Alfabetische volgorde

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

(Doorverwezen vanaf Alfabetisch)

Alfabetisering of alfabetische ordening (of alfabetische rangschikking) is in ruime zin het ordenen van tekens - meestal letters - in de volgorde van het bijbehorende alfabet. In het Latijnse alfabet zoals dat ook voor de Nederlandse taal wordt gebruikt, zijn er 26 letters die een vaste volgorde kennen. Doordat lemma's in alfabetisch volgorde worden opgeslagen in bijv. een archief, woordenboek of encyclopedie, wordt het terugzoeken ervan vergemakkelijkt.

Er worden twee vormen onderscheiden^[1]:

Woord voor woord (vooral in registers) - hierbij wordt gekeken naar het eerste woord, waarop wordt gesorteerd (bijvoorbeeld: 1) te moede; 2) te rade gaan; 3) ten aanhoren van);
Letter voor letter (vooral in woordenboeken) - hierbij worden spaties genegeerd (bijvoorbeeld: 1) te moede; 2) ten aanhoren van; 3) te rade gaan).

[bewerken] Volgorde

De volgorde van de 26 letters is standaard (in kapitalen): A, B, C, D, E, F, G, H, I, J, K, L, M, N, O, P, Q, R, S, T, U, V, W, X, Y, Z. Deze volgorde houdt misschien verband met het feit dat de letters vroeger ook wel als cijfers werden gebruikt. Er is een duidelijke overeenkomst aan te wijzen met de volgorde van andere alfabetten, zoals het Grieks en het Hebreeuws.

Veel talen, al gebruiken ze het Latijnse schrift, hebben aan deze 26 letters niet voldoende, en dan is de alfabetische volgorde niet universeel dezelfde. Zo worden de letters met diakritische tekens in Scandinavische talen na de Z gesorteerd maar in andere talen direct na de letter zonder diakritisch teken of samen met die letter.

Bij sortering door een computer wordt de volgorde vaak door de gebruikte ASCII-tabel bepaald.

Sommige letters kunnen in een alfabetische volgorde een speciale plaats krijgen, zoals de typisch Nederlandse ij die in sommige systemen (zoals telefoonboeken) als afzonderlijke letter wordt gebruikt.