Brussel (stad)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Brussel
Bruxelles
Stad in België
Wapen van Brussel
ligging in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
ligging in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Geografie
Gewest Brussel
Arrondissement Brussel-Hoofdstad
Coördinaten 50°50′N, 4°21′E
Oppervlakte
– Landbouwgronden
– Bossen
– Bebouwde gronden
– Andere		 32,61 km² (2005)
7,76%
3,35%
85,50%
3,39%
Bevolking (Bron: NIS)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid		 148.873 (01/01/2008)
50,18%
49,82%
4.566 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder		 (01/01/2008)
22,71%
64,80%
12,48%
Buitenlanders 29,60% (01/01/2008)
Politiek en bestuur
Burgemeester Freddy Thielemans (PS)
Bestuur PS, cdH, sp.a - spirit - Groen!
Zetels
PS
cdH
Renouveau Bruxellois
Ecolo
sp.a-Spirit-Groen!
Vlaams Belang
Open VLD
 47
17
11
10
4
2
2
1
Economie
Gemiddeld inkomen 10.429 euro/inw. (2005)
Werkloosheidsgraad 24,13% ( jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
1000
1020
1120
1130		 Deelgemeente
Brussel
Laken
Neder-Over-Heembeek
Haren
Zonenummer 02
NIS-code 21004
Politiezone Brussel-Hoofdstad - Elsene
Website www.brussel.be
Portaalicoon   België
Brussel

Brussel (Frans: Bruxelles) is de hoofdstad van het Koninkrijk België en daarnaast van de Vlaamse en Franse Gemeenschappen en van het Vlaams Gewest. De stad is tevens het bestuurlijk centrum van de Europese Unie en wordt daarom vaak als de hoofdstad van Europa beschouwd. De gemeente Brussel telt bijna 150.000 inwoners en is daarmee naar inwoneraantal de vijfde grootste gemeente in België. Het is één van de 19 gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, dat 1.048.491 inwoners telt.

De plaatsnaam Brussel is afgeleid van Bruocsella, wat evolueerde tot Broekzele (Broeklanden aan de Zenne), wat letterlijk betekent "nederzetting bij het moeras".

Algemeen wordt het volledige stadsgewest als de stad Brussel beschouwd en niet enkel de gemeente Brussel. Het Hoofdstedelijk Gewest Brussel zou als stad de grootste van de Benelux zijn en is een metropool binnen Europa.

Inhoud

[bewerken] Geschiedenis

Zie Geschiedenis van Brussel voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Brussel ontstond rond een burcht op een eiland in de Zenne. De stad werd achtereenvolgens de hoofdstad van het hertogdom Brabant, de Zeventien Provinciën, de Zuidelijke Nederlanden, het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden, België, de Vlaamse en Franstalige Gemeenschap en wordt soms ook als hoofdstad beschouwd van de Europese Unie.

In 1853 werd de Leopoldswijk aangehecht, in 1864 volgde de Louizalaan en in 1921 kende de gemeente zijn grootste uitbreiding met de aanhechting van Haren, Laken en Neder-Over-Heembeek.

[bewerken] Economie

De economie van Brussel wordt gedomineerd door activiteiten in de dienstensector en de openbare instellingen. Vaak zijn die activiteiten verbonden met de hoofdstedelijke functie:

  • ministeries, nationale en regionale instellingen;
  • ambassades en vertegenwoordigingen;
  • hoofdkwartier van de NAVO;
  • regionale en Europese zetels van multinationals;
  • consultants en juridische diensten,
  • horeca en vrijetijdsindustrie;
  • communicatie: luchtvaart, transport, ....

Een belangrijk zakendistrict is de Noordruimte (Espace Nord) ten noorden van het centrum, rond het Noordstation. Het gebied wordt gekenmerkt door hoogbouw. Ook direct ten oosten van het centrum wordt het stadsbeeld door kantoren (laagbouw) gedomineerd.

Dankzij de aanwezigheid van de Europese instellingen hebben vele internationale bedrijven een vestiging in Brussel gekozen. Hierdoor is er in Brussel, ook in economisch mindere tijden een stabiele grote vraag naar kantoorruimten. De stad is de op vier na belangrijkste zakenstad van Europa, na Londen, Frankfurt, Parijs en Barcelona. Ook is Brussel een belangrijke congresstad en is de stad onlangs Washington DC voorbijgestreefd als belangrijkste diplomatenstad ter wereld.

[bewerken] Winkelen

Bekende winkelstraten zijn de Nieuwstraat en de Louizalaan. Zeker een bezoek waard zijn de Koninklijke Sint-Hubertusgalerijen.

[bewerken] Cultuur

[bewerken] Historisch erfgoed

Grote Markt
Grote Markt
Koninklijke Muntschouwburg
Koninklijke Muntschouwburg
Triomfboog in het Jubelpark (2005)
Triomfboog in het Jubelpark (2005)
Kathedraal van Sint-Michiel en Sint-Goedele
Kathedraal van Sint-Michiel en Sint-Goedele
Nationale Basiliek van het Heilig Hart te Koekelberg
Nationale Basiliek van het Heilig Hart te Koekelberg
Koning Albert kijkt op Brussel neer
Koning Albert kijkt op Brussel neer
Het koninklijk paleis
Het koninklijk paleis

Hier vindt men verder het ontspanningsoord Bruparck (bioscoopcomplex Kinepolis, subtropisch zwemparadijs Oceade, het park Mini-Europa, restaurants), het Koning Boudewijnstadion, een planetarium, en de Brussels Expo (tentoonstellingsruimte).

Zie ook: lijst van gebouwen in Brussel, lijst van beelden in Brussel

[bewerken] Kerken

Enkele kerken zijn onder andere:

[bewerken] Musea

[bewerken] Uitgaansleven

Brussel heeft zoals veel andere Belgische steden een levendig uitgaansleven. Vele uitgaansgelegenheden liggen verspreid over de stad, maar in het centrum is vooral het gebied rond de Beurs en het Sint-Goriksplein bekend als uitgaansbuurt. Belangrijke zalen zijn de Ancienne Belgique, de Munt, de Beursschouwburg en de KVS. Sinds 2005 heeft Brussel ook een casino.

[bewerken] Taal

Zie ook Verfransing van Brussel

Binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest gelden het Frans en het Nederlands als officiële talen. De meeste inwoners, forenzen, en 'vaste' buitenlanders gebruiken nochtans vooral het Frans als aanspreektaal. Deze gewoonte is echter geen maat voor de ware taalverhoudingen, maar wordt door veel Nederlandstalige bezoekers van Brussel wel als probleem ervaren.

Deze gewoonte is evenwel ontstaan door de combinatie van de numerieke verhoudingen van de verschillende taalgroepen in Brussel, de relatieve meertaligheid van de Vlamingen in Brussel, en de relatief lagere kennis van andere talen onder de Franstaligen.

Volgens onderzoek worden in Brussel opmerkelijk veel verschillende talen gesproken in thuisverband, en bestaan er ook veel taalgemengde gezinnen. Desondanks blijft Frans de lingua franca. 7 tot 15 procent van de inwoners van het Brussels Gewest zou Nederlandstalig zijn. Tijdens werkdagen komen zowat 220.000 Vlaamse pendelaars erbij. Dit maakt van Brussel de op een na grootste Vlaamse stad (na Antwerpen). Uiteraard maken ook vele Vlamingen die niet in Brussel wonen ten slotte gebruik van het nachtleven en rijke culturele aanbod in de hoofdstad.

[bewerken] Evenementen

[bewerken] Bestuurlijk

[bewerken] College van burgemeester en schepenen

Het bestuur van de stad bestaat uit PS, cdH (waarin ook de CD&V vertegenwoordigd is) en het kartel sp.a-spirit-Groen!.

De volgende personen maken deel uit van het bestuur:

College van burgemeester en schepenen
Burgemeester Freddy Thielemans (PS)
Schepenen Joëlle Milquet (cdH)
Faouzia Hariche (PS)
Philippe Close (cdH)
Hamza Fassi-Fihri (cdH)
Mohammed Ouriaghli (PS)
Christian Ceux (cdH)
Karine Lalieux (PS)
Steven Vanackere (CD&V) loco: Jean De Hertog (CD&V)
Chantal Noël (cdH)
Pascal Smet (sp.a) loco:Ahmed El Ktibi (PS)

[bewerken] Uitslagen van de Brusselse gemeenteraadsverkiezingen sinds 1982

De verkiezingen vinden alle zes jaar op de tweede zondag van oktober plaats.[1]

Op 1 januari 1983 verloren de Brusselse liberalen hun burgemeesterszetel die ze al van voor de Belgische onafhankelijkheid in handen hadden en werd voor het eerst een socialist burgemeester van Brussel. Zie voor een overzicht van alle burgemeesters van Brussel de lijst van burgemeesters van Brussel.

Partij 10 oktober 1982

47 zetels

 9 oktober 1988

47 zetels

 9 oktober 1994

47 zetels

 8 oktober 2000

47 zetels

 8 oktober 2006

47 zetels
FDF 9 6 5
PS 5 7 9 13 17
ecolo 2 3 3 9 4
agalev 1
sp.a - spirit - Groen! 2
PRLIC 15
PRL 13 10
LB 16
RB 10
PVV 1
BON - VLD 2
VLD - Vivant 1
UDRT - RAD 1
CVP - VLD 2
PSC - CVP 12 4
PSC-CVB 15
BSC-CVB 13
CdH 11
VU - KD - LB 2
VU 1
VU&ID 1
FN 4
VB 1 2 2
UDB 1

[bewerken] Europese hoofdstad

Zie Brussel als Europese hoofdstad voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Brussel wordt vaak gezien als de de facto hoofdstad van Europa. Dit komt door zijn centrale ligging in Europa en de aanwezigheid van talrijke Europese en internationale organisaties. Een opsomming van de Europese instellingen zijn:

Er zijn ook nog een aantal tijdelijke Europese agentschappen gehuisvest te Brussel, zoals:

Daarnaast is Brussel ook het hoofdkwartier voor de NAVO. Naast de alreeds genoemde instellingen telt Brussel ook nog eens 120 internationale instellingen, 159 ambassades, meer dan 2.500 diplomaten en niet minder dan 1.400 NGO's. Zodoende is Brussel het op een na grootste politieke centrum ter wereld (na Washington D.C.).

In Brussel zijn 10.000 lobbyisten aanwezig en vier Europese Scholen.

De meeste Europese instellingen zijn gegroepeerd in de Leopoldswijk, of ook de Europese Wijk genoemd. Om deze instellingen te huisvesten werden tal van nieuwe wolkenkrabbers opgetrokken als het Berlaymontgebouw, het Justus Lipsius-gebouw, de Madoutoren, het Karel de Grote-gebouw, Résidence Palace en talrijke anderen.

[bewerken] Partnersteden

[bewerken] Verkeer en vervoer

[bewerken] Wegverkeer

Satellietfoto van Brussel

Brussel is zeer goed via snelwegen bereikbaar. Zo hebben steden als Gent, Brugge, Antwerpen, Luik, Namen, maar ook Amsterdam, Rotterdam, Keulen, Parijs en Luxemburg goede wegverbindingen met Brussel.

De stad telt drie concentrische verkeersassen, onderling verbonden door grote lanen:

  • de Ring R0: de autosnelweg die het Brusselse gewest omcirkelt
  • de grote ring: boulevards rondom de negentien gemeenten van Brussel, onderbroken in het zuiden door het Ter Kamerenbos.
  • de kleine ring R20: serie van tunnels en doorgaande wegen die het centrum van Brussel bedienen en die de stadsomwalling uit de 14e en 15e eeuw volgt. Daarbij duiken namen op die herinneren aan de oude stadspoorten zoals de poort van Namen, Halle, Ninove, Anderlecht, Leuven, Schaarbeek, enzovoort.

[bewerken] Luchthaven Brussel

Brussels Airport, ook wel Luchthaven Zaventem of Luchthaven Brussel-Nationaal genoemd, ligt in Vlaanderen en is de grootste luchthaven van België.

[bewerken] Spoorwegen

Reizigers kunnen gebruik maken van verschillende treinstations. De belangrijkste voor het personenvervoer bevinden zich op de noord-zuidverbinding.

Alle nationale reizigerstreinen die Brussel aandoen, stoppen in Brussel-Noord, Brussel-Centraal en Brussel-Zuid. In Brussel-Kapellekerk en -Congres houden enkel een paar stoptreinen halt.

Brussel heeft zoals hierboven al blijkt veel rechtstreekse internationale treinverbindingen. Steden als Amsterdam, Londen, Berlijn, Keulen, Parijs, Marseille en Milaan zijn rechtstreeks te bereiken.

Lijnennet van de Brusselse metro

[bewerken] Openbaar vervoer

De Brusselse metro telt 68 stations, verspreid over twee assen. Sinds april 2009 is er een extra metro lijn bijgekomen waardoor er meer en snellere verbindingen mogelijk zijn. Verder is er ook een uitgebreid tramnetwerk, met als zwaartepunt de noord-zuidverbinding (Zuidstation - De Brouckère - Noordstation, parallel met de noord-zuidverbinding van de treinen). Een paar tramverbindingen gaan tot de plaatsen in de Vlaamse Rand, zoals Groot-Bijgaarden, Tervuren, Drogenbos en Wezembeek-Oppem.

Een uitgebreid busnetwerk zorgt er ten slotte voor dat bijna elke plek in en rond het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bereikbaar is met het openbaar vervoer. Het lokale vervoer binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest wordt hoofdzakelijk uitgevoerd door de MIVB. Het vervoer in relatie met Vlaanderen wordt hoofdzakelijk verzekerd door De Lijn, het vervoer naar Wallonië hoofdzakelijk door de TEC.

[bewerken] Evolutie van het inwonertal

[bewerken] 19e eeuw

Jaar 1806 1816 1830 1846 1856 1866 1876 1880 1890
Inwonertal 73.928 76.969 98.279 123.874 152.828 157.905 161.816 162.498 176.138
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12

[bewerken] 20e eeuw tot aan herinrichting gemeenten

Jaar 1900 1910 1920 1930 1947 1961 1970 1976
Inwonertal 183.686 177.078 154.801 200.433 184.838 170.489 161.080 152.850
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12 tot en met 1970 + 31/12/1976

[bewerken] Na de gemeentelijke herinrichting

Jaar 1977 1980 1985 1990 1995 2000 2005
Inwonertal 152.850 143.957 136.569 136.706 135.681 133.859 142.853
Opmerking:Inwonertal op 01/01 - Bron:NIS

[bewerken] Autochtone Brusselaars

Door het internationale karakter van Brussel en het grote aantal buitenlanders en bewoners uit Vlaanderen en Wallonië zijn er in Brussel nog maar weinig echte Brusselaars te vinden. Ze kregen zelfs een speciale benaming. Zo is een Ketje een oorspronkelijke inwoner van Brussel die er samen met zijn beide ouders geboren en getogen is. Een Zinneke is er eveneens geboren, doch heeft slechts één ouder die zich Ketje mag noemen. Kenmerkend is hun taalgebruik. Het oorspronkelijke Brussels is een Brabants dialect. Het kenmerkt zich taalkundig gezien door de vele leenwoorden uit het Frans en door Franse uitspraak van Nederlandstalige woorden. Het evolueerde uit de lokale variant van het Diets (voorloper van het Nederlands) dat er in de Middeleeuwen gesproken werd. Er bestaat ook een Brusselse variant van het Frans. Daarin vindt men vele leenwoorden uit het Nederlands en een Nederlandstalige beïnvloeding van de uitspraak. In het artikel over het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is meer informatie te vinden over het gebruik van de beide officiële talen in Brussel.

[bewerken] Bekende Brusselaars

[bewerken] Verbleven

[bewerken] Geboren

[bewerken] Zie ook

[bewerken] Externe links

Wikimedia Commons
Wikimedia Commons heeft meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen: Brussels.

[bewerken] Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

  1. ↑ Zoals bepaald in het kiesdecreet.
:wikt:Brussel
Brussels Hoofdstedelijk Gewest Vlag van het Hoofdstedelijk Gewest.

Anderlecht · Brussel · Elsene · Etterbeek · Evere · Ganshoren · Jette · Koekelberg · Oudergem · Schaarbeek · Sint-Agatha-Berchem · Sint-Gillis · Sint-Jans-Molenbeek · Sint-Joost-ten-Node · Sint-Lambrechts-Woluwe · Sint-Pieters-Woluwe · Ukkel · Vorst · Watermaal-Bosvoorde

Brussels Hoofdstedelijk Gewest - Gemeenten
Hoofdsteden in Europa

Amsterdam · Andorra la Vella · Athene · Belgrado · Berlijn · Bern · Boedapest · Boekarest · Bratislava · Brussel · Chisinau · Dublin · Helsinki · Kiev · Kopenhagen · Ljubljana · Londen · Lissabon · Luxemburg · Madrid · Minsk · Monaco · Moskou · Nicosia · Oslo · Parijs · Podgorica · Praag · Reykjavik · Riga · Rome · San Marino · Sarajevo · Skopje · Sofia · Stockholm · Tallinn · Tirana · Valletta · Vaticaanstad · Vaduz · Vilnius · Warschau · Wenen · Zagreb
 
Persoonlijke instellingen
Boek maken