Associativiteit (wiskunde)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

(Doorverwezen vanaf Associativiteit)
Ga naar: navigatie, zoeken

Een binaire operatie * over een verzameling S wordt associatief genoemd indien volgende eigenschap geldt:

\forall x,y,z \in S: (x*y)*z = x*(y*z)

In de wiskunde is associativiteit een eigenschap van een binaire operatie. Het betekent dat, wanneer binnen een operatie, waarin twee of meer associatieve operatoren achter elkaar voorkomen, de volgorde, waarin de operatie wordt uitgevoerd wordt niet van belang is, onder voorwaarde dat volgorde van de operanden niet verandert. Dat betekent in de praktijk dat het verplaatsen van haakjes in een expressie de uitkomst van de expressie niet verandert.

Beschouw onderstaande twee voorbeelden van binaire associatieve operaties voor optellen en vermenigvuldigen van natuurlijke getallen:

a + (b + c) = (a + b) + c (voorbeeld: (5 + 2) + 3 = 5 + (2 + 3) = 10)
a × (b × c) = (a × b) × c (voorbeeld: (5 × 2) * 3 = 5 * (2 × 3) = 30)

Hoewel de haakjes zijn verplaatst, is de uitkomst niet veranderd. Aangezien dit waar is voor elke optelling en vermenigvuldiging van de natuurlijke getallen, kunnen we zeggen dat de optelling en vermenigvuldiging van wat betreft de natuurlijke getallen een "associatieve operatie" is.

Andere binaire associatieve operaties zijn onder andere optellen en vermenigvuldigen van reële en complexe getallen en het optellen van vectoren. Een voorbeeld van een niet-associatieve operatie is aftrekken: 5 - (3 - 2) is iets anders dan (5 - 3) - 2.

[bewerken] Definitie

Formeel wordt een binaire operatie *\! op een set S associatief genoemd, wanneer deze operatie aan de associatieve wet voldoet:

(x*y)*z=x*(y*z)\qquad\mbox{voor alle }x,y,z\in S.

De volgorde waarin de operaties worden uitgevoerd heeft geen effect op de uitkomst en het kan worden aangetoond dat dit ook geldt voor expressies met daarin elk aantal *\!\!\! operaties. Dus wanneer *\!\!\! associatief is, kan de evaluatie volgorde ongespecificeerd blijven, zonder dat dit tot ambiguiteit leidt. We kunnen daarom de haakjes weglaten en simpel schrijven:

x*y*z.\,

Het is echter belangrijk te onthouden dat veranderen van de volgorde van de operaties niet betekent en ook niet toestaat dat de actuele operaties zelf veranderen door de operanden binnen de expressie van plaats te laten veranderen.


[bewerken] Zie ook

 
Persoonlijke instellingen
Boek maken