Armgard von Sierstorpff-Cramm
| Armgard von Cramm | ||
| 1883 - 1971 | ||
 |
||
| Vader | Aschwin Freiherr von Sierstorpff-Cramm | |
| Moeder | Hedwig Freiin von Sierstorpff | |
Armgard Kunigunde Alharda Agnes Oda von Cramm (Driburg, 18 december 1883 – Diepenheim, 27 april 1971), Gräfin von Biesterfeld (vanaf 1909), Prinzessin zur Lippe-Biesterfeld (vanaf 1916), was de moeder van prins Bernhard der Nederlanden.
Inhoud |
Biografie [bewerken]
Armgard werd geboren te Driburg (Westfalen) als Armgard Kunigunde Alharda Agnes Oda Freiin von Cramm. Ze was de dochter van Aschwin Freiherr von Sierstorpff-Cramm (1846-1909) en Hedwig Freiin von Sierstorpff (1848-1900).
Armgard werd door de regerende Vorst van Lippe op 8 februari 1909 vanwege haar morganatische huwelijk met Bernhard prins van Lippe) de titel Gräfin von Biesterfeld verleend. Prins Bernhard is als Graf von Biesterfeld geboren. Op 24 februari 1916 werd Armgard samen met haar beiden zoons door de vorst van Lippe de titel van Prinzessin (Prinz) zur Lippe-Biesterfeld verleend met het predicaat Durchlaucht = Doorluchtige Hoogheid. Hoewel Armgard en haar kinderen nu een prinsentitel droegen, waren zij en haar kinderen verder uitgesloten van de erfopvolging binnen het Huis Lippe.
Huwelijk en kinderen [bewerken]
Armgard trouwde tweemaal. Op 24 oktober 1905 trouwde ze in Hannover met graaf Bodo von Oeynhausen (1881-1909), die evenals haar tweede man officier was in het 8e regiment huzaren te Paderborn. Het huwelijk bleef kinderloos en werd wegens de "geestesgesteldheid" van de graaf in 1908 ontbonden door echtscheiding[1].
Vervolgens trouwde Armgard in Oelber [2] op 4 maart 1909 morganatisch met prins Bernhard van Lippe (1872-1934). Sinds de broer van Bernhard Leopold IV in 1905 regerende Vorst van Lippe werd, verkreeg Bernhard, geboren als Graf und Edler Herr zur Lippe-Biesterfeld, de titel van Prinz zur Lippe.
Uit het tweede huwelijk werden twee zoons geboren als Graven von Biesterfeld en vanaf 24 februari 1916 Prinsen zur Lippe-Biesterfeld:
- Bernhard (1911-2004), gehuwd met Juliana (1909-2004), koningin der Nederlanden
- Aschwin (1914-1988), gehuwd met Simone Arnoux (1915-2001)
Tweede Wereldoorlog [bewerken]
Samen met haar latere levensgezel Alexis Pantchoulidzew beheerde Armgard na de dood van haar man in 1934 een landgoed in het Oost-Brandenburgse Reckenwalde (sinds juli 1945 Pools grondgebied). Tijdens de oorlog zou Armgard door de lokale Gestapo geobserveerd zijn. Haar verleden als a-politieke Duitse in combinatie met de dienst die de monarchistische en anti-stalinistische kolonel Pantchoulidzew later in de oorlog verleende aan de Duitse Reichsbahn, zou gemaakt hebben dat zij ongemoeid werden gelaten. De SS vorderde in september 1944 Armgards Schloss Woynowo in Reckenwalde op voor militaire doeleinden. In maart 1945 moesten Armgard en Alexis hun landgoed in de Neumark opgeven wegens de terugtrekking van de Duitse Wehrmacht achter de Oder-linie. Armgard verliet ruim voor de intocht van het Rode Leger het landgoed Reckenwalde en vertrok naar Driburg, in Westfalen.
Door diverse publicisten werd prinses Armgard beticht van onder meer seksuele losbandigheid, intrigepraktijken, samenzwering en - evenals haar zoon Aschwin - van nazi-sympathieën. Haar andere zoon Bernhard heeft dit beeld met een open brief in de Volkskrant in maart 2004 proberen recht te zetten.
Leven in Nederland [bewerken]
Ze leefde vanaf begin 1952 met Alexis Pantchoulidzew op Huis Warmelo te Diepenheim (Overijssel), alwaar zij op 87-jarige leeftijd overleed. In 1951 was de van oorsprong protestants-Lutherse Armgard overgegaan tot de Rooms-katholieke Kerk. Derhalve vond de uitvaartplechtigheid in 1971 in de katholieke parochiekerk H.H. Petrus en Paulus te Goor plaats; de requiemplechtigheden werden aldaar geleid door de Jezuïetenpater B. Bot SJ, die sinds haar bekering tot het katholicisme Armgards biechtvader was geweest.[3]
Koningin Beatrix en haar zusters noemden het Diepenheimse huis van hun grootmoeder vaak parafraserend het Warme Loo waarmee een onderscheid werd gemaakt met het Koude Loo waar hun andere grootmoeder (Koningin Wilhelmina) woonde.
Literatuur [bewerken]
- E.J.H. Schrage, Zur Lippe Biesterfeld. Prinses Armgard, prins Bernhard en hun houding tegenover nazi-Duitsland. Amsterdam: Balans, 2004.
- Nederlands's Adelsboek jrg. 94 (2009) St-Sy, pagina LV (Koninklijk Huis)
- Annejet van der Zijl, Bernhard. Een verborgen geschiedenis (Amsterdam/Antwerpen 2010)
Bronnen, noten en/of referenties
|
