4 november

4 november is de 308ste dag van het jaar (309de dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 57 dagen tot het einde van het jaar.

Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1966 - Grote overstromingen in Venetië en Florence.

•  Kunst
  • 1863 - Première van de opera Les Troyens à Carthage van Hector Berlioz in Parijs.
  • 1948 - T.S. Eliot wint de Nobelprijs voor de Literatuur.
  • 1990 - De stad Dinant viert het honderdvijftigjarig bestaan van de saxofoon met een concert waaraan duizenden saxofoonspelers uit heel Europa deelnemen.

•  Oorlog
  • 1576 - Spaanse muiters vallen Antwerpen binnen. Na drie dagen ligt de stad bijna volledig verwoest door de Spaanse Furie.

•  Politiek
  • 1800 - Presidentsverkiezingen in de Verenigde Staten tussen Thomas Jefferson en John Adams. Uiteindelijk zou het een vreemd gelijkspel worden tussen Jefferson en zijn beoogd vicepresident Aaron Burr dat na lang getouwtrek uiteindelijk tot het 1e presidentschap van Jefferson zou leiden.
  • 1918 - In Duitsland breekt een opstand uit die een einde maakt aan het keizerrijk, de Novemberrevolutie.
  • 1956 - Sovjettroepen trekken Hongarije binnen om de Hongaarse opstand die op 23 oktober begon, de kop in te drukken. Duizenden komen om, meer raken gewond en bijna een kwart miljoen mensen verlaten het land.
  • 1973 - In Nederland vindt de eerste autoloze zondag plaats, veroorzaakt door de oliecrisis. De snelwegen zijn uitgestorven en worden enkel nog gebruikt door fietsers en rolschaatsers.
  • 1995 - Na een vredesdemonstratie te hebben bijgewoond, wordt in Tel Aviv (Israël) premier Yitzchak Rabin dodelijk gewond door een extreem-rechtse Israëlische schutter. Hij overlijdt later op de operatietafel in het Ichilov Ziekenhuis in Tel Aviv.
  • 2004 - De gezondheid van Yasser Arafat verslechtert, hij wordt opgenomen op de Intensive Care van het Franse ziekenhuis waar hij verblijft en raakt in coma, aldus de Palestijnse autoriteit.
  • 2008 - Barack Obama wint de Amerikaanse presidentsverkiezingen.

•  Religie
  • 1958 - Kroning van Paus Johannes XXIII in Rome.

•  Sport
  • 1983 - In Karachi eindigt de Nederlandse hockeyploeg als vijfde bij het toernooi om de Champions Trophy.

•  Wetenschap en technologie
  • 1846 - Benjamin Palmer verkrijgt octrooi op het kunstbeen.
  • 1922 - De Britse archeoloog Howard Carter ontdekt het graf van de Egyptische farao Toetanchamon.
  • 1953 - De Nederlandse natuurkundige Frits Zernike ontvangt de Nobelprijs voor de Natuurkunde.
  • 1973 - Lancering van Mariner 10, het eerste ruimtetuig dat langs Mercurius vliegt.

Geboren

Eduard V van Engeland

Otto von Guericke

Karel III Filips van de Palts

Ivo Iličević

• 1470 - Eduard V van Engeland, Engels koning (overleden 1483)
• 1575 - Guido Reni, Italiaans schilder (overleden 1642)
• 1592 - Gerard van Honthorst, Nederlands schilder (overleden 1656)
• 1602 - Otto von Guericke, uitvinder van de vacuümpomp (overleden 1686)
• 1631 - Maria Henriëtte Stuart, vrouw van Willem II (overleden 1660)
• 1661 - Karel III Filips van de Palts (overleden 1742)
• 1779 - Jan Willem Pieneman, Nederlands schilder (overleden 1853)
• 1805 - Antonius Mathijsen, Nederlands militair (overleden 1878)
• 1874 - Duifje Schuitenvoerder, Nederlands zangeres (overleden 1942)
• 1877 - René De Clercq, Vlaams dichter, schrijver, componist en politiek activist (overleden 1932)
• 1888 - Leo Picard, Belgisch journalist (overleden 1981)
• 1895 - Robert David Simons, Surinaams jurist, publicist en dichter (overleden 1969)
• 1899 - Nicolas Frantz, Luxemburgs wielrenner (overleden 1985)
• 1902 - Pierre Verger, Frans fotograaf en etnoloog (overleden 1996)
• 1903 - Watchman Nee, Chinees predikant (overleden 1972)
• 1905 - Lena Michaëlis, Nederlands atlete (overleden 1982)
• 1907 - Henry Heerup, Deens kunstschilder (overleden 1993)
• 1908 - Józef Rotblat, Pools natuurkundige (overleden 2005)
• 1911 - Christer Boucht, Fins ontdekkingsreiziger, politicus en advocaat (overleden 2009)
• 1912 - Carlos Francisco, Filipijns kunstenaar (overleden 1969)
• 1913 - Gig Young, Amerikaans acteur (overleden 1978)
• 1916 - Lo Hartog van Banda, Nederlands schrijver en striptekenaar (overleden 2006)
• 1916 - Walter Cronkite, Amerikaans tv-presentator en journalist (overleden 2009)
• 1917 - Estêvão Cardoso de Avellar, Braziliaans bisschop (overleden 2009)
• 1919 - Peter Schilperoort, Nederlands bandleider, klarinettist en saxofonist (overleden 1990)
• 1919 - Eric Thompson, Brits autocoureur
• 1923 - Freddy Heineken, Nederlands zakenman en biermagnaat (overleden 2002)
• 1924 - Carlos Jonguitud Barrios, Mexicaan vakbondsman en politicus (overleden 2011)
• 1932 - Ali Alatas, Indonesisch diplomaat en politicus (overleden 2008)
• 1932 - Thomas Klestil, Oostenrijks diplomaat en president (overleden 2004)
• 1932 - Tommy Makem, Noord-Iers-Amerikaans volkszanger, -musicus, dichter en verhalenverteller (overleden 2007)
• 1933 - Chukwuemeka Odumegwu Ojukwu, Nigeriaans politicus (overleden 2011)
• 1934 - Judith Herzberg, Nederlands schrijfster
• 1936 - Didier Ratsiraka, Madagaskisch president
• 1936 - Victor Wegria, Belgisch voetballer (overleden 2008)
• 1937 - Loretta Swit, Amerikaans actrice
• 1941 - Martin Brozius, Nederlands acteur en tv-presentator (overleden 2009)
• 1944 - Willem Breuker, Nederlands saxofonist en componist (overleden 2010)
• 1944 - Linda Gary, Amerikaans stemactrice (overleden 1995)
• 1946 - Laura Bush, first lady van Amerika, echtgenote van president George W. Bush
• 1950 - Lodewijk de Waal, Nederlands vakbondsleider
• 1951 - Traian Băsescu, Roemeens president
• 1955 - Matti Vanhanen, Fins politicus
• 1956 - Jordan Rudess, Amerikaans muzikant
• 1958 - Philippe Dubois, Belgisch kunstschilder
• 1959 - Dirk Demol, Belgisch wielrenner
• 1960 - Agnes Jongerius, Nederlands vakbondsbestuurster
• 1961 - Stanislav Griga, Slowaaks voetballer en voetbaltrainer
• 1963 - Gennadi Avdejenko, Oekraïens atleet
• 1963 - Horacio Elizondo, Argentijns voetbalscheidsrechter
• 1963 - Ingrid Prigge, Nederlands atlete
• 1965 - Guy Marchoul, Belgisch voetballer
• 1966 - Gertjan van der Linden, Nederlands paralympisch sporter
• 1969 - Sean "Diddy" Combs, Amerikaans rapper
• 1969 - Matthew McConaughey, Amerikaans acteur
• 1970 - Lauri Aus, Ests wielrenner
• 1972 - Luís Figo, Portugees voetballer
• 1974 - Cedric Bixler Zavala, Amerikaans muzikant
• 1974 - Jérôme Leroy, Frans voetballer
• 1974 - Louise Redknapp, Engels zangeres
• 1976 - Sander van Gessel, Nederlands voetballer
• 1976 - Mario Melchiot, Nederlands voetballer
• 1976 - Alexander Popp, Brits-Duits tennisser
• 1976 - Peter Van Houdt, Belgisch voetballer
• 1977 - Hannelore Knuts, Belgisch topmodel
• 1977 - Evgenja Radanova, Bulgaars shorttrackster
• 1977 - Kris Vincken, Belgisch voetballer
• 1977 - Daniël Voigt, Nederlands voetballer
• 1978 - Marcel Costa, Spaans autocoureur
• 1978 - Kevin Hulsmans, Belgisch wielrenner
• 1978 - Gorka Verdugo, Spaans wielrenner
• 1980 - Dennis de Vreugt, Nederlands schaker
• 1982 - Bas Giling, Nederlands wielrenner
• 1982 - Nicolas Timmermans, Belgisch voetballer
• 1985 - Marcell Jansen, Duits voetballer
• 1986 - Vladimir Barnaure, Roemeens schaker
• 1986 - Ivo Iličević, Kroatisch voetballer
• 1986 - Christa Stuart, Nederlands voetbalster
• 1986 - Adrian Zaugg, Zuid-Afrikaans autocoureur
• 1987 - Tim Breukers, Nederlands voetballer

Overleden

• 1584 - Carolus Borromeus (46), Italiaans kardinaal
• 1698 - Erasmus Bartholin (73), Deens wiskundige
• 1847 - Felix Mendelssohn Bartholdy (38), Duits componist
• 1890 - Jacob Pieter Pompejus van Zuylen van Nijevelt (74), Nederlands politicus
• 1918 - Wilfred Owen (25), Engels poëet
• 1918 - Andrew Dickson White (85), Amerikaans diplomaat
• 1924 - Gabriel Fauré (79), Frans componist
• 1940 - Karl Josef Gollrad (74), Duits kunstschilder
• 1953 - Robert Protin (80), Belgisch wielrenner
• 1968 - Horace Gould (50), Brits autocoureur
• 1976 - Toni Ulmen (70), Duits autocoureur
• 1982 - Dominique Dunne (22), Amerikaans actrice
• 1984 - Reind Brouwer (74), Nederlands schrijver
• 1994 - Sam Francis (71), Amerikaans kunstschilder
• 1995 - Gilles Deleuze (70), Frans filosoof
• 1995 - Yitzchak Rabin (73), Israëlisch generaal en politicus
• 1998 - Jean de Heinzelin de Braucourt (78), Belgisch geoloog
• 1999 - Eddy Schuyer (85), Nederlands goochelaar
• 2006 - Sergi López Segú (39), Spaans voetballer
• 2008 - Sjabbe Bouman (93), Nederlands atleet
• 2008 - Michael Crichton (66), Amerikaans schrijver en producer
• 2008 - Juan Camilo Mouriño (37), Mexicaans politicus
• 2010 - Eugénie Blanchard (114), sinds 2 mei 2010 de oudste erkende levende mens ter wereld
• 2010 - Michelle Nicastro (50), Amerikaans zangeres en actrice
• 2011 - Emmanuel Pierre de Bethune (81), Belgisch politicus
• 2011 - Norman Ramsey (96), Amerikaans natuurkundige en Nobelprijswinnaar
• 2011 - Joop van Stigt (77), Nederlands architect
• 2011 - Theadora Van Runkle (82), Amerikaans kostuumontwerpster
• 2011 - Pierre Vinken (83), Nederlands neurochirurg en uitgever

Viering/herdenking

• Rooms-katholieke kalender:
  • Heilige Carolus Borromeo († 1584) - Vrije Gedachtenis
  • Heilige Modesta de Jongere († c. 680)
  • Heilige Vital(is) (van Bologna) († 304)
  • Heilige Emmerik van Hongarije († 1031)
  • Heilige Brinstan van Winchester († 934)
  • Heilige Perpetuüs († c. 620)

Weerextremen

Nederland

Dagrecords

• 1980 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -2,9 °C
• 2005 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 15,9 °C
• 1980 - Laagste minimumtemperatuur -6,2 °C
• 2011 - Hoogste maximumtemperatuur 18,3 °C
• 1957 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 19,5 m/s
• 1997 - Langste zonneschijnduur 8,5 uur
• 1940 - Langste neerslagduur 10,3 uur
• 1991 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 22,6 mm
• 1923 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 68%

België

Dagrecords

• 1980 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -2,1 °C
• 1994 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 15,5 °C
• 1980 - Laagste minimumtemperatuur -5 °C
• 1994 - Hoogste maximumtemperatuur 20,2 °C
• 1961 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 14,6 mm

Uitzonderlijke gebeurtenissen

• 1980 - Minimumtemperatuur tot –6,3 °C in Zaventem.

Bronnen, noten en/of referenties