Afwas

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Iemand aan de afwas

Met de afwas (ook: vaat of vaatwas) wordt het vuile serviesgoed en bestek bedoeld. De afwas doen of afwassen is het schoonmaken van dit eetgerei.

Twee manieren om af te wassen[bewerken]

Handmatig[bewerken]

De gootsteen of een teiltje wordt met heet water en afwasmiddel gevuld, waarin het serviesgoed en bestek kan worden afgewassen met een afwasborstel. Sommigen spoelen daarna het schuim van de vaat af door die onder de lopende kraan te houden, of onder te dompelen in een tweede teil met alleen warm water. Daarna wordt de afwas in een druiprek gezet of op een afdruipmat geplaatst en meestal met een theedoek afgedroogd.

Machinaal[bewerken]

De laatste jaren wordt steeds vaker een afwasmachine gebruikt, wat een aantal voordelen heeft: ten eerste staat er geen afwas meer op het aanrecht; ten tweede is een afwasmachine zuiniger in het gebruik van water, mits men het apparaat pas gebruikt als het volledig gevuld is. Voor de afwasmachine moeten vaatwastabletten, glansspoelmiddel en zout worden aangeschaft. Er bestaat ook de mogelijkheid om zogenoemde 3-in-1 tabletten te kopen waar alle drie benodigheden in een tablet zitten; zo voorkomt men het kopen van alle losse benodigheden, het is echter in de meeste gevallen duurder per vaat [bron?]. De afwas wordt met hete lucht door de machine gedroogd. Samen met de aankoop van de machine is het gebruik van een vaatwasser dus veel duurder dan met de hand de afwas doen [bron?](de bespaarde tijd buiten beschouwing latend). Een ander nadeel is dat glaswerk, maar ook gietijzeren ongeglazuurde pannen, als ze regelmatig in een afwasmachine worden behandeld, corrosie gaan vertonen. Bovendien duurt de afwas met een machine veel langer. Andere vaak voorkomende problemen bij machinaal vaatwassen zijn de lange inruimtijden, groot ruimtebeslag en het niet geheel verwijderen van aangedroogde etensresten. Onder bepaalde omstandigheden kan een afwasmachine echter wel degelijk een energie- of milieu-voordeel opleveren.[1]

In restaurants wordt gebruikgemaakt van grote afwasmachines om serviesgoed en bestek schoon te maken. Daarbij wordt er gekeken naar de benodigde capaciteit. [2] Vooral duurdere restaurants, met een lagere capaciteit en een hogere kwaliteitsstandaard gebruiken nog afwassers.

Verschillen tussen de landen[bewerken]

In veel Europese landen gebruikt men een keukenspons en een schuurdoekje voor de afwas. In Nederland meestal een afwasborstel. In sommige landen, zoals Frankrijk, vindt men het hygiënischer om de afwas gewoon aan de lucht te laten drogen. In landen met een vochtiger klimaat gebeurt dat echter minder vaak en gebruikt men een theedoek. Ook vindt men het in veel landen niet hygiënisch om af te wassen in een teiltje met (aan het eind vuil) water, en wordt er onder de lopende kraan afgewassen.

Afwasbak[bewerken]

Een knaap wast af in een herberg, Jean-Baptiste Siméon Chardin

Meestal wordt voor het afwassen een speciale afwasbak gebruikt. Dit heeft een hygiënische en een historische achtergrond. Oorspronkelijk was de gootsteen van de keuken groot en werd ook gebruikt voor het wassen van kleding. Het water om de vloer te schrobben werd eveneens door de gootsteen weggegooid. Het is dan hygiënischer om de afwas in een aparte afwasbak of afwasteil te doen. Bovendien was de gootsteen zo groot, dat het veel warm water kostte om hem te vullen. Tenslotte was de gootsteen vaak van keramisch materiaal gemaakt en kwetsbaar voor beschadiging door metalen voorwerpen, zoals pannen en bestek.

Afwashandschoenen[bewerken]

Veel mensen die met de hand afwassen gebruiken afwashandschoenen. Er kan dan met heter water worden afgewassen en bovendien blijft de huid de inwerking van het afwasmiddel bespaard.

De afwasprocedure[bewerken]

Met de hand afwassen geschiedt als volgt: Eerst wordt de afwas enigszins voorgesorteerd. De voedselresten worden van borden, pannen en schalen verwijderd. Traditioneel gebeurt het afwassen in een bepaalde volgorde: het minst vuile servies eerst, dat wil zeggen de glazen en bekers, daarna in volgorde van vervuiling de borden, het bestek en de pannen.

Sommige mensen spoelen de afwas eerst voor onder stromend water, voordat ze het met afwasmiddel afwassen. Er wordt zo heet mogelijk water gebruikt, omdat daarmee het afwassen beter geschiedt. Elk af te wassen voorwerp wordt met de ene hand volledig ondergedompeld, met de andere hand schoongeborsteld. Indien nodig worden aangekoekte voedselresten met een schuurspons verwijderd. In enkele gevallen is het moeilijk om vlekken te verwijderen, bijvoorbeeld theeaanslag. Een klein beetje bleekwater kan dat verhelpen, dit moet echter goed worden nagespoeld.

Sommige mensen spoelen de afwas niet na, zodat zeepresten achterblijven. Bij normaal gebruik (1 deel afwasmiddel op 1000 delen water) van een regulier in de supermarkt verkrijgbaar afwasmiddel is dit niet schadelijk voor de gezondheid [bron?].

Bronnen, noten en/of referenties
Zoek dit woord op in WikiWoordenboek