Alexander (voornaam)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Alexander (naam))
Ga naar: navigatie, zoeken

Alexander is een jongensnaam die oorspronkelijk uit het Grieks komt en die "de beschermer" of "de afweerder der mannen" betekent.

Etymologie van de naam[bewerken]

De Nederlandse naam is afgeleid van het Latijnse Alexander, dat een Romeinse weergave van het originele Griekse nominatief Aλέξανδρος (Alexandros) is. De genitieve Griekse vorm is Alexandrou.

De naam stamt af van alex-, een vorm van alexis uit het Proto-Indo-Europese [PIE] *alek-) dat "verweer, bescherming, verdediging" betekent samen met -andros, een vorm van anēr, het Griekse woord voor "man". Het kan dus worden vertaald als "beschermer van mensen (mannen)".[1]

Mogelijk de oudst overgeleverde variant van deze naam is Alaksandu, de naam van een koning van Wilusa aan wie de Hettitische koning Muwatalli II een bewaard gebleven brief richtte rond 1300 voor Chr.

De naam was één van de titels van de Griekse godin Hera en wordt in die context meestal als "zij die de krijgers helpt" begrepen. In de Ilias wordt de figuur Paris ook Alexander genoemd. De naam werd populair in de Griekse wereld door de militaire veroveringen van Koning Alexander III van Macedonië, bekend als Alexander de Grote (Μέγας Αλέξανδρος).

In de Middeleeuwen werd de naam populair door de zogenaamde Alexanderromans, waar ook de versvoet Alexandrijn vandaan komt.

De naam komt in het Nieuwe Testament een aantal maal voor. Ook een aantal heiligen en pausen heet Alexander.

Bekende naamdragers[bewerken]

Heersers, staatsmannen, militairen en adel[bewerken]

Pausen[bewerken]

Alle pagina's die met Alexand beginnen
Alexandar Bajevski Alexander
Alexander's-hof Alexander's Feast (Händel)
Alexander's Ragtime Band Alexander's Ragtime Band (film)
Alexander-veelterm Alexander (Arkansas)
Alexander (Iowa) Alexander (Kansas)
Alexander (New York) Alexander (North Dakota) Alexander (Vangelis)
Alexander (beeldhouwer) Alexander (film)
Alexander (spel) Alexander (televisieserie) Alexander (voornaam)
Alexander ALX200 Alexander Aan
Alexander Adriaenssen Alexander Aeschbach
Alexander Agassiz Alexander Agricola
Alexander Aleksandrovitsj van Rusland
Alexander Alvaro
Alexander Archangelski Alexander Archipenko
Alexander Arms
Alexander Arnold Alexander August Wilhelm von Pape
Alexander Bain
Alexander Bain (uitvinder) Alexander Balas
Alexander Baljakin Alexander Bannink Alexander Barclay
Alexander Bard Alexander Bassano
Alexander Baumjohann Alexander Bean
Alexander Becht Alexander Beens
Alexander Bening Alexander Bergmann
Alexander Berkman Alexander Berzin Alexander Binder
Alexander Binnie Alexander Björk
Alexander Bodon
Alexander Braun Alexander Brouwer Alexander Bruckmann
Alexander Büttner Alexander Calder
Alexander Cameron Rutherford Alexander Campbell
Alexander Carel Bouwmeester Alexander Carel Jan Frederik Bouwmeester Alexander Carel van Heiden
Alexander Carlisle
Alexander Chaplin Alexander Chernin Alexander Christovao
Alexander City Alexander Cohen
Alexander Comrie Alexander Conti
Alexander Cooper Alexander Coosemans
Alexander Cornabé Alexander Cornelis Hendrikus Boon Alexander Cornelis Noordhoek Hegt
Alexander Corryn Alexander County Alexander County (Illinois)
Alexander County (North Carolina) Alexander Cox
Alexander Cunningham Alexander Cunningham (schaker)
Alexander Curly Alexander Dale Oen
Alexander De Croo
Alexander Dennis
Alexander Dercho Alexander Diaz Rodriguez
Alexander Dimitrios
Alexander Dmitrievich Zasyadko
Alexander Domínguez
Alexander Dreyschock Alexander Du Toit
Alexander Dubček Alexander Duff
Alexander Dybman
Alexander Edmondson Alexander Ellis
Alexander Eppo van Voorst tot Voorst Alexander Ernste
Alexander Esswein
Alexander Faassen senior
Alexander Farnerud Alexander Farnese Alexander Ferdinand van Pruisen
Alexander Fersman Alexander Finkel
Alexander Fischer Alexander Fiévez Alexander Fleming
Alexander Forbes Alexander Forsyth Alexander Frame Lithgow
Alexander Frederik van Lynden
Alexander Frederik van Württemberg Alexander Frei
Alexander Galimov
Alexander George van Hessen-Darmstadt Alexander Gerndt
Alexander Gingsjö
Alexander Gode
Alexander Godunov Alexander Goetsjkov Alexander Gogel
Alexander Goldin Alexander Gonda
Alexander Gorgon Alexander Gottfried
Alexander Gottlieb Baumgarten Alexander Gould Alexander Graf
Alexander Graham Bell Alexander Grill
Alexander Grothendieck Alexander Guruli
Alexander Gustafsson Alexander Haig Alexander Hamilton
Alexander Hamilton U.S. Custom House Alexander Harkam
Alexander Harvey II Alexander Hegius Alexander Hegiuslezing
Alexander Helios
Alexander Hendrik Metelerkamp Alexander Hendrik Metelerkamp (burgemeester van Gouda)
Alexander Hendrik van der Capellen Alexander Henri van de Pol
Alexander Henry Haliday Alexander Henry Rhind Alexander Herrmann
Alexander Herrmann (golfer) Alexander Herrmann (kok)
Alexander Herzen
Alexander Herzenstichting
Alexander Hubertus Carolus Maria Vos de Wael Alexander Hugo Bakker Korff Alexander Huzman
Alexander I Alexander II Alexander III
Alexander III Ruiterstandbeeld Ei
Alexander III van Rusland Alexander III van Schotland
Alexander II Zabinas Alexander II van Imeretië
Alexander II van Macedonië Alexander II van Oerle Alexander II van Rusland
Alexander II van Schotland Alexander II van Vehlen Alexander IV
Alexander IV van Macedonië
Alexander I van Bulgarije
Alexander I van Georgië Alexander I van Griekenland
Alexander I van Gulik
Alexander I van Imeretië Alexander I van Joegoslavië
Alexander I van Macedonië
Alexander I van Rusland Alexander I van Schotland
Alexander Iashvili Alexander Imich
Alexander Italianer
Alexander Ivanov (schaker) Alexander Ivanovitsj Vojeikov
Alexander Izvolski
Alexander Jakobsen
Alexander James McLean Alexander James van Geen
Alexander Jan Cuza
Alexander Jan Cuza-universiteit van Iași
Alexander Janneüs
Alexander Jansegers
Alexander Johan Quarles de Quarles
Alexander Johannes Bronkhorst Alexander Johannes Jacobus Staal Alexander John van Saksen-Coburg en Gotha
Alexander Jozef Sulkowsky Alexander Juel Andersen

Varianten die in het Nederlands gangbaar zijn[bewerken]

Vertalingen[bewerken]

Arabisch[bewerken]

  • Iskander
  • Iskandra

Engels[bewerken]

Frans[bewerken]

Gaelic[bewerken]

  • Alastair
  • Alistair

Georgisch[bewerken]

Hongaars[bewerken]

  • Sándor

Italiaans[bewerken]

Roemeens[bewerken]

Russisch[bewerken]

Spaans[bewerken]

  • Alejandro

Plaatsnamen[bewerken]

Films[bewerken]

Televisieseries[bewerken]

Trivia[bewerken]

Alex was ook de roepnaam van de politieporsches die in de 2e helft van de 20e eeuw in Nederland rondreden. Deze naam kwam van de Alexanderkazerne waar de Rijkspolitie toen in gevestigd was.[2]

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. ἀλέξανδρος, Henry George Liddell, Robert Scott, A Greek-English Lexicon, in Perseus Digital Library
  2. Rijkspolitie: Begintijd van de SAS bezocht: 2 augustus 2012
Alle pagina's die met Alexander beginnen
Alexander Alexander's-hof
Alexander's Feast (Händel) Alexander's Ragtime Band Alexander's Ragtime Band (film)
Alexander-veelterm
Alexander (Arkansas) Alexander (Iowa) Alexander (Kansas)
Alexander (New York) Alexander (North Dakota)
Alexander (Vangelis) Alexander (beeldhouwer) Alexander (film)
Alexander (spel) Alexander (televisieserie)
Alexander (voornaam) Alexander ALX200 Alexander Aan
Alexander Adriaenssen Alexander Aeschbach
Alexander Agassiz Alexander Agricola
Alexander Aleksandrovitsj van Rusland
Alexander Alvaro Alexander Archangelski
Alexander Archipenko
Alexander Arms Alexander Arnold
Alexander August Wilhelm von Pape
Alexander Bain Alexander Bain (uitvinder) Alexander Balas
Alexander Baljakin Alexander Bannink
Alexander Barclay Alexander Bard
Alexander Bassano Alexander Baumjohann
Alexander Bean Alexander Becht Alexander Beens
Alexander Bening
Alexander Bergmann Alexander Berkman Alexander Berzin
Alexander Binder Alexander Binnie
Alexander Björk Alexander Bodon
Alexander Braun Alexander Brouwer
Alexander Bruckmann
Alexander Büttner
Alexander Calder Alexander Cameron Rutherford Alexander Campbell
Alexander Carel Bouwmeester Alexander Carel Jan Frederik Bouwmeester
Alexander Carel van Heiden Alexander Carlisle
Alexander Chaplin Alexander Chernin
Alexander Christovao Alexander City
Alexander Cohen Alexander Comrie
Alexander Conti Alexander Cooper Alexander Coosemans
Alexander Cornabé Alexander Cornelis Hendrikus Boon
Alexander Cornelis Noordhoek Hegt Alexander Corryn Alexander County
Alexander County (Illinois) Alexander County (North Carolina) Alexander Cox
Alexander Cunningham
Alexander Cunningham (schaker) Alexander Curly
Alexander Dale Oen Alexander De Croo
Alexander Dennis
Alexander Dercho
Alexander Diaz Rodriguez Alexander Dimitrios
Alexander Dmitrievich Zasyadko
Alexander Domínguez Alexander Dreyschock Alexander Du Toit
Alexander Dubček
Alexander Duff
Alexander Dybman Alexander Edmondson
Alexander Ellis
Alexander Eppo van Voorst tot Voorst
Alexander Ernste
Alexander Esswein
Alexander Faassen senior Alexander Farnerud Alexander Farnese
Alexander Ferdinand van Pruisen Alexander Fersman
Alexander Finkel Alexander Fischer Alexander Fiévez
Alexander Fleming Alexander Forbes Alexander Forsyth
Alexander Frame Lithgow
Alexander Frederik van Lynden
Alexander Frederik van Württemberg
Alexander Frei
Alexander Galimov
Alexander George van Hessen-Darmstadt
Alexander Gerndt
Alexander Gingsjö
Alexander Gode Alexander Godunov Alexander Goetsjkov
Alexander Gogel Alexander Goldin Alexander Gonda
Alexander Gorgon
Alexander Gottfried Alexander Gottlieb Baumgarten Alexander Gould
Alexander Graf Alexander Graham Bell
Alexander Grill Alexander Grothendieck
Alexander Guruli Alexander Gustafsson Alexander Haig
Alexander Hamilton Alexander Hamilton U.S. Custom House Alexander Harkam
Alexander Harvey II Alexander Hegius
Alexander Hegiuslezing
Alexander Helios Alexander Hendrik Metelerkamp
Alexander Hendrik Metelerkamp (burgemeester van Gouda) Alexander Hendrik van der Capellen
Alexander Henri van de Pol Alexander Henry Haliday Alexander Henry Rhind
Alexander Herrmann Alexander Herrmann (golfer)
Alexander Herrmann (kok) Alexander Herzen
Alexander Herzenstichting
Alexander Hubertus Carolus Maria Vos de Wael Alexander Hugo Bakker Korff
Alexander Huzman Alexander I Alexander II
Alexander III
Alexander III Ruiterstandbeeld Ei
Alexander III van Rusland Alexander III van Schotland
Alexander II Zabinas
Alexander II van Imeretië
Alexander II van Macedonië Alexander II van Oerle
Alexander II van Rusland Alexander II van Schotland Alexander II van Vehlen
Alexander IV
Alexander IV van Macedonië
Alexander I van Bulgarije Alexander I van Georgië
Alexander I van Griekenland Alexander I van Gulik
Alexander I van Imeretië
Alexander I van Joegoslavië
Alexander I van Macedonië Alexander I van Rusland Alexander I van Schotland
Alexander Iashvili
Alexander Imich Alexander Italianer
Alexander Ivanov (schaker)
Alexander Ivanovitsj Vojeikov Alexander Izvolski
Alexander Jakobsen
Alexander James McLean
Alexander James van Geen Alexander Jan Cuza
Alexander Jan Cuza-universiteit van Iași
Alexander Janneüs Alexander Jansegers
Alexander Johan Quarles de Quarles Alexander Johannes Bronkhorst Alexander Johannes Jacobus Staal
Alexander John van Saksen-Coburg en Gotha Alexander Jozef Sulkowsky
Alexander Juel Andersen Alexander Kanoldt