August Falise

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
August Falise bij het Heilig Hartbeeld dat hij maakte voor Sappemeer en Reuver.
August Falise in jagerstenue; schilderij van George Sturm, 1917

Augustinus Franciscus Henri Falise (Wageningen, 26 januari 1875 - aldaar, 7 januari 1936) was een Nederlands beeldhouwer en medailleur.

Biografie[bewerken]

Zijn grootvader Dieudonné was afkomstig uit het toenmalige Ans-et-Glain bij het Belgische Luik. Deze trouwde in Wageningen op 28 juli 1827 met Hendrika van Tarthorst. Uit dit huwelijk werd Johannes Franciscus, de vader van August, geboren. Deze was stukadoor en terracottafabrikant. Zijn echtgenote, Aleida Schmidt (de moeder van August), was van Duitse afkomst (Isselburg-Pruisen). August volgde onderwijs in medailleerkunst, beeldhouwen, handtekenen en boetseren aan de Rijksschool voor Kunstnijverheid Amsterdam. Hij had een zuster, Henriëtte Falise, die schilderes werd. Aanvankelijk legde hij zich toe op het maken van medailles en penningen, en sculpturen van klein formaat. Het debuut-beeldje 'De Jonge Slaaf' (1901) is in Nijmegen te zien in het Museum Het Valkhof (keramiek-kelder). Zijn vroege werk ademt de sfeer van het Hollands impressionisme. Later vervaardigde hij monumenten en standbeelden. Vanaf 1920 ontwierp hij op verzoek van de Rooms-katholieke Kerk ook Heilig Hart-monumenten. Vooral de theoloog pater Titus Brandsma, met wie Falise bevriend was, zorgde voor veel opdrachten.

Falise was leraar anatomisch tekenen en boetseren aan de Koninklijke Academie voor Beeldende Kunsten in 's-Hertogenbosch. In 1912 nam hij zijn intrek in zijn huis Antonia aan het Delpad in Wageningen, in 1941 gedeeltelijk omgedoopt in August Faliseweg. Hij was gehuwd met Antoinette Hof. Het huwelijk bleef kinderloos. Falise won vele prijzen en verwierf diverse Nederlandse en buitenlandse onderscheidingen, waaronder in 1936 de pauselijke Gregoriusorde en de Belgische Kroonorde.

Na zijn dood[bewerken]

In 1990 ontstond beroering toen Falises grafsteen na een ruiming op de Algemene Begraafplaats van Wageningen zou worden vermalen. De roodgranieten steen was een geschenk van Falise-fans.

In het Museum De Casteelse Poort in Wageningen vond van 18 juni 2010 tot 20 februari 2011 een expositie plaats over het leven en werk van August Falise. Deze vernieuwde de aandacht voor de veelzijdige Wageningse beeldhouwer.

In 2014 werden bij bijzondere herdenkingen replica's van monumenten van Falise onthuld. Op 28 juni 2014, Veteranendag, onthulden de voorzitter van de Eerste Kamer, Ankie Broekers-Knol, en de voorzitter van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken van de Tweede Kamer, Angelien Eijsink, in de corridor die de gebouwen van de Eerste Kamer en Tweede Kamer der Staten-Generaal op het Binnenhof (Den Haag) verbindt, een borstbeeld van luitenant-kolonel Lodewijk Thomson, de eerste Nederlandse militair die - in 1914 - tijdens een door Nederland uitgevoerde vredesmissie is gesneuveld. Het is een replica van het beeld dat Falise in 1918 vervaardigde. Op 4 augustus 2014 onthulde Gerard van der Thiel, commandant Korps Nationale Reserve van de Koninklijke Landmacht, ter gelegenheid van het 100-jarig bestaan van het korps en als eerbetoon aan de gesneuvelden van de Vrijwillige Landstorm bij aanvang van de Tweede Wereldoorlog op de Grebbeberg bij Rhenen het monument 'Als 't moet'. Het monument is een replica van een in 1923 door August Falise gemaakt beeld. Het originele beeld ging verloren in 1945 tijdens het geallieerde vergissingsbombardement op het Bezuidenhout in Den Haag.

Werk[bewerken]

Enkele van zijn sculpturen in de openbare ruimte zijn:

Boeken:

  • Leerboek der anatomie, beschrijving van het geraamte, de spieren en de proportie van het menschelijk lichaam, ten dienste van het middelbaar onderwijs, van kunstacademies en van hen die zich bekwamen voor de kunstnijverheidacten / door August Falise, beeldhouwer, met daarbij: anatomische atlas, inhoudende dertig bladen met afbeeldingen van het geraamte, de spieren en de proportie van het menschelijk lichaam, teekeningen van L. P. Cruyff, Arnhem, 1923, N.V. v.h. Kluppell & Ebeling.

Fotogalerij[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  • A.G. Steenbergen, Kent u ze nog ... de Wageningers, Europese Bibliotheek, Zaltbommel, 1973
  • A.G. Steenbergen, "August Falise 50 jaar geleden gestorven", in: Mededelingen van de Historische Vereniging "Oud Wageningen", 14 (1986) nr. 2, p. 25
  • P. Thoben, "August Falise. De beeldhouwer, 1875-1936", in: Mededelingen van de Historische Vereniging "Oud Wageningen", 14 (1986) nr. 3, p. 42
  • G.J.A. Hamilton, "August Falise, 1875-1936, beeldhouwer", in: Biografisch Woordenboek Gelderland, deel 9, p. 48-51, 2012, ISBN 978-90-8704-321-6