Ballade

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een ballade is een verhalend lied[1] in de vorm van een gedicht waarvan de vorm in de Middeleeuwen is ontstaan. Het bestaat uit een aantal korte strofen waarin tragische gebeurtenissen verteld worden die zich in een adellijk milieu afspelen. Elementaire thema's als dood en wraak maken er de kern van uit, en ze lopen meestal tragisch af.

In de muziek heeft de ballade vaak als vorm AaBC, waarbij kleine a dezelfde melodie, maar een andere tekst als grote A heeft, en C een soort afsluitend refrein is, dat na iedere strofe weer onveranderlijk terug komt.

De term ballade wordt ook gebruikt voor muziekstukken voor zang met een verhalend karakter, zoals de Zuiderzeeballade.

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. 'Ballade', in: Canon met de kleine c/ T. Meder, R.A. Koman [et al.](red.), 2008, pp. 178.

Literatuur

  • A.G.H. Bachrach et al., red., Moderne Encyclopedie van de Wereldliteratuur, Haarlem/Antwerpen 19802, s.v. Ballade
Genres epiek: anekdote · ballade · epos · fabel · gedicht · genre · inleiding · kort verhaal · legende · mythe · novelle · parabel · parallel universum · raamvertelling · reisverhaal · roman · saga · sage · sprookje · verhaal · vignet · volksballade · volksverhaal
Verloop en verhaallijn: catharsis · cliffhanger · climax · deus ex machina · drie act-structuur · epiloog · expositie · fabel · plot · plotpoint · proloog · startplotscène · rode draad · scenario · setup · synopsis · verhaallijn
Begin en einde: ab ovo · in medias res · in ultimas res · incipit · openingsscène · openingszin · post rem · terminus
Personage: aangever · alter ego · alteriteit · antagonist · antiheld · bijfiguur · bijrol · booswicht · byroniaanse held · deuteragonist · flat character · held · hoofdpersoon · hoofdrol · karakter · protagonist · round character · tritagonist · typetje · uitverkorene · underdog
Spanning: cliffhanger · spanning
Vertelperspectief en vertelinstantie: afwisselend perspectief · auctoriële verteller · focalisatie · gedramatiseerd · homodiëgetische vertelling · heterodiëgetische vertelinstantie · ik-perspectief · onbetrouwbare verteller · personele verteller · point of view · rhema · voice-over
Motief & thema: abstract motief · concreet motief · leidmotief · motto · thema · topos
Tijd & ruimte: eenheidsconventie · flashback · flashforward · kalendertijd · mise en abyme · opschuivende tijdlijn · praesens historicum · tijdverruiming · verteltijd · vertelde tijd
Stijl: directe rede · dramatische ironie · indirecte rede · red herring · shooting the messenger · register · stijl · stream of consciousness · suspension of disbelief · show, don't tell · verteltechniek · vrije indirecte rede
Scenariotermen: premissesynopsistreatmentscenariofilmdraaiboekstoryboard
Stijlperiode: middeleeuwen · renaissance · maniërisme · barok · verlichting · sentimentalisme · preromantiek · romantiek · realisme · impressionisme · naturalisme · neoromantiek · symbolisme · expressionisme · constructivisme · dadaïsme · surrealisme · nieuwe zakelijkheid · magisch realisme · existentialisme · vijftigers · modernisme · postmodernisme
Studie: driehoek van Petersen · literaire kritiek · narratologie · topische vragen · verhaalanalyse