Appelscha
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
 |
|
  Appelscha
|
|
 |
|
|
|
|
| Provincie |  Friesland |
| Gemeente |  Ooststellingwerf |
| Coördinaten | 52°57'N 6°21'E |
|
|
|
| Inwoners (1 januari 2007) | 4.929 |
|
|
|
| Postcode | 8426 |
| Netnummer | 0516 |
| Belangrijke verkeersaders | N381 |
 Appelscha aan de Opsterlandse Compagnonsvaart |
|
 Nederland |
|
Appelscha (Stellingwerfs: Appelsche) is een dorp in de gemeente Ooststellingwerf, provincie Friesland (Nederland), met 4929 inwoners (1 januari 2007).
Inhoud |
[bewerk] Geschiedenis
Appelscha wordt voor het eerst in 1247 als Appels vermeld in de boeken van het Aartsbisdom Utrecht. Het bestond eeuwen lang slechts uit een klein aantal boerderijen rond de Boerestreek, en de buurtschappen Aekinga, Terwisscha en De Bult. Het esdorp lag ingeklemd tussen droge zandige heide en nat veen, toen nog de Appelschaster- en Fochteloër venen genaamd. Rond 1450 werden leidijken aangelegd om het zure lekwater afkomstig van het veen uit de akkers te weren.
Vanaf 1827 breidt het dorp met de komst van duizenden Friese arbeiders ten behoeve van de turfwinning uit, en ontstaat het huidige dorp. De sociale omstandigheden zijn echter zeer slecht, en tegen de tijd dat turf veel minder is gaan opbrengen dan steenkool breekt er in 1888 onder de veenarbeiders een grote staking uit. Dit is het begin van georganiseerde stakingen in Nederland.
[bewerk] Omgeving en toerisme
Het dorp ligt aan de rand van het Nationaal Park Drents-Friese Wold, een belangrijke toeristentrekker. Hiernaast zorgen in de zomermaanden ook de Opsterlandse Compagnonsvaart (als onderdeel van de Turfroute), en de attractieparken Duinenzathe en Miniatuurpark Appelscha voor veel bezoek. Ook komen in de omgeving van Appelscha pingoruïnes voor.
Buiten Appelscha ligt het bezoekerscentrum Drents-Friese Wold van Staatsbosbeheer. Op het kerkhof staat ook één van de Klokkenstoelen in Friesland.
 Aeckingerzand |
 Klokkenstoel |
[bewerk] Opmerkelijk
In Appelscha vinden sinds 1933 de Pinksterlanddagen plaats, een jaarlijks anarchistisch festival.
In 1994 dook een vrij onschadelijk computervirus op, dat de naam Appelscha kreeg door interne tekenreeks Appelscha.
Vroeger verbleven veel TBC-patiënten in de gezonde bossen van Appelscha. Veel mensen hebben er dan ook nog herinneringen aan. Van het voormalige sanitorium Beatrixoord is alleen nog de röntgenafdeling over. Deze is nu ingericht als het enige tbc-museum ter wereld.
Verder heeft Appelscha voor zover bekend de enige heksenopleiding in Nederland. Heks Margarita van Rongen verzorgt de opleiding. In september 2005 kwam deze opleiding in het nieuws omdat de Belastingdienst de kosten voor de eenjarige opleiding aftrekbaar acht. Het leidde tot vragen in de Tweede Kamer.
[bewerk] Geboren
- Jan Herder (1889-1978), boer, timmerman, communist, politicus en publicist
- Anne Vondeling (1916-1979), politicus (PvdA, o.a. minister van Financiën en vicepremier in het kabinet-Cals en Tweede Kamervoorzitter)
- Dragan Bakema (12 mei 1980), acteur
| Gemeente Ooststellingwerf | |
|---|---|
|
Steden, dorpen en gehuchten: |
