Alexander von Benckendorff (generaal)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Alexander von Benckendorff (portret door George Dawe)

Alexander Kristoforovitsj graaf von Benckendorff (Russisch: граф Александр Христофорович Бенкендорф, Graf Aleksandr Christoforovitsj Benkendorf) (Reval (tegenwoordig Tallinn, Estland), 23 juni 1783 - Sint-Petersburg, 23 september 1844) was een Baltisch-Duitse Russisch luitenant-generaal en staatsman (hij was lid van de Staatsraad van het Russische Rijk). Van tsaar Alexander I kreeg hij de titel van graaf.

Levensloop[bewerken]

In de oorlog tegen Napoleon was hij adjudant-generaal. Hij organiseerde in 1823, na de onderdrukking van de opstand van de Dekabristen, de paramilitaire Russische gendarmerie.

Graaf von Benckendorff was een vertrouweling van de tsaren en organiseerde hun geheime politie en de alomvattende Russische censuur op kranten, boeken, toneelstukken, muziek en brieven.

Graaf Benckendorff is in Nederland vooral bekend omdat hij, na Berlijn te hebben bevrijd en in de Volkerenslag bij Leipzig Napoleon te hebben verslagen, de Russische troepen die in 1813 Nederland bevrijdden commandeerde. Hij veroverde in 1813 Leuven en Mechelen en bevrijdde daar honderden krijgsgevangenen.

Alexander von Benckendorff stamde uit een adellijk Duits geslacht dat aan de Oostzee woonde. Deze Baltische edelen voelden zich verbonden met de Duitse, Zweedse en Russische vorstenhuizen. De Benkendorffs speelden in het Europa van de 19e eeuw een grote rol: zijn broer Konstantin von Benkendorff was generaal en diplomaat, zijn zuster Dorothea was gehuwd met Christoph Fürst von Lieven en hield in Parijs en Londen een invloedrijke 'salon'. Zijn achterneef en naamgenoot Alexander von Benckendorff was ook diplomaat.

Benckendorff resideerde in een neogotisch kasteel, 'Fall' genoemd, nu 'Keila-Joa' geheten, in de omgeving van Tallinn.

Literatuur[bewerken]

  • Ronald Hingley, The Russian Secret Police: Muscovite, Imperial, and Soviet Political Security Operations (Simon & Schuster, New York, 1970). ISBN 0-671-20886-1
  • R. J. Stove, The Unsleeping Eye: Secret Police and Their Victims (Encounter Books, San Francisco, 2003). ISBN 1-893554-66-X
  • Judith Lissauer Cromwell, "Dorothea Lieven: A Russian Princess in London and Paris" (McFarland and Co., 2007) ISBN 0-7864-2651-9
  • De omvangrijke dagboeken van Benckendorff verschenen onder de titel Zapiski Zapiski Benkendorfa: 1812 God: Otechestvennaia Voina; 1813 God: Osvobozhdenie Niderlandov (Yaziki Slav'anskix Kul'tur, Moscow, 2001). ISBN 5-7859-0228-1 in 2001.

Externe link[bewerken]