26 Hongaarse predikanten
De 26 Hongaarse predikanten zijn vijf Lutherse en 21 gereformeerde predikanten die in 1674 weigeren Rooms-Katholiek te worden.
In Hongarije heerst grote onrust in de 16de en 17de eeuw. Na de inval van de Turken wordt het land opgesplitst in drie delen. De Habsburgers regeren in het noorden en noordwesten, het centrale deel wordt van 1541 - 1686 door de Turken geregeerd en de rest behoort al sinds 1551 tot het vorstendom Zevenburgen. Velen worden protestant als protest tegen de katholieke Habsburgers. Dit leidt tot inperking van de vrijheid van godsdienst. Ook predikanten moeten overgaan tot het katholicisme.
Inhoud |
[bewerken] Ter dood veroordeeld
In 1674 worden bijna 800 predikanten naar het gerechtshof in Pozsony ontboden. De 336 die daaraan gevolg geven worden wegens rebellie ter dood veroordeeld. Keizer Leopold I is clement en geeft hen een keuze: katholiek worden of emigreren. De 42 die voor emigreren kiezen worden lopend naar Napels gebracht. Drie sterven onderweg, 26 worden galeislaaf in dienst van de Spaanse onderkoning van Napels, de markies De Los Velez.
[bewerken] De bevrijding
Diverse landen protesteren hiertegen, waaronder Nederland via hun ambassadeur Hamel Bruynincx. Als dit niet helpt wordt luitenant-admiraal De Ruyter per brief door de Staten-Generaal geïnformeerd over de toestand waarin de Hongaarse galeislaven verkeren. Zijn opdracht is om in overleg te treden met de Spanjaarden en zo mogelijk de predikanten te bevrijden.
De Ruyter is al sinds 1675 met zijn vloot in de Middellandse Zee om Nederlandse koopvaarders te beschermen en Spanje te helpen tegen de Franse kapers. Spanje is hem dus dank verschuldigd en op 11 februari 1676 worden de predikanten vrijgelaten en aan dek van 'De Eendraght' door De Ruyter ontvangen. Daarna worden zij over diverse schepen van het eskader verdeeld en maken nog enkele zeeslagen mee voordat zij voet aan wal zetten in Nederland.
[bewerken] Herdenking
- Achter de Nagytemplom Nagytemplom in Debrecen is een klein monument, dat opgericht is als herinnering aan de bevrijding van deze 26 predikanten (zie foto Monument).
- Bij het graf van Michiel de Ruyter in Amsterdam hangt een zilveren laurierkrans met de namen van de predikanten.
- In 2007 heeft de Hongaarse ambassadeur in Nederland een plaquette onthuld bij het standbeeld van De Ruyter in Vlissingen.
