Adiabaat

Een adiabaat is een lijn die punten — meestal in een druk/volume (p-V) diagram — verbindt die toestanden van een systeem voorstellen die te bereiken zijn zonder uitwisseling van warmte met de omgeving.

Een adiabaat is daarmee een soort isolijn, net als de isotherm, isobaar en isochoor

Vooral in de thermodynamica en de gasleer zijn adiabaten van belang, zie ook : adiabatisch proces.

Een reversibele adiabaat wordt een isentroop genoemd

Ideaal gas

Voor een ideaal gas geldt dat een adiabaat voldoet aan de betrekking:

$p.V^\gamma = \text{constant} .\!$

$T.p^{{1-\gamma}\over \gamma} = \text{constant} .\!$

$T.V^{\gamma-1} = \text{constant} .\!$

Daarin is

$\gamma = {C_p \over C_v}$

met $C_p\,$ en $C_v \,$ de warmtecapaciteiten bij constante druk en constant volume. Voor een ideaal gas geldt nog:

$C_p = C_v + nR\,$

Uit een en ander volgt dat men door meting van druk en volume van een gas volgens een adiabaat de warmtecapaciteit van het gas kan bepalen.