Atlas V
De Atlas V is een commercieel type draagraket die gebruikt worden door de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA.
Deze behoren tot de Atlasraketten die worden gebouwd door de United Launch Alliance, een joint venture van Boeing en Lockheed Martin. De eerste lancering vond plaats in augustus 2002, en tot nog toe (begin 2012) is er geen mislukte lancering geweest. De Atlas V is modulair van opzet en in verschillende versies beschikbaar.
De sondes die door de Atlas V zijn vervoerd waren onder andere:
- de Mars Reconnaissance Orbiter, augustus 2005
- New Horizons, januari 2006
- Juno-ruimtesonde augustus 2011
- Mars Science Laboratory november 2011
- MUOS 1, februari 2012
Opbouw [bewerken]
De Atlas V is een tweetrapsraket. De eerste trap is 32,46 m hoog, heeft een diameter van 3,81 m en een leeggewicht van 21 ton. Volgetankt weegt ze 286 ton. De brandstof is RP-1, een vloeibaar kerosineachtig mengsel van koolwaterstoffen, dat met vloeibare zuurstof wordt verbrand. De motor is een RD-180 raketmotor, geproduceerd in Rusland. De motor heeft een stuwkracht van 3.826 kN op grondniveau.
Om de stuwkracht te verhogen kan men tot vijf boosters op vaste brandstof aan de eerste trap bevestigen, die elk een extra 1.690 kN leveren bij de start. De boosters zijn 20 m lang en hebben een diameter van 1,58 meter. De boosters kunnen asymmetrisch rond de eerste trap aangebracht zijn; het is ook mogelijk om de raket met één booster te lanceren.
Als bovenste trap gebruikt de Atlas V een Centaur. Er zijn twee varianten beschikbaar, een tweemotorige die geschikt is om zware lasten in een lage omloopbaan te brengen, en een eenmotorige die geschikt is voor geostationaire satellieten. De motoren zijn van het type RL-10 van Pratt & Whitney die tot 99 kN stuwkracht leveren. Ze werken op vloeibare waterstof en vloeibare zuurstof.
Voor de nuttige lading zijn twee omhulsels mogelijk: de "400"-serie met een buitendiameter van 4,2 meter en een totale lengte van 12 tot 13,8 meter, en de "500"-serie voor volumineuze ladingen, met een buitendiameter van 5,4 meter en een totale lengte van 20,7 tot 26,5 meter.
Versies [bewerken]
(stand op 25 februari 2012[1])
De versies worden met drie cijfers aangeduid:
- 1e: diameter van de omhulling van de nutlast (afgerond, in meter: 4 of 5)
- 2e: aantal boosters (0 tot 5)
- 3e: aantal motoren van de bovenste trap (1 of 2)
| Versie | Atlas V(401) | Atlas V(411) | Atlas V(421) | Atlas V(431) | Atlas V(501) | Atlas V(521) | Atlas V(531) | Atlas V(541) | Atlas V(551) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eerste lancering | 21 augustus 2002 | 20 april 2006 | 11 oktober 2007 | 11 maart 2005 | 22 april 2010 | 17 juli 2003 | 14 augustus 2010 | 26 november 2011 | 19 januari 2006 |
| Aantal lanceringen | 11 | 3 | 3 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 3 |
| Succesvolle lanceringen | 10 | 3 | 3 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 3 |
| Mislukte lanceringen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Gedeeltelijke successen | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Laatste lancering | in gebruik | in gebruik | in gebruik | in gebruik | in gebruik | in gebruik | in gebruik | in gebruik | in gebruik |
Bronnen, noten en/of referenties
|