Algemeen verbindend voorschrift
Algemeen verbindend voorschrift (afgekort AVV) is een term uit het recht. Met de term wordt een door de overheid op basis van haar regelgevende bevoegdheid uitgevaardigde, normstellende maatregel aangeduid, waarvan naleving krachtens de wet afgedwongen kan worden; het AVV kan eventueel strafbepalingen of sancties bevatten. Een algemeen verbindend voorschrift bevat algemeen verbindende rechtsnormen oftewel rechtsregels. In het recht wordt een algemeen verbindend voorschrift ook wel aangeduid als een wet in materiële zin. De aanduiding "algemeen" geeft aan dat de maatregel niet op een specifiek geval is gericht, maar belang heeft voor allerlei burgers.
De term komt sinds 1983 ook in de Nederlandse Grondwet voor en wel in artikel 89-4.[1]
Strafbepalingen staan gewoonlijk wel in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV), maar niet in bestemmingsplannen, de bekendste voorbeelden van AVV's.
Inhoud |
[bewerken] Toepassing
Naast de rijksoverheid kunnen gemeenten, provincies en waterschappen AVV's uitvaardigen. De meeste provinciale verordeningen vallen in deze categorie.[2] Zeer uiteenlopende zaken kunnen op deze manier geregeld worden. Bekende voorbeelden zijn de maatregelen waarin gemeenten koopzondagen en het parkeerbeleid vastleggen. Ook verplichtingen die voortvloeien uit de beginselen van behoorlijk bestuur hebben vaak de rechtskracht van een AVV, mits die verplichtingen vastgelegd en openbaar gemaakt zijn. Een minder voor de hand liggende AVV is een algemeen reglement voor Volksraadplegingen (provincie Gelderland)[2].
Het wijzigen van een AVV heeft dezelfde reikwijdte als het uitvaardigen van een nieuwe AVV; een besluit tot het intrekken van een AVV kan echter geen AVV zijn. Verder is een AVV naar buiten gericht: zo kan een overheidsorgaan niet het reglement van orde voor haar eigen vergaderingen als AVV aanmerken. Wel kan een overheidsorgaan in sommige gevallen beslissen om het uitvaardigen van AVV's te delegeren, zie bijvoorbeeld artikel 152 van de Provinciewet.[3][2]
[bewerken] Bezwaar
Procedures tegen een AVV zijn mogelijk door het starten van een civielrechtelijke procedure wegens onrechtmatige daad tegen de instantie die de AVV heeft uitgevaardigd. Dergelijke procedures zullen moeizaam zijn en zelden succes hebben, wellicht met uitzondering van bepalingen waarin een overheidsorgaan haar omgang met de samenleving regelt, zoals bij AVV's die inkoop- en aanbestedingsbeleid regelen.
Beroep tegen een AVV op grond van de Algemene wet bestuursrecht is anno 2012 niet mogelijk, zoals blijkt uit Artikel 8:2 van deze wet, hoewel op deze regel in bijzondere wetten uitzonderingen gemaakt kunnen worden, zoals bijvoorbeeld in de Wet ruimtelijke ordening (artikel 8.2) gedaan is voor bestemmingsplannen.[4] Hierin verschilt een AVV van een CB, en belanghebbenden zullen een onwelgevallig besluit dan ook als CB proberen aan te merken, zie bijvoorbeeld een pleitnota tegen het parkeerbeleid van het Amsterdamse stadsdeel Zuideramstel.[5] Artikel 8:2 zal echter op een nader te bepalen tijdstip komen te vervallen.
[bewerken] Bezwaar tegen beschikkingen
Hoewel het dus niet mogelijk is in beroep te gaan tegen het AVV als zodanig, is er wel een bestuursrechtelijk beroep mogelijk tegen beschikkingen die gebaseerd zijn op AVV's. Vaak kan men verzoeken een beschikking te ontvangen waartegen men in beroep kan gaan. Deze beschikking kan in voorkomende gevallen inhoudelijk vrijwel identiek zijn aan de AVV. Ook is het mogelijk om ontheffing te vragen van de bepalingen uit het AVV; bij afwijzing ligt de gang naar de bestuursrechter open.
Wie schade lijdt door een AVV of de toepassing daarvan, kan schadevergoeding claimen, hetzij in een civielrechtelijke procedure, hetzij bestuursrechtelijk, op grond van Artikel 8:73 of 8:75 van Awb.[6] Als laatste optie kan men, door het overtreden van het AVV, een proces uitlokken. De overtreder ontvangt dan een belastende beschikking die aan te vechten is op grond van het bestuursrecht, dus in bezwaar, beroep en hoger beroep.
[bewerken] Referendum
Terwijl bezwaren van individuele burgers niet ontvankelijk zijn, kan een overheidsorgaan wel toestaan dat een referendum vooraf gaat aan een AVV. Daarbij kan het overheidsorgaan initiatief van de bevolking afwachten (raadgevend referendum) of zelf initiatief nemen (raadplegend), maar het kan ook een van de twee vormen uitsluiten. Een referendum kan echter niet bindend zijn, omdat de wet dit niet toestaat: een afwijzende stem van het volk verplicht slechts tot heroverweging van het beoogde besluit. Het is wel voorgekomen dat een college van B & W verklaarde zich te zullen conformeren aan de keuze van de bevolking, en dit heeft anno 2008 niet tot moeilijkheden geleid, maar zo'n college begeeft zich op juridisch onontgonnen terrein.
[bewerken] Beschikbaarstelling van teksten in geconsolideerde vorm
Geconsolideerd wil zeggen dat alle in de loop van de tijd aangebrachte wijzigingen in de tekst van de wet zelf zijn doorgevoerd.
Sinds 1 januari 2011 zijn decentrale overheden wettelijk verplicht alle algemeen verbindende voorschriften (vaak verordening genoemd) op overheid.nl beschikbaar te stellen.[7] Een minderheid van decentrale overheden houdt hier zich nog niet aan.[8]
Anderzijds stellen veel overheden langs deze weg soms ook andere besluiten ter beschikking, zoals beleidsregels en interne regelingen. Dat is niet verplicht. Ruimtelijke plannen zoals bestemmingsplannen vindt men op de website Ruimtelijkeplannen.nl.
[bewerken] Zie ook
Referenties
|