Beroepsgeheim

Het beroepsgeheim is de plicht om te zwijgen over feiten en gegevens van derden, die iemand bij het uitoefenen van zijn beroep te weten is gekomen. Het wordt ook wel zwijgplicht genoemd. Het gaat daarbij vooral om vrije beroepen. Het beroepsgeheim geldt niet als de betrokkene toestemming geeft om aan derden inlichtingen te verstrekken.

Schending van het beroepsgeheim is strafbaar (art. 272 Wetboek van Strafrecht).

Aan het beroepsgeheim is voor een aantal beroepen het verschoningsrecht verbonden, het recht om vragen van een rechter niet te behoeven te beantwoorden.

Reden

Het beroepsgeheim dient ervoor te zorgen dat vaklui hun werk kunnen doen, en dat hun cliënten vrijuit kunnen spreken.

Beroepen

Het beroepsgeheim geldt momenteel in de meeste westerse landen. De beroepen waarvoor het geldt zijn onder meer:

• medici, artsen en verpleegkundigen, zie artseneed
• advocaten
• notarissen
• politiebeambten
• accountants
• priesters (zie biechtgeheim) en predikanten
• paramedici
• tolken
• maatschappelijk assistenten
• ambtenaren in fiscale en inlichtingendiensten

Het beroepsgeheim in Nederland

In Nederland is het beroepsgeheim voor artsen en andere medische hulpverleners geregeld in art. 457 van Boek 7 van het Burgerlijk wetboek en in art. 88 van de wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG). Schending van het beroepsgeheim is bovendien strafbaar (art. 272 Wetboek van Strafrecht). Het is geen absoluut recht, omdat het op grond van zwaarwegende maatschappelijke belangen door de rechter kan worden doorbroken.

Het beroepsgeheim in België

Geneesheren, heelkundigen, officieren van gezondheid, apothekers, vroedvrouwen en alle andere personen die uit hoofde van hun staat of beroep kennis dragen van geheimen die hun zijn toevertrouwd, zijn gebonden door het beroepsgeheim.

Schending van het beroepsgeheim wordt gestraft met een gevangenisstraf van acht dagen tot zes maanden en met een geldboete van 100 euro tot 500 euro (deze wettelijke bedragen voor de geldboeten dienen vermenigvuldigd te worden met 5,5).

Op het beroepsgeheim bestaan uitzonderingen:

• voor wie als getuige opgeroepen wordt voor een rechter of voor een parlementaire onderzoekscomissie
• als de wet verplicht geheimen bekend te maken

Het beroepsgeheim in Suriname

De schending van het beroepsgeheim wordt in Suriname strafbaar gesteld door artikel 332 van het Wetboek van Strafrecht.

Dit artikel 332 bepaalt:

'Art. 332. Hij die opzettelijk enig geheim, hetwelk hij, uit hoofde van zijn hetzij tegenwoordig hetzij vroeger ambt of beroep, verplicht is te bewaren, bekend maakt, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste zes maanden of geldboete van ten hoogste zes honderd gulden.

Indien dit misdrijf tegen een bepaald persoon gepleegd is, wordt het slechts vervolgd op diens klachte.'

Schending van het beroepsgeheim zal in Suriname dus meestal een klachtmisdrijf zijn.

Bronnen, noten en/of referenties