Almere
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Provincie | Flevoland | ||
| Coördinaten | 52°22' NB 5°13' OL | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 248,77 km² | ||
| - land | 130,33 km² | ||
| - water | 118,44 km² | ||
| Inwoners (1 november 2012) | 195.019? (1496 inw/km²) | ||
| Hoofdplaats | Almere Stad (belangrijkste stadsdeel) | ||
| Belangrijke verkeersaders | A6 A27 N305; spoorlijn Weesp-Lelystad | ||
|
|
|||
| Burgemeester (lijst) | Annemarie Jorritsma (VVD) | ||
|
|
|||
| Gemiddeld inkomen (2006) | € 12.500 per inw. | ||
| Gem. WOZ-waarde (2008) | € 194.000 | ||
| WW-uitkeringen (2007) | 18 per 1000 inw. | ||
| Autobezit (2007) | 1046 per 1000 inw. | ||
|
|
|||
| Postcode(s) | 1300-1379 | ||
| Netnummer(s) | 036 | ||
| CBS-code | 0034 | ||
| CBS-wijkindeling | zie wijken en buurten | ||
| Website | www.almere.nl | ||
Skyline van Almere met het Weerwater |
|||
|
|||
|
Beluister |
(info) |
Almere (
uitspraak (info·uitleg)) is een stad en gemeente in de Nederlandse provincie Flevoland, in de polder Zuidelijk Flevoland.
De gemeente Almere heeft 195.019 inwoners (1 november 2012, bron: CBS) en grenst aan de gemeenten Lelystad en Zeewolde. Bovendien ligt Almere aan het Gooimeer, IJmeer en Markermeer. De stad ligt geheel onder zeeniveau (2 tot 5 meter).
Almere is in de tweede helft van de twintigste eeuw ontwikkeld als tweede grote stad in de provincie Flevoland. Inmiddels is het Lelystad, de hoofdstad van Flevoland, in inwonertal ruimschoots voorbijgestreefd en behoort Almere tot de 10 grootste gemeenten van Nederland. Ook is het een van de snelst groeiende steden in Nederland.
Inhoud |
Geschiedenis[bewerken]
Van oorsprong waren de IJsselmeerpolders vooral, of zelfs uitsluitend, bedoeld als landbouwgrond. Na de Tweede Wereldoorlog kwam men echter tot het inzicht dat de snel groeiende bevolking van met name Amsterdam voor een deel elders gehuisvest zou moeten worden. Zo ontwierp men twee steden in de polders Oostelijk en Zuidelijk Flevoland. De stad in Oostelijk Flevoland werd Lelystad. De stad in zuidelijk Flevoland werd op de eerste schetsen nog Zuidweststad genoemd, maar kreeg in de jaren zeventig de naam Almere, naar de vroeg-middeleeuwse naam van de Zuiderzee (zie Almere (meer)).
De eerste aanzet voor de bouw van Almere werd gegeven op 30 september 1975[1] en de eerste woningen in Almere werden opgeleverd in november 1976.[2] De stad werd toen nog direct bestuurd door het Openbaar Lichaam Zuidelijke IJsselmeerpolders (Z.IJ.P.), met een landdrost aan het hoofd. Het landelijk voorgeschreven bouwprogramma voor de nieuwe stad bestond voor 70 tot 80 procent uit sociale woningbouw. Als opdrachtgever en voorbereider van de woningbouw in Almere werd in 1975 de Stichting Woningbouw Almere opgericht, een onderdeel van de Rijksdienst voor de IJsselmeerpolders.
Eind 1979 werd op initiatief van landdrost Han Lammers de algemene Woningbouwvereniging Almere opgericht. Het idee was dat deze vereniging de sociale huurwoningen van de SWA in eigendom en beheer zou overnemen en de resterende bouwopgave van sociale huurwoningen in Almere voortaan voor haar rekening zou nemen. Geheel tegen de tijdgeest in volgde bijna gelijktijdig de oprichting van de christelijke woningbouwvereniging Goedestede, door gelovige Almeerders die hoopten te bevorderen dat er in Almere meer aanwas zou komen voor de nieuwe lokale protestantse kerkgemeenschap.
In 1984 werd wat er nog over was van het OL ZIJP opgedeeld in de gemeenten Almere en Zeewolde. De gemeente Almere beschouwt zich als de rechtsopvolger van het Openbaar Lichaam en voert ook hetzelfde wapen. Tot 1986, de oprichting van de provincie Flevoland, nam het Ministerie van Binnenlandse Zaken de provincietaken waar.
Oorspronkelijk was Almere opgezet als meerkernige stad. Dit beleid is gedeeltelijk losgelaten. Almere Buiten en Almere Stad zijn via de wijk Tussen de Vaarten aan elkaar gegroeid. Tussen de oudste en de nieuwste woonwijken ziet men duidelijk een veranderd woningbouwbeleid terug: in de jaren zeventig was dit gericht op gelijkvormigheid en functionaliteit, in de jaren negentig werd het de trend meer exclusieve en opvallende woningen te bouwen, bijvoorbeeld in de Regenboogbuurt.
Het centrum van Almere Stad, het grootste stadsdeel, is sterk aan het uitbreiden. In 2006 is het eerste deel van het nieuw gebouwde stadscentrum Citymall Almere opgeleverd. Het voornaamste gebouw hiervan is de Citadel, ontworpen door Pritzker Prize-winnaar Christian de Portzamparc. Begin 2007 zijn de nieuwe Schouwburg Almere en Kunstencentrum de Kunstlinie in gebruik genomen. Het opvallende pand, gelegen aan het Weerwater, is op 8 juni 2007 officieel geopend door koningin Beatrix.[3]
Geografie[bewerken]
Almere is thans de grootste gemeente van Flevoland met 195.019 inwoners (1 november 2012, bron: CBS), alhoewel Lelystad qua oppervlakte groter is. Qua inwonertal is Almere de achtste gemeente van Nederland.
Het meest westelijke punt van Zuidelijk Flevoland en daarmee van de provincie is de Muiderhoek. De Muiderhoek ligt op het grondgebied van de gemeente Almere.
Stadsdelen[bewerken]
De stad Almere bestaat (of zal bestaan) uit de volgende stadsdelen:
- Almere Stad
- Almere Haven
- Almere Buiten
- Almere Hout
- Almere Poort
- Almere Pampus (in aanbouw)
- Almere Oosterwold (in ontwerp)
Demografie[bewerken]
Bevolkingssamenstelling[bewerken]
Almere heeft een relatief jonge bevolking. Van de inwoners is 30 procent jonger dan 20 jaar en 7 procent is 65 jaar of ouder, tegen respectievelijk 24 en 15 procent in heel Nederland. De laatste jaren neemt het aantal jongeren echter af, en het aantal ouderen toe.[4]
18 procent van de Almeerders is in Almere geboren, 30 procent is in de regio Amsterdam geboren en 20 procent is geboren in het buitenland. Van de buitenlanders wordt veruit de grootste groep gevormd door de Surinamers: zij zijn met 21.206 mensen vertegenwoordigd in de stad. Andere grote groepen allochtonen zijn Marokkanen (6.901 inwoners), Antillianen (4.762) en Turken (3.268). Tevens wonen er 30.491 mensen met een andere etniciteit in Almere. In totaal heeft Almere 134 nationaliteiten en 164 etnische groepen.[4]
Ontwikkeling van het inwoneraantal[bewerken]
Het oorspronkelijke plan voor Almere was een stad tussen 125.000 en 250.000 inwoners.[5] Op 29 oktober 2007 ondertekenden wethouder Adri Duivesteijn en minister Jacqueline Cramer een contract dat de basis is van de schaalsprong naar een stad van 350.000 inwoners in 2030. In de periode tussen 2010 en 2030 zullen er 60.000 woningen bijgebouwd worden. Daarmee wordt Almere, na Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht mogelijk de vijfde stad van Nederland qua bevolkingsomvang. Almere is over de streep gehaald omdat het rijk heeft toegezegd de wegen rond Almere en Amsterdam aan te pakken. De A1, A6, A9 en A10-Oost worden uitgebreid.[6] Ook is het de bedoeling om de Flevospoorlijn uit te breiden naar vier sporen.
| stadsdeel Haven | stadsdeel Stad | stadsdeel Buiten | stadsdeel Hout | stadsdeel Poort | overig | Totaal | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1970 | 52 | 52 | |||||
| 1975 | 47 | 47 | |||||
| 1980 | 6.569 | 63 | 6.632 | ||||
| 1985 | 21.410 | 17.240 | 1.559 | 88 | 40.297 | ||
| 1990 | 22.355 | 37.024 | 11.499 | 209 | 71.087 | ||
| 1995 | 22.376 | 58.816 | 22.740 | 564 | - | 104.496 | |
| 2000 | 22.237 | 83.934 | 35.290 | 1.336 | - | 142.797 | |
| 2005 | 22.590 | 103.560 | 47.358 | 1.366 | 134 | - | 175.008 |
| 2010 | 22.266 | 107.804 | 54.899 | 1.344 | 1.764 | - | 190.767 |
| 2012 | 22.052 | 108.277 | 55.387 | 1.417 | 6.023 | - | 193.156 |
Gebieden die nog niet als wijk waren benoemd werden tot 1995 aangemerkt als "overig". Vanaf 1995 worden zij toebedeeld aan het betreffende stadsdeel, waarbij de bewoners van Almere Pampus (op 1-1-2011; 4 inwoners) bij Almere Stad zijn gevoegd.[4]
Imago[bewerken]
Almere had bij de meeste Nederlanders een tamelijk negatief imago. Dat blijkt onder meer uit een oude enquête van de Volkskrant, waarbij Almere bestempeld werd tot lelijkste plaats van Nederland.[7] Ook de Almeerders zelf vonden hun stad niet erg mooi. Slechts 37% van de inwoners geeft aan Almere een aantrekkelijke stad te vinden. Verder geeft maar 52% van de Almeerders aan trots te zijn op hun stad.[8] Hoewel de stad door zowel haar inwoners als door buitenstaanders lelijk bevonden werd heeft Almere ook positieve kanten. Bij het laatste Elsevier-onderzoek naar "De beste steden om in te wonen" in 2009 eindigde Almere op de 63e plaats van de 441 gemeenten. Met name het groen en de hoeveelheid ruimte werden gewaardeerd. Dat is ook een aspect dat door de inwoners van de stad erg wordt gewaardeerd.[8]
Economie[bewerken]
Relatie Amsterdam – Almere[bewerken]
Almere is oorspronkelijk gebouwd als overloopstad voor zowel Amsterdam als het Gooi. Nog steeds wonen er veel mensen die geboren zijn in Amsterdam en uit het Gooi. Veel van de inwoners hebben een relatie met deze regio's (werk, recreatie, sociale contacten, etc.). Het gevolg is dat er een grote verkeersstroom (auto, trein) tussen deze beide steden is. Zowel de autoweg als de spoorweg via de Hollandse Brug bij Muiderberg en Stichtse Brug bij Huizen zitten aan de grenzen van hun capaciteit.[9] Daarom wordt al lange tijd gedacht aan nieuwe verbindingen, naast uitbreiding van de bestaande weg/spoorwegcapaciteit.
Er zijn nu vergevorderde plannen voor een verbreding van de A6[10] en daarmee samenhangend een aanpassing van de A1/A9/A10. Vanwege de Schaalsprong van Almere wordt gestudeerd op verdere uitbreiding van het wegennet.[11]
Ook wordt een sterke vergroting van de capaciteit van het openbaar vervoer nagestreefd.[12] De verdubbeling van het aantal sporen van de Flevolijn is daarbij onvoldoende.[13] Om minder afhankelijk te zijn van alleen de Hollandse Brug en de naastgelegen spoorbrug worden plannen gemaakt voor een brug of tunnel die mogelijk via het IJmeer loopt.
Winkels en markten[bewerken]
Het stadshart van Almere Stad heeft het grootste winkelgebied van Almere en is een van de grootste winkelcentra van Nederland. Ook Almere Haven en Almere Buiten hebben forse winkelgebieden. Sinds 2006 mogen winkels in heel Almere op zondagen geopend zijn. Hoewel niet alle winkels hiervan gebruikmaken, zijn veel supermarkten, bouwmarkten en tuincentra iedere zondag open, alsmede een groeiend aantal kleinere winkels in het nieuwe stadshart. Elke laatste zondag van de maand kent Almere een ‘officiële’ koopzondag, waarop vrijwel alle winkels open zijn.
In de stadsdelen Stad, Haven en Buiten zijn wekelijkse markten.[14]
| Almere Stad | Almere Haven | Almere Buiten |
|---|---|---|
| Woensdag 09:00 - 16:00 uur Zaterdag 09:00 - 16:00 uur |
Vrijdag 09:00 - 14:00 uur | Donderdag 09:00 - 16:00 uur |
Cultuur en recreatie[bewerken]
Monumenten[bewerken]
In Almere zijn er enkele oorlogsmonumenten, zie:
Bouwwerken en architectuur[bewerken]
Almere staat bekend om de bijzondere bouwwerken en architectuur in de stad. Met name in het stadscentrum is er moderne architectuur te vinden. De gemeente investeert tevens in enkele cultuurexperimenten zoals De Fantasie, De Realiteit en De Eenvoud. In deze wijken hebben de bewoners zelf hun huis ontworpen.
Bekende of opmerkelijke bouwwerken in Almere:
- Almere Stad
- Citadel - Winnaar Architectuurprijs Almere 2006.
- La Defense - Veelkleurig kantorencomplex.
- De nieuwe bibliotheek - Winnaar Architectuurprijs Almere 2010.
- Landgoed Hagevoort - Industrieel monument in groene setting.
- Mode Centrum Almere - 'UFO' langs rijksweg A6.
- Schouwburg Almere - Drijvend theater op het water.
- The Wave - Gebouw met golvende gevel aan Weerwater.
- Almere Haven
- Golvend Land - Hoge woontoren met erachter kleine woontorens.
- Kasteel Almere - Een onvoltooid kasteel langs rijksweg A6.
- Schaapskooi Vroege Vogelbos - Schaapskooi met internationale architectuurprijs.
- Almere Buiten
- Panoramique - Hoge woontoren in de Eilandenbuurt.
- Rooie Donders - Woontorens in de Regenboogbuurt.
- Towerhouses - Gele rondvormige huizen in de Regenboogbuurt.
Musea[bewerken]
Film, theater en muziek[bewerken]
Almere beschikt over een bioscoop Utopolis Almere en filmhuis 'Bibliotheekfilm' in Bibliotheek Almere.
Tevens zijn er drie theaters in Almere. Schouwburg Almere in het stadscentrum, Theater de Roestbak is gevestigd in het gebouw van Corrosia! in Almere Haven en De Glasbak in stadsdeel Almere Stad, welke behalve amateur-producties ook experimenteel theater programmeert.
Almere heeft sinds 2007 een poppodium: de Meester.
Evenementen[bewerken]
Binnen de grenzen van de gemeente Almere worden enkele grootschalige evenementen georganiseerd.
|
- Floriade 2022
Voor de Floriade 2022 werd in september 2011 de kandidatuur opengesteld, waarop zeven kandidaten zich aanmeldden: de regio Rivierengebied, de regio Noord-Holland-Noord, de gemeente Almere, de gemeente Amsterdam, de regio Boskoop, de gemeente Groningen en de Coöperatie Flevoland 2022 uit Lelystad. De Nederlandse Tuinbouwraad besloot na een eerste selectieronde om aan vier kandidaten te vragen een bidbook te maken waarin de plannen verder worden uitgewerkt. De vier kandidaten voor de Floriade 2022 waren de gemeente Almere, de gemeente Amsterdam,[15] de regio Boskoop en de gemeente Groningen. In september 2012 maakte de Tuinbouwraad bekend dat de Floriade 2022 in Almere gehouden wordt.[16]
De kandidatuur van Almere voor de Floriade 2022 is ontstaan vanuit het burgerinitiatief "Almere Vandaag"[17] en geeft invulling aan het motto "Mensen maken de stad", waarnaar verwezen wordt in de "Almere Principles".[18]
Natuur- en recreatiegebieden[bewerken]
Almere heeft diverse natuur- en recreatiegebieden:
Sport[bewerken]
De sportvelden van Almere liggen verspreid over zeven sportparken. Er zijn acht tennisaccommodaties, drie overdekte zwembaden, zes sporthallen en elf sportzalen.[19] In Almere vinden bekende, druk bezochte sportevenementen plaats, zoals de Holland Triathlon.
Ook wordt er topsport in Almere beoefend. Zo komt het eerste team van de Almeerse Hockey Club uit in de Overgangsklasse. Sinds 2005 speelt Almere City FC in de Jupiler League. Daarnaast doen de Almeerse soft- en honkbal club Almere'90, de Almeerse badmintonvereniging en Squash Almere mee op het hoogste niveau in Nederland.
Tevens is er het Topsportcentrum Almere waar regelmatig sportwedstrijden op het hoogste niveau plaatsvinden.
Verkeer en vervoer[bewerken]
Wegverkeer[bewerken]
In de omgeving van Almere liggen de volgende grote rijks- en provinciale wegen:
- A6 Muiderberg - Almere - A27 - Emmeloord - Joure
- A27 Sint-Annabosch - Gorinchem - Everdingen - Lunetten - Rijnsweerd - Eemnes - Almere
- N305 Almere - A27 - Zeewolde - Biddinghuizen - Dronten
- N702 A6 Almere Stad-West - Hogering - N702 - A6 Almere Buiten
De infrastructuur binnen Almere kenmerkt zich door gescheiden infrastructuur voor fiets, auto en bus (volledig vrijliggende fietspaden en busbanennetwerk).
Spoorwegen[bewerken]
In 1987 is Almere aangesloten op het landelijke spoorwegnet via de in 1988 voltooide Flevolijn Weesp – Lelystad. Almere heeft zes stations: Almere Poort, Almere Muziekwijk, Almere Centrum, Almere Parkwijk, Almere Buiten en Almere Oostvaarders. Vanaf station Almere Centrum rijden intercity’s en sprinters in de richtingen Amsterdam, Utrecht, Schiphol, Den Haag, Lelystad, Zwolle, Groningen en Leeuwarden.
Stads- en streekvervoer[bewerken]
Het stads- en streekvervoer in en rondom de stad wordt verzorgd door vervoersbedrijf Connexxion en bestaat uit vervoer met stadsbussen en streekbussen. Het stadsbusnetwerk met als merknaam Maxx heeft acht buslijnen en is een netwerk voor hoogwaardig openbaar vervoer.
Politiek en bestuur[bewerken]
College van burgemeester en wethouders[bewerken]
Voormalig minister Annemarie Jorritsma (VVD) is sinds 18 augustus 2003 de burgemeester van Almere.
Sinds 19 mei 2010 is er een nieuwe college, bestaande uit burgemeester Annemarie Jorritsma en een coalitie van PvdA, VVD, D66, en CDA/ChristenUnie. De wethouders zijn:[20]
- Henk Mulder (PvdA) - ontwikkeling
- Ineke Smidt (PvdA) - samenleving
- Mark Pol (VVD) - financiën, bedrijfsvoering, dienstverlening en vastgoedbedrijf (aangetreden per 1-2-2013)
- Ben Scholten (VVD) - economie
- René Peeters (D66) - onderwijs, jeugd en sport
- Ed Anker (CU-CDA) - beheer, parkeerbeleid, bestaande stad, toezicht en handhaving (aangetreden op 26 april 2012)
Gemeenteraad[bewerken]
De installatie van de eerste gemeenteraad van Almere vond plaats op 2 januari 1984, in aanwezigheid van onder andere de toenmalige minister van Binnenlandse Zaken Koos Rietkerk. De verkiezingen hiervoor vonden plaats op 21 september 1983. Voor 1984 had Almere een adviesraad, die telkens werd gekozen voor een zittingsperiode van twee jaar (1978-1980, 1980-1982 en 1982-1984). Deze adviesraad bestond net als de gemeenteraad uit politieke partijen. Op 11 maart 1977 werd voor het eerst voor een bestuurlijke vertegenwoordiging gestemd; de adviescommissie, bestaande uit vijf personen die op persoonlijke titel waren gekozen.
De raad van Almere telt sinds 1998 39 zetels.
Verkiezingsresultaten:
| Partij | 1984 | 1986 | 1990 | 1994 | 1998 | 2002 | 2006 | 2010 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| PVV | - | - | - | - | - | - | - | 9 |
| PvdA | 10 | 14 | 9 | 6 | 9 | 7 | 12 | 8 |
| VVD | 5 | 5 | 7 | 10 | 12 | 8 | 7 | 7 |
| Leefbaar Almere | - | - | - | - | - | 9 | 4 | 3 |
| GroenLinks | 2 | 1 | 3 | 4 | 4 | 4 | 3 | 3 |
| D66 | 1 | 2 | 7 | 10 | 5 | 2 | 1 | 3 |
| SP | - | - | - | - | - | - | 4 | 2 |
| CDA | 2 | 3 | 4 | 3 | 3 | 4 | 3 | 2 |
| ChristenUnie | - | - | - | - | 1 | 1 | 2 | 1 |
| Trots op Nederland | - | - | - | - | - | - | - | 1 |
| Verenigde Senioren Partij | - | - | - | - | 1 | 1 | 1 | - |
| Almere Partij | - | 1 | 2 | 2 | 3 | 2 | 2 | - |
| Stadspartij Almere | - | - | - | - | 1 | 1 | - | - |
| CP/CD | 2 | 1 | 1 | 2 | - | - | - | - |
| Stap '84 | 1 | - | - | - | - | - | - | - |
| Totaal | 23 | 27 | 33 | 37 | 39 | 39 | 39 | 39 |
Stedenbanden[bewerken]
Almere heeft een officieel jumelage met de Deense stad Aalborg. Er zijn tevens vriendschappelijke banden met:
České Budějovice (Tsjechië)
Haapsalu (Estland)
Kumasi (Ghana)
Lancaster (Verenigd Koninkrijk)
Milton Keynes (Verenigd Koninkrijk)
Rendsburg (Duitsland)
Växjö (Zweden)
Milton Keynes is net als Almere een geplande stad.
Onderwijs[bewerken]
Hieronder staat per soort onderwijs welke scholen zich bevinden in Almere. Indien een school meerdere vestigingen heeft, wordt alleen de hoofdvestiging genoemd.
Scholen voor voortgezet onderwijs:
Scholen voor middelbaar beroepsonderwijs:
Voor hoger beroepsonderwijs zijn er in Almere de volgende scholen:
Tenslotte heeft Almere één afdeling voor wetenschappelijk onderwijs:
In Almere geboren Bekende Nederlanders[bewerken]
- Danny Holla (31 december 1987), voetballer
- Mike van der Hoorn (15 oktober 1992), voetballer
- Aliyah Kolf (16 december 1999), zangeres
- Hedwiges Maduro (14 februari 1985), voetballer
- Danny Masseling (20 juni 1981), hardcoreproducer
- Yfke Sturm (19 november 1981), internationaal topmodel
- Ismo Vorstermans (30 maart 1989), voetballer
Externe link[bewerken]
Bronnen
Noten
|
| Zie de categorie Almere van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Stadsdelen van Almere | ||
|---|---|---|
|
Almere Stad · Almere Haven · Almere Buiten · Almere Hout · Almere Poort · Almere Pampus |
||
| Gemeenten in de provincie Flevoland | ||
|---|---|---|
|
Almere · Dronten · Lelystad · Noordoostpolder · Urk · Zeewolde |
||