Bakoe
|
|||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||
Bakoe (Azerbeidzjaans: Bakı; Perzisch: باکو, Baku; Russisch: Баку) is de hoofdstad van Azerbeidzjan. Het is een wetenschappelijk, cultureel en industrieel centrum in de Kaukasus. De stad heeft de vorm van een amfitheater en is de belangrijkste havenstad aan de Kaspische Zee. Het is ook de grootste stad van de Kaukasus. De stad heeft een bevolking van 2.130.000 (2010) inwoners.[1] De oppervlakte van Bakoe is 2.130 km².[1] De stad heeft elf administratieve districten en vijf nederzettingen. In 2006 werd Bakoe door de FDI benoemd tot Oost-Europese Stad van de Toekomst van 2006-2007.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Bakoe is sinds de tijden van de oude beschavingen een belangrijke stad geweest, zowel cultureel als industrieel.[bron?] Er is veel archeologisch bewijs dat er reeds beschaving was in Bakoe rond 6000 voor Christus.[bron?] Dit kan afgeleid worden uit de grottekeningen en kervingen in Gubustan, dat ook in de Apsheron regio ligt. De grottekeningen en kervingen gaan terug tot 10.000 voor Christus, sommigen gaan zelfs terug tot 20.000 voor Christus.[bron?]
Eeuwenlang is Bakoe een van de centrumpunten van de Zijderoute die Europa en Azië met elkaar verbond geweest. Dit komt omdat Bakoe niet alleen klimatologische en geografische voorwaarden aanbiedt maar ook een gunstige locatie is in het midden de Zijderoute.
Bakoe was een van de grenssteden van de Perzische rijk en had een bevolking van Iraanse afkomst. De naam Bakoe komt uit het Perzisch. Deze naam werd in oudere teksten vermeld als Badkoebe wat in het Perzisch "geslagen door het wind" betekent. Bakoe kent harde winden in verschillende seizoenen.
In de 14e eeuw werd Bakoe benoemd tot hoofdstad van het Azerbeidzjaanse Safawidische rijk.[2] Dit rijk omvatte het huidige Iran en heel de Kaukasus plus delen van Afghanistan, Pakistan, Irak, Turkmenistan en Turkije. In het Ottomaanse Rijk werd Bakoe de hoofdstad van het Apsheronkanaat in de 17e eeuw. Vervolgens was zij in de 18e eeuw, weer onder de Safawiden, het centrum van het Bakoekanaat.
In 1805, tijdens de Russisch-Perzische Oorlog, werd Bakoe door de Russen op Perzië onder de Kadjaren-dynastie veroverd.
[bewerken] Shirvan Shah
Het Shirvan Rijk was een onafhankelijke staat, dat ongeveer de helft van het tegenwoordige Azerbeidzjan omvatte. Het rijk had een Shah (koning) die veel invloed had over het Kaukasus.[bron?] Alhoewel het Shirvan Rijk niet tot de machtigste rijken behoorde,[bron?] wist de staat onafhankelijk voort te bestaan zonder al te veel hinder van Iran en Rusland.[3][4][5][6][7]
Bakoe was een van de belangrijkste steden in de Shirvan Shahs Staat in de 12e eeuw. De hoofdstad van de Shirvan Rijk werd van Samaksi naar Bakoe verplaatst nadat Samaksi getroffen werd door een hevige aardbeving waardoor alles vernietigd werd. De Shirvan Shah herbouwde zijn paleis in Bakoe.
Dit historische paleis en de stadsmuren van Shirvan Shah zijn op de Werelderfgoedlijst van UNESCO geplaatst. Ook de Maagdentoren is op deze lijst geplaatst.
Toen aan het eind van de 19e eeuw grote hoeveelheden olie werden gevonden in de regio rond Bakoe groeide de stad in een paar decennia uit tot de belangrijkste leverancier van olie in de wereld[bron?]. Hierdoor ontstond een zeer rijke bovenklasse, wat zich tegenwoordig nog uit in de vele Neo-klassieke en Jugendstil panden met een vergelijkbare vormentaal met die in de Jong-Turkse periode werd uitgeprobeerd in Turkije. Echter ontstond er ook een steeds grotere arbeiderspopulatie. De onderdrukking door de Russen, en de armoedige leefomstandigheden van de Azerbeidzjaanse bevolking leidden de acceptatie van toen gangbare Europese ideeën over Etno-Linguïstische rassenleer, democratie, republicanisme en scheiding van kerk en staat. Deze nieuwe bevolking van Bakoe verkreeg tijdens de Eerste Wereldoorlog hulp van Turkse soldaten bij de bevrijding van hun land van de Russische onderdrukking, maar na een zeer korte tijd als de eerste onafhankelijke seculiere democratische Islamitische republiek werd Azerbeidzjan weer ingenomen door het Russische Sovjetleger.
Sinds de onafhankelijkheid van Rusland is de stad met oliegeld weer in ontwikkeling gebracht en met name sinds de eeuwwisseling zijn veel buurten gerestaureerd, gerenoveerd of gesaneerd. Overal in de stad verschijnen winkelcentra, wolkenkrabbers en torenflats en de straten zijn gevuld met wit- en crèmekleurige terreinwagens. Het geld heeft echter nog niet alle buurten van de stad bereikt, met name de bewoners van het de noordelijke wijken van de oude stad (19e eeuws) leven deels nog in armoede alsmede de vluchtelingen uit Armenië en Karabach die her en der verspreid over de stad wonen in krottenwijken.
[bewerken] Toerisme
Bakoe is één van de belangrijkste toeristische bestemmingen in de Kaukasus. In 2009 hadden de hotels in het land een winst van 7 miljoen euro gemaakt. De meeste bekende hotelketens, zoals Hilton, Hyatt, Excelsior, Park Inn, Kempinski, zijn vertegenwoordigd in Bakoe.
[bewerken] Bezienswaardigheden
De stad is centra voor culturele, historische en wetenschappelijke ontwikkelingen in het land. Bakoe heeft velen kenmerkende toeristische bestemmingen en bezienswaardigheden. Het symbool van de stad is de Maagdentoren , een wachttoren van de 12e eeuw die geleden is in de Oude stad van Bakoe . Verder in de oude stad bevindt het Shirvanshahpaleis en de oude stadsmuren van Bakoe. Deze behoren tot de UNESCO werelderfgoeden. Andere bezienswaardigheden is de Boulevard van Bakoe, de Fonteinsplein, het Shikhovstrand en de olierotsen. Vervolgens is er de Nationale Vlagplein, een indrukwekkende vlaggenmast die benoemd is tot de langste vlaggenmast ter wereld door Guinness Book of Records.
Rondom de stad liggen enkele geografische bezienswaardigheden zoals de Yanar Dag, een heuvel met aardgas die al duizenden jaren vlammend brandt. De naam Azerbeidzjan betekent letterlijk Land van het vuur, de Yanar Dag is een mogelijke aanleiding hiervan. Daarnaast is er ook de Nationaal Park Gobustan, hier bevinden zich ongeveer 6000 rotstekeningen, die een periode van 12.000 jaar beslaan. Dit park werd in 2007 door UNESCO tot de werelderfgoed verklaard. Verderop in het park bevinden zo'n 400 moddervulkanen, dit is ongeveer de helft van het aantal moddervulkanen wereldwijd.
[bewerken] Economie
Bakoe is het begin van de Bakoe-Tbilisi-Ceyhanpijpleiding die olie van de Kaspische Zee naar de Middellandse Zee transporteert.
[bewerken] Vluchtelingen
Op 1 januari 2005 waren er in Bakoe 153.400 ontheemden en 93.400 vluchtelingen, die afkomstig waren uit Nagorno-Karabach en Armenië. Tot de Oorlog in Nagorno-Karabach had Bakoe een groot aantal Armeense inwoners, die de stad ontvluchtten na anti-Armeense pogroms in 1988 en 1990[8].
[bewerken] Openbaar vervoer
Bakoe beschikt over een metrosysteem, de metro van Bakoe. Het systeem bestaat uit twee lijnen.
[bewerken] Muziek
Op 22, 24 en 26 mei 2012 wordt in Bakoe de 57e editie van het Eurovisiesongfestival gehouden.
[bewerken] Stedenbanden
[bewerken] Geboren
- Genrich Altshuller, vader van de TRIZ theorie daarnaast was hij ook een actief uitvinder en schrijver
- Fikret Amirov, componist
- Valery Belenky, gymnast, hij was Olympisch- en Wereldkampioen
- Max Black, filosoof
- Sergey Bochkov, Azerbeidzjaans atleet
- Bella Davidovich, pianiste
- Larisa Dolina, Russisch zangeres
- Teymur Gasimov, atleet
- Kara Karayev, componist
- Garri Kasparov, Russisch schaker
- Kerim Kerimov, vader van de Russische Ruimtevaart industrie
- Lev Davidovich Landau, winnaar Nobelprijs voor de Natuurkunde in 1962
- Muslim Magomaev, zanger
- Oleg Marshev, pianist
- Lev Nussimbaum, schrijver
- Teimour Radjabov, Azerbeidzjaans schaker
- V. A. Rokhlin, wiskundige
- Mstislav Rostropovitsj (1927-2007), cellist en dirigent
- Tahir Salahov, schilder
- Alibay Shukurov, Azerbeidzjaans atleet
- Dmitry Sitkovetsky, dirigent en violist
- Richard Sorge, spion
- Bogdan Trotsoek, componist
- Aziza Mustafa Zadeh, jazzpianiste en zangeres
- Lotfi Zadeh (1921), Azerbeidzjaans-Amerikaans wiskundige en uitvinder van de fuzzy logica
- Vagif Mustafa Zadeh, jazzpianist en componist
- Tatjana Zatoelovskaja, Russisch schaakster
[bewerken] Trivia
- Bakoe stelde zich kandidaat als gastheer voor de Olympische Zomerspelen van 2016 maar het viel af bij de eerste selectie. In 2013 probeert Bakoe opnieuw de Olympische Spelen naar zich toe te trekken, dit keer in 2020
Referenties
|
 |
Zie de categorie Baku van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Bestuurlijke indeling van Azerbeidzjan |  |
||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
|||||||||
| Hoofdsteden in Azië | ||||
|---|---|---|---|---|
|
