AkzoNobel

Akzo Nobel N.V.
Beurs	NASDAQ: AKZOY, Euronext: AKZ
Oprichting	1969
Sleutelfiguren	Ton Büchner, CEO
Hoofdkantoor	Amsterdam (tot augustus 2007 in Arnhem)
Werknemers	55.590 (2010)
Producten	coatings chemicaliën
Omzet	€ 15,69 miljard (2011)
Winst	€ 477 miljoen (2011)
Marktkapitalisatie	€ 6,92 miljard (27 maart 2009)
Website	www.akzonobel.com
Portaal    Economie

Hoofdkantoor van AkzoNobel in Amsterdam Zuid

Standbeeld van bij het kantoor van de Koninklijke Nederlandse Zoutindustrie in Delfzijl, 1971

Deze zouthuisjes zijn een bekende verschijning in de omgeving van Hengelo en Boekelo. Hierin bevindt zich de pompinstallatie waarmee het zout wordt gedolven.

AkzoNobel (statutaire naam: Akzo Nobel N.V.) is een Nederlandse multinational met activiteiten op het gebied van verven en lakken en (specialty) chemicals. Het hoofdkantoor bevindt zich in Amsterdam. Over 2011 bedroeg de geconsolideerde omzet 15,69 miljard euro. De onderneming telt momenteel ongeveer 42.600 medewerkers in meer dan 80 landen.

De huidige voorzitter van de Raad van bestuur (CEO) is Ton Büchner. Hij volgde in mei 2012 Hans Wijers op. Voorzitter van de Raad van commissarissen is voormalig Shell-topman Maarten van den Bergh.

Geschiedenis

AkzoNobel is in de loop van meer dan twee eeuwen ontstaan uit een groot aantal zeer verschillende 'voorouders'. De oudste daarvan is het verffabriekje van Det Holmbladske Selskab uit Denemarken. Holmbladske is in 1777 gevestigd en leeft nog steeds voort in het coatingmerk Sadolin.

De oudste voorloper uit Nederland is Sikkens, de fabriek van verven en lakken die al in 1792 van start ging in Groningen. Later kwamen er via verschillende fusies roemrijke namen bij als

• Nederlandse Kunstzijdefabriek Enka (1911),
• Zwanenberg (1887),
• Organon (1923, in 2007 weer afgestoten),
• Kortman & Schulte, Noury & van der Lande (1838),
• Duyvis (1961, in 1987 weer afgestoten),
• de Koninklijke Zwavelzuurfabrieken voorheen Ketjen (1835),
• Bemberg (1792), Vereinigte Glanzstoff Fabriken (1899),
• Koninklijke Nederlandse Zoutindustrie (1918),
• de Nederlandsche Cocaïnefabriek,
• Chefaro (1968, in 2001 weer afgestoten).

In 1962 fuseerden Koninklijke Nederlandse Zoutindustrie en Ketjen tot Koninklijke Zout Ketjen. In 1967 fuseerden Koninklijke Zout Ketjen en Koninklijke Zwanenberg Organon tot Koninklijke Zout Organon. In 1969 fuseerde de Algemene Kunstzijde Unie (AKU), een Nederlands-Duitse fabrikant van kunstvezels, met Koninklijke Zout Organon, actief in onder andere chemie, geneesmiddelen en verf.

Na de fusie ging het bedrijf AKZO heten, een mammoetconcern voor Nederlandse begrippen in die tijd, met meer dan 100.000 medewerkers wereldwijd. Daarna werden de stappen steeds groter en de blik ging steeds verder de grens over. Er verdwenen ook regelmatig bedrijven, producten en merken die niet echt bij AKZO pasten. Oorspronkelijk wilde men zich verder specialiseren in de farmaceutische industrie, doch later zouden coatings (verf) de kernactiviteit gaan vormen.

Akzo Nobel werd in 1994 gevormd door overname van Nobel Industries door AKZO. Nobel Industries was in 1984 ontstaan uit een fusie van KemaNobel en Bofors. Dit bedrijf maakt onder meer hulpchemicaliën voor de papierindustrie.

In 1998 werd het Britse Courtaulds ingelijfd, een grote producent van coatings en vezels. Akzo Nobel behoort nu tot de grootste producenten van coatings ter wereld. De kunstvezelbedrijven van Courtaulds en Akzo Nobel werden samengevoegd onder de nieuwe naam Acordis en verkocht aan CVC Capital Partners, dat op zijn beurt het onderdeel Twaron BV verkocht aan Teijin.

Op 7 september 2006 gaven de aandeelhouders toestemming voor het splitsen van Akzo Nobel in Akzo Nobel (verven en lakken, en chemische producten) en Organon BioSciences (geneesmiddelen). Op 12 maart 2007 werd bekendgemaakt dat de beursgang van Organon Biosciences niet door ging en dat het Amerikaanse Schering-Plough 11 miljard euro voor het bedrijf zou betalen. Dit alles had te maken met het feit dat men zich ging concentreren op kernactiviteiten zoals coatings.

Op 20 augustus 2007 waren Akzo Nobel en het Britse concern ICI het eens over de overname van ICI door AkzoNobel, met de bedoeling om de verf (coating) afdelingen bij elkaar te voegen en de niet bij de kernactiviteiten passende onderdelen te verkopen. De verfafdeling van ICI heet Dulux. Aldus zou Akzo Nobel uitgroeien tot de grootste verffabrikant ter wereld. Bij de overname werd samengewerkt met Henkel, dat geïnteresseerd in de afdelingen kleefstoffen en chemicaliën voor de elektronische industrie. Gevreesd werd dat bij dit alles massa-ontslagen zouden vallen. Om de goedkeuring van de Europese Commissie te bekomen voor de overname van ICI diende Akzo Nobel verschillende van zijn verfmerken geheel of gedeeltelijk te verkopen. Zo werd Crown Paints verkocht in een management buy-out, en het Belgische De Keyn en Linitop aan de Franse groep Durieu.

In 2008 werd Akzo Nobel omgedoopt tot AkzoNobel en werd een nieuw logo geïntroduceerd.

In december 2012 maakte AkzoNobel bekend de Decorative Paints activiteiten in Noord-Amerika te gaan verkopen aan PPG Industries. Deze activiteit behaalde in 2011 een omzet van $ 1,5 miljard, dat is ongeveer 7% van de totale omzet, telde ongeveer 5.000 werknemers verspreid over 8 fabrieken. PPG Industries gaat hiervoor $1,05 miljard betalen. AkzoNobel blijft wel met Performance Coatings en Specialty Chemicals actief in deze markt. De verkoop is een gevolg van een strategische keuze om alleen actief te zijn in belangrijke markten in Europa en waar Akzo Nobel hoge groei van Decorative Paints verwacht.

Organisatie

Geneesmiddelen

De geneesmiddelen groep bestond voorheen uit Organon, Intervet, Nobilon en Diosynth.

• Organon voor humane geneesmiddelen
• Intervet voor diergeneeskundige producten
• Nobilon produceert humane vaccins
• Diosynth produceert farmaceutische basisgrondstoffen voor derden

Deze bedrijven zouden eigenlijk gezamenlijk verder gaan als het beursgenoteerde bedrijf "Organon Biosciences", maar is voor het zover was verkocht aan Schering Plough. Deze bedrijven vallen dus niet meer onder Akzo Nobel.

Coatings

AkzoNobel is de wereldmarktleider in coatings. De groep coatings bestaat uit de volgende units:

• Car Refinishes (CR) - lakken voor de automobielindustrie
• Decorative Paints (Deco) - decoratieve verven en lakken
• Industrial Finishes (IF) - verven en lakken voor industriële toepassingen
• Powder Coatings (POW) - poedercoatings
• Marine and Protective Coatings (MPC) - beschermende verf, onder meer voor schepen

Bekende merken zijn o.a. Flexa®, Sikkens®, International®, Dulux®, Levis®, Herbol®, Trimetal® en Interpon®. Deze producten zijn gebruikt op onder andere het reuzenrad London Eye in Londen, het operagebouw La Scala in Milaan en de Sontbrug tussen Denemarken en Zweden.

Chemicals

Sinds een reorganisatie in 2005 bestaat de chemische groep uit vier units.

• Industrial Chemicals IC (voorheen Base Chemicals)
• Functional Chemicals (FC)
• Surfactants (SC)
• Pulp and Paper Chemicals, ook handelend onder de naam Eka Chemicals (PPC)

Als producent van chemische producten is AkzoNobel de wereldleider als specialist in zout, chloor-alkali producten en andere industriële chemische producten. Producten die worden gebruikt voor de productie van alledaagse dingen als papier, roomijs, bakmiddelen, cosmetica, plastic, vergif en glas.

Omzet- en winstgeschiedenis

Jaar	Omzet	Winst
2011	€ 15,70 miljard	€ 541 miljoen
2010	€ 14,64 miljard	€ 754 miljoen
2009	€ 13,03 miljard	€ 285 miljoen
2008	€ 15,42 miljard	€ -1,08 miljard
2007	€ 10,22 miljard	€ 410 miljoen
2006	€ 10,02 miljard	€ 715 miljoen
2005	€ 13,00 miljard	€ 961 miljoen
2004	€ 12,83 miljard	€ 945 miljoen
2003	€ 13,05 miljard	€ 602 miljoen
2002	€ 14,00 miljard	€ 818 miljoen
2001	€ 14,11 miljard	€ 671 miljoen

Trivia

• Iedere twee jaar wordt door de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen de door AkzoNobel ingestelde Akzo Nobel Science Award toegekend (voorheen de AKZO-prijs). Eerdere winnaars van deze prijs zijn onder anderen de fysicus Gerard 't Hooft en de paleontoloog Jan Smit.

• De naam AKZO wordt soms gekscherend uitgelegd als 'Arm Kereltje Zonder Onderlijf' met een knipoog naar het logo van de organisatie.

Zie ook

• Organon
• Ketjen
• Algemene Kunstzijde Unie
• Teijin Twaron
• Budelse zinkfabriek

Externe link

• (en) (nl) Officiële website van AkzoNobel

Bronnen, noten en/of referenties

Delfstoffen in Nederland

Delfstoffen: Turf · Bruinkool · Steenkool · Aardolie · Aardgas · Schaliegas · Aardwarmte · Mergel · Kalksteen · Keukenzout · Magnesiumchloride · Klei · Leem · Keileem · Zand · Grind Winningslocaties: Winschoten · Boekelo · Groninger Veenkoloniën · de Peel · Slochteren · Metslawier-zuid · Noordzee · Schoonebeek · Westelijke Mijnstreek · Oostelijke Mijnstreek Bedrijven: Maatschappij Helenaveen · Maatschappij Griendtsveen · Maatschappij Klazienaveen · Carisborg · Gasunie · GasTerra · NAM · DSM · Royal Dutch Shell · AkzoNobel · Nedmag · Frisia Zout · Ankerpoort · ENCI · Staatsmijnen in Limburg · Particuliere mijnen in Limburg

Mediabestanden

Zie de categorie Akzo Nobel van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.