschikt. Het conflict laait hoog op en steeds meer mensen worden gedwongen partij te kiezen.
  • In 1601 arriveert de Italiaanse jezuïet Matteo Ricci in Peking, waar hij met toestemming van keizer Wanli een missiepost sticht. In 1610 wordt hij vermoord.
Amerika
  • Stichting van Jamestown door Engelse kolonisten.
  • Henry Hudson maakt in 1609 zijn derde reis, dit keer in dienst van de VOC.
  • De eerste nederzetting in Acadië wordt in opdracht van koning Hendrik IV door Pierre Dugua en de cartograaf Samuel de Champlain gesticht op het eiland Ile Sainte Croix in 1604. Het volgend jaar wordt de nederzetting na een moeilijke overwintering, waarbij verscheidene kolonisten overlijden als gevolg van scheurbuik, verhuisd naar Port Royal.
Wetenschap
Kunst
  • De jonge Belg Peter Paul Rubens verblijft in Venetië, Florence en Rome, waar hij de klassieke schilders bestudeert. Vervolgens woont en werkt hij tot 1608 in Madrid.
  • Bloei van de Spaanse letteren, met de hoge productie van de toneelschrijver Lope de Vega. Cervantes geeft in 1605 zijn boek Don Quichot van la Mancha uit.