1 december

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

1 december is de 335ste dag van het jaar (336ste in een schrikkeljaar) in de Gregoriaanse kalender. Nog 30 dagen tot het einde van het jaar.

nov		december					jan
<<		1	2	3	4	5	6	7
8	9	10	11	12	13	14	15	16
17	18	19	20	21	22	23	24	25
26	27	28	29	30	31			>>

Inhoud

1 Gebeurtenissen
2 Geboren
3 Overleden
4 Viering/herdenking
5 Weerextremen in Nederland

[bewerk] Gebeurtenissen

Algemeen
- 1974 - Een Boeing 727 verongelukt in slecht weer bij Washington Dulles International Airport. Alle 92 inzittenden komen om.
- 1981 - Een Joegeslavische DC-9 botst tijdens het aanvliegen van Ajaccio Airport in Corsica op een berg. Alle 178 inzittenden komen om.
- 1988 - De eerste Wereld-Aidsdag wordt gehouden.
- 1994 - Een lancering met een AR 42P mislukt.
- 2006 - Op basisschool De Klimop in Hoogerheide wordt Jesse Dingemans (8) vermoord.
Economie
- 1998 - De oliemaatschappij Exxon kondigt aan concurrent Mobil te kopen voor 73,7 miljard dollar. Hiermee ontstaat Exxon-Mobil, het grootste bedrijf ter wereld.
Kunst en cultuur
- 1999 - Het Werelderfgoedcomité van de Unesco voegt 24 Vlaamse belforten en 6 Waalse toe aan de Werelderfgoedlijst.
Media
- 1945 - Onder leiding van Ab Goubitz wordt de eerste Nederlandse uitzending van de ochtendgymnastiek uitgezonden
- 1953 - Hugh Hefner geeft het eerste nummer van Playboy uit. De oplage bedraagt 70.000 exemplaren.
- 1978 - Het eerste nummer van het Vlaamse dagblad De Morgen verschijnt.
Oorlog
- 1964 - President Lyndon B. Johnson en zijn adviseurs besluiten tot een tweefasenplan voor bombardementen op Vietnam.
- 1969 - In de Verenigde Staten bepaalt voor het eerst sinds de Tweede Wereldoorlog een loting wie wordt opgeroepen voor militaire dienst. (In januari 1970 stellen statistici vast dat met de loting is gerommeld.)
- 1971 - Rebellen van de Rode Khmer voeren hun aanvallen op Cambodjaanse regeringstroepen op, en verdrijven deze uit Kompong Thmar en Ba Ray, 10 kilometer ten noordoosten van de hoofdstad Phnom-Penh.
Politiek
- 1640 - Portugal wordt opnieuw onafhankelijk van Spanje.
- 1821 - De Dominicaanse Republiek verklaart zich onafhankelijk van Spanje.
- 1822 - Dom Pedro wordt gekroond tot keizer van Brazilië.
- 1824 - Bij verkiezingen in de Verenigde Staten haalt geen van de kandidaten een meerderheid. Het Huis van Afgevaardigden moet een winnaar aanwijzen.
- 1918 - Transsylvanië wordt verenigd met Roemenië
- 1918 - IJsland wordt onafhankelijk van Denemarken
- 1918 - Oprichting van het Koninkrijk Joegoslavië
- 1919 - Lady Nancy Astor wordt het eerste vrouwelijke lid van het Britse Parlement.
- 1925 - In Londen wordt het Verdrag van Locarno getekend. De betrekkingen met het in de Eerste Wereldoorlog verslagen Duitsland worden genormaliseerd.
- 1948 - President José Figueres Ferrer schaft het leger van Costa Rica af.
- 1955 - Rosa Parks weigert haar zitplaats in een bus in Alabama af te staan aan een blanke man, en wordt gearresteerd wegens overtreding van de rassenwetten van de staat Alabama.
- 1958 - De Centraal-Afrikaanse Republiek wordt onafhankelijk van Frankrijk
- 1959 - Twaalf landen, waaronder de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie, tekenen het Zuidpoolverdrag waarbij Antarctica wordt gevrijwaard van militaire activiteiten. Dit was de eerste wapenovereenkomst in de Koude Oorlog.
- 1973 - Papoea-Nieuw-Guinea krijgt zelfbestuur van Australië.
- 1989 - Het parlement van Oost-Duitsland schaft de grondwettelijke regel af die de communistische partij alleenheerschappij geeft in het bestuur. (Egon Krenz, het Politburo, en het Centraal Comité treden twee dagen later af.)
- 1991 - Oekraïne stemt voor onafhankelijkheid van de Sovjet-Unie
- 1991 - Het Panamakanaal komt volledig onder Panamees bestuur.
Religie
- 1916 - De Franse priester en kluizenaar Charles de Foucauld (58) wordt bij een overval van leden van de Touareg in zijn hut in Tamanrasset in Algerije doodgeschoten.
- 1921 - Oprichting van het rooms-katholieke Apostolisch Vicariaat Siberië.
- 1984 - Bisschopswijding van Johannes ter Schure, hulpbisschop van Roermond, door bisschop Joannes Matthijs Gijsen.
Sport
- 1948 - Piet Roozenburg wordt wereldkampioen dammen.
Wetenschap en technologie
- 1783 - Eerste, bemande ballonvaart, door Jacques Charles en Marie-Noël Robert.
- 1913 - Ford Motor Company introduceert de lopende band. Het productieprincipe werd overigens al toegepast door Oldsmobile.
- 1928 - In Utrecht wordt het spoorwegmuseum geopend
- 1987 - NASA maakt de namen bekend van vier bedrijven die contracten krijgen voor het meebouwen aan het internationaal ruimtestation. Gekozen zijn: Boeing Aerospace, General Electric's Astro-Space divisie, McDonnell Douglas, en de Rocketdyne divisie van Rockwell.
- 1990 -In de Kanaaltunnel ontmoeten arbeiders uit het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk elkaar op veertig meter onder de zeebodem. Sinds de laatste ijstijd was er geen vaste verbinding meer geweest tussen het eiland Groot-Brittannië en het vasteland van Europa.

[bewerk] Geboren

1716 - Etienne-Maurice Falconet, Frans beeldhouwer
1743 - Martin Heinrich Klaproth, Duits scheikundige
1819 - Philipp Krementz, Duits kardinaal-aartsbisschop van Keulen (overleden 1899)
1873 - Charles Ruys de Beerenbrouck, Nederlands katholiek politicus (overleden 1936)
1884 - Karl Schmidt-Rottluff (Karl Schmidt), Duits schilder (overleden 1976)
1886 - Rex Stout, Amerikaans schrijver (Nero Wolfe)
1893 - Ernst Toller, Duits schrijver (overleden 1939)
1895 - Henry Williamson, Brits schrijver
1898 - Agustin Magaldi, Argentijns tangozanger
1904 - Gerrit Jannink, Nederlands hockeyinternational (overleden 1975)
1905 - Clarence Melvin Zener, Amerikaans natuurkundige (overleden 1993)
1912 - Minoru Yamasaki, Amerikaans architect (overleden 1986)
1915 - Cor Hund, Nederlands beeldhouwer, tekenaar en schilder (overleden 2007)
1922 - Coen van Hoewijk, eerste Nederlandse nieuwslezer (overleden 2007)
1923 - Stansfield Turner, Amerikaans directeur van de CIA
1923 - Maurice De Bevere (Morris), Belgisch striptekenaar van Lucky Luke (overleden 2001)
1923 - Wessel Ilcken, Nederlands jazzmusicus (overleden 1957)
1927 - Abby Mann, Amerikaans scenarioschrijver (onder andere Kojak) (overleden 2008)
1929 - Karl Otto Pöhl, Duits financieel deskundige
1933 - Lou Rawls, Amerikaanse soulzanger (overleden 2006)
1934 - Billy Paul, zanger
1935 - Woody Allen, Amerikaans filmregisseur en acteur
1935 - Ron Carey, Amerikaans acteur (overleden 2007)
1939 - Lee Trevino, Amerikaans golfer
1940 - Richard Pryor, Amerikaans acteur en komiek (overleden 2005)
1945 - Bette Midler, Amerikaans zangeres en actrice
1945 - Johan Kasantaroeno, Surinaams politicus (overleden 2008)
1946 - Gilbert O'Sullivan (echte naam Raymond O'Sullivan), Ierse zanger
1948 - Errol Snijders, Surinaams politicus
1949 - Pablo Escobar, Colombiaans drugsbaron (overleden 1993)
1950 - Keith Thibodeaux, Amerikaans drummer en acteur
1951 - Fons van Katwijk, Nederlands wielrenner
1951 - Treat Williams, Amerikaans acteur
1951 - Jaco Pastorius, Amerikaans basgitarist
1958 - Lenette van Dongen, Nederlandse cabaretière en zangeres
1958 - Alberto Cova, Italiaans atleet
1958 - Charlene Tilton, Amerikaans actrice
1961 - Jeremy Northam, Brits acteur
1962 - Berry van Aerle, Nederlands Topvoetballer
1963 - Janke Dekker, Nederlands tv-presentatrice, actrice en musicalster
1964 - Salvatore Schillaci, Italiaans voetballer
1964 - Stijn Meuris, Belgisch muzikant
1968 - Anders Holmertz, Zweeds zwemmer
1969 - Alana Dante, Vlaams zangeres
1971 - Astrid de Jong, Nederelandse radiopresentatrice 3FM
1971 - Peter Van de Veire, Vlaams radiopresentator bij Studio Brussel
1972 - Nicole Koolen, Nederlands hockeyinternational
1975 - Liesbeth Kamerling, Nederlands actrice
1975 - Sophia Skou, Deens zwemster
1976 - Matthew Shepard, Amerikaans student die vermoord werd om zijn homoseksualiteit (overleden 1998)
1977 - Jasmine Sendar, Nederlands actrice
1977 - Joseph-Desiré Job, Kameroens voetballer
1978 - Brad Delson, gitarist van band Linkin Park
1979 - Patrick Ax, Nederlands voetballer
2001 - Prinses Aiko, dochter van kroonprins Naruhito en kroonprinses Masako Owada van Japan

[bewerk] Overleden

1135 - Koning Hendrik I van Engeland (67)
1521 - Paus Leo X (Giovanni de Medici) (45)
1530 - Margaretha van Oostenrijk (50)
1633 - Isabella van Spanje (67), landvoogdes van de Spaanse Nederlanden
1792 - Denis Fonvizin (48), Russisch toneelschrijver
1825 - Alexander I van Rusland (47), Russisch tsaar
1830 - Pius VIII (69), Italiaans paus
1914 - François-Virgile Dubillard (69), Frans kardinaal-aartsbisschop van Chambéry
1916 - Charles de Foucauld (58), Frans zalige, priester en kluizenaar in Algerije
1918 - George Henry Barnet Lyon (69), Nederlands jurist en bestuurder in Suriname
1947 - Aleister Crowley (Edward Alexander Crowley) (72), Brits occultist
1934 - Sergei Kirov (48), Russisch revolutionair
1954 - Welles Hoyt (79), Amerikaans atleet
1964 - J. B. S. Haldane (72), Brits geneticus
1969 - Robert David Simons (84), Surinaams jurist, publicist en dichter
1972 - Antonio Segni (81), vierde president van Italië
1973 - David Ben-Gurion (87), eerste minister-president van Israël
1973 - Willem Hesselink (95), Nederlands voetballer
1987 - James Baldwin (63), Amerikaans schrijver
1989 - Alvin Ailey (58), Amerikaans danser en dans-choreograaf
1990 - Octavio Antonio Beras Rojas (84), kardinaal-aartsbisschop van Santo Domingo in de Dominicaanse Republiek
1997 - Stéphane Grappelli (89), Frans jazzviolist
1998 - Albert de Klerk (81), Nederlands componist en organist
2001 - Stan Haag (81), Nederlands programmamaker, radiopresentator en liedjesschrijver
2004 - Prins Bernhard (93), Prins der Nederlanden
2005 - Cobi Schreijer (83), Nederlands zangeres
2005 - Jack Colvin (71), Amerikaans acteur
2006 - Claude Jade (58), Frans actrice
2006 - Ali Khan Samsudin (48), Maleisisch slangenkoning
2006 - Jesse Dingemans (8), Nederlands geweldsslachtoffer
2007 - Ken McGregor (78), Australisch tenniskampioen
2007 - Elisabeth Eybers, (92) Zuid-Afrikaans dichteres

[bewerk] Viering/herdenking

Begin van de meteorologische winter
Wereld-Aidsdag
Nationale feestdag van Roemenië
Nationale feestdag van Centraal-Afrikaanse Republiek
Nationale feestdag van Costa Rica
Sint-Elooi (Vlaanderen), ook wel Sint Eligius (Nederland), patroonheilige van onder andere de metaalbewerkers.