Alcohol en verkeer

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Alcoholcontrole in Duitsland

Verkeersdeelname onder invloed van alcohol veroorzaakt wereldwijd naar schatting jaarlijks honderdduizenden ongelukken. Het alcoholmisbruik in het verkeer wordt door de overheid bestreden door het straffen van verkeersdeelnemers met te veel alcohol in hun bloed en het voeren van voorlichtingscampagnes.

Met name wanneer men een motorvoertuig bestuurt is alcoholgebruik uiterst riskant, met een motorvoertuig kan immers veel meer schade worden veroorzaakt dan bijvoorbeeld met skeelers. Maar ook fietsen of lopen in het openbaar is af te raden na (overmatig) alcoholgebruik. Het alcoholgehalte in ademlucht wordt uitgedrukt in microgram alcohol per liter lucht (µg/l). De hoeveelheid alcohol kan door de politie worden gemeten door middel van een ademtest.

De effecten van alcohol[bewerken]

Alcohol heeft nadelige invloed op het rijgedrag door de volgende effecten:

  • Vertraagde reactiesnelheid;
  • Verslechtering van de motoriek, die slingerbewegingen veroorzaakt;
  • Correctie van slingerbewegingen ten gevolge van verslechtering van de motoriek heeft eveneens een nadelige invloed op de reactiesnelheid;
  • Versmalling van het blikveld (kokervisus), waardoor men niet meer ziet wat er naast de auto gebeurt;
  • Verslechtering van kleurwaarneming;
  • Verslechtering van het beoordelingsvermogen (zelfoverschatting). Hierdoor gaat men zich in het verkeer roekelozer gedragen en denkt men ook met alcohol op "nog best te kunnen rijden";
  • Sufheid en slaperigheid.

De mate waarin deze verschijnselen optreden verschilt per persoon, en is o.a. afhankelijk van de conditie, etniciteit, en algemene mate van alcoholgebruik. Sommige Aziaten, oudere mensen en vrouwen zijn meestal gevoeliger voor alcohol, alcoholisten en zwaardere mensen weer minder. Daar staat tegenover dat een alcoholist weer veel meer zal drinken. In het algemeen kan men stellen dat de effecten al bij een enkel glas merkbaar worden, en dat na twee glazen de kans op een ongeluk significant toeneemt. Medicatie en/of drugs kunnen het effect van alcohol versterken, in het geval van medicatie met name de veel voorgeschreven benzodiazepinen, maar ook sterke analgetica als morfine en allerlei medicijnen met de 'bekende' gele sticker. Ook zonder alcohol kan dit al invloed op deelname in het verkeer hebben.

Afbraak van alcohol[bewerken]

De lever breekt alcohol af in een tempo van ongeveer 1 a 1,5 uur per glas. Deze snelheid is afhankelijk van de leeftijd en van ervaring met alcohol. Dit tempo kan niet worden beïnvloed door koffie te drinken, wat te eten of een wandeling in de buitenlucht te maken.

Bij grotere hoeveelheden alcohol kan het een volle dag duren voor alle alcohol uit het bloed verdwenen is. Het is dus mogelijk dat iemand die veel gedronken heeft, ook de volgende dag nog niet in staat zal zijn om te rijden. De hoeveelheid alcohol die dan nog meetbaar is, wordt restalcohol genoemd.

Wetgeving[bewerken]

In de meeste landen is alcohol in het verkeer strikt gelimiteerd, of soms zelfs geheel verboden.

In de Nederlandse wegenverkeerswet is de grens ('toegestane hoeveelheid') bepaald op een alcoholgehalte van 220 µg/l in de adem of 0,5 mg alcohol per ml bloed (artikel 8, lid 2 van de wegenverkeerswet 1994). In artikel 8, lid 3 van de wegenverkeerswet 1994 is voor een 'beginnend bestuurder' een grens van 88µg/l, respectievelijk 0,2 mg/ml opgenomen.
Rijden onder invloed wordt aangemerkt als misdrijf. De straffen voor autorijden onder invloed zijn afhankelijk van de mate van overtreding en of er sprake is van recidive. Deze omvatten onder meer boetes, invordering van het rijbewijs (bij meer dan 575 µg/l alcohol per liter uitgeademde lucht voor gevorderde bestuurders en bij 350 µg/l voor beginnende bestuurders), ontzegging van de rijbevoegdheid, verplichte deelname aan een cursus op eigen kosten, en voor de zwaarste overtreders al dan niet voorwaardelijke gevangenisstraf. Controle vindt steekproefgewijs plaats door de politie via "verkeersfuiken", maar ook als daartoe aanleiding is. Wie zonder reden deelname aan een alcoholcontrole weigert, pleegt daarmee eveneens een strafbaar feit. Hiervoor wordt ter plaatse een proces-verbaal uitgeschreven.

In België is de wet betreffende de politie over het wegverkeer van 27-03-1968 van toepassing. Deze bepaalt het maximaal toegestane alcoholgehalte voor verkeersdeelnemers op 0,5 promille (mg alcohol per ml bloed) of 0,22 milligram per liter uitgeademde alveolaire lucht. Artikel 34, § 1 beschrijft de alcoholopname tussen de 0,22 mg/l UAL en 0,35 mg/l UAL, artikel 34 § 2 1º beschrijft de alcoholopname boven de mg/l UAL. Als het resultaat van de ademanalyse meer dan 0,65 mg/l UAL bedraagt, wordt het rijbewijs onmiddellijk ingetrokken voor de duur van 15 dagen. Tot deze intrekking wordt besloten door de parketmagistraat. De bestraffing is net zoals in Nederland afhankelijk van de mate van overtreding en van het vraag of de overtreder in wettelijke herhaling valt of niet. De boetes in België hangen van het toegepaste artikel af. Voor overtreding (= een misdrijf) van art. 34 § 1 betreft dit een onmiddellijke inning van 135 euro, of in combinatie met andere inbreuken, een geldboete van 25 tot 500 euro (steeds ×6). Voor art. 34 §2 1º betreft dit een geldboete van 200 tot 2000 euro (steeds ×6). De wet van 27-03-1968 art. 35. bepaalt tevens een bestraffing voor iemand die een voertuig in staat van dronkenschap bestuurt. Het gaat om een geldboete vanaf 200 tot 2000 euro en een rijverbod van minimaal 1 maand tot 5 jaar of voorgoed.

In België is het weigeren van een ademtest of analyse strafbaar. Het weigeren van een bloedproef is mogelijk met een geldige (medische) reden. De politie kan alcoholopname controleren via georganiseerde alcoholcontroles. Deze controles zijn over het algemeen a-typisch (niet selectief), maar kunnen typisch worden gehouden, als de Officier Bestuurlijke Politie en parketmagistraat daarin toestemmen. Elke politieambtenaar is bevoegd om inbreuken betreffende de alcoholopname vast te stellen en kan dit op elk tijdstip controleren, zonder de overtreder een reden te moeten geven. In België moet elke weggebruiker voldoen aan de wettelijke voorschriften, dit gaat van een automobilist tot voetganger (deze laatste betrokken in een verkeersongeval).

De rechter die over de inbreuk en de bestraffing oordeelt, kan bijzondere maatregelen toevoegen aan de geldboete. Dit kan over een verval van recht tot sturen gaan, maar ook over een gevangenisstraf of verplichte medische/fysieke of psychische testen alvorens een voertuig te mogen besturen. Sedert kort kan de rechter ook een alcoholslot in de wagen verplichten.

Alcoholcontroles[bewerken]

De laatste tijd komen er ook steeds meer waarschuwingswebsites die alcoholcontroles vermelden. Meldingen worden net als bij flitscontroles aangedragen door gebruikers en verspreid via e-mail, sms en Twitter. Enkele politici hebben aangegeven dat ze dergelijke websites het liefst verboden zien.[1]

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties