Burgers' Zoo
| Burgers' Zoo | ||
 |
||
| Geopend | 1913 | |
| Locatie | Arnhem, Gelderland, Nederland | |
| Oppervlakte | 45 hectare | |
| Lid van | WAZA, EAZA, NVD, NVBT, SNP | |
| Diersoorten | Exotische diersoorten; ecodisplays | |
| 400 (3210+ individuen) | ||
| Website | http://www.burgerszoo.nl | |
Burgers' Zoo is de naam van een dierentuin in Arnhem, Gelderland. De dierentuin wordt ook vaak 'Burgers', 'De Bush' of 'Burgers' Bush' genoemd. Met 1,5 miljoen bezoekers[1] is de Arnhemse Zoo de meest bezochte attractie in Gelderland. Landelijk is Burgers' Zoo de op vier na best bezochte attractie in Nederland.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Toen in 1913 Johan Burgers zijn internationaal vermaarde fazanterie in zijn woonplaats 's-Heerenberg voor het publiek openstelde was dat eigenlijk het begin van Burgers' Dierenpark. In 1923 kon Burgers de beschikking krijgen over een groot terrein bij Arnhem waar hij zijn opvattingen (onder invloed van Carl Hagenbeck) over het houden van dieren in de praktijk kon brengen: alle dieren - ook de roofdieren - niet achter tralies maar op open terrassen en in valleien, van het publiek gescheiden door brede grachten.
De eerste jaren in Arnhem verliepen echter niet soepel. Het wegvallen van de tramverbinding maakte het park moeilijk bereikbaar. Verder bleek ook een geldschieter zijn afspraken niet na te komen. De redding kwam uiteindelijk door de handel in vogels en de uitkering van een bouwkrediet door de hypotheekbank.[2]
Ook na de Tweede Wereldoorlog bleef Burgers' Zoo pionier op het gebied van de bouw van ruime verblijven voor grote diergroepen: in 1968 werd het safaripark geopend; in 1971 werd het chimpansee-eiland in gebruik genomen. De kolonie chimpansees die hier kwam te leven is tientallen jaren onderwerp geweest van onderzoek naar hun gedrag en heeft over de gehele wereld bekendheid verworven, o.a. door de film van Bert Haanstra Chimps onder elkaar (1984) en het boek Chimpanseepolitiek van Frans de Waal (1982).
Onder leiding van zijn kleinzoon Antoon van Hooff werd omstreeks 1988 een nieuwe weg ingeslagen bij het presenteren van de dieren. In zeer grote verblijven werden grote aantallen dieren- en plantensoorten samengebracht uit een bepaald landschap, zoals het tropisch regenwoud (Burgers' Bush, geopend in 1988) of een woestijn in Noord-Amerika (Burgers' Desert, geopend in 1994). Deze presentaties worden ecodisplays genoemd. Met de introductie van de ecodisplays en het Safari Business Center is het park nog maar voor een deel afhankelijk van de omzet tijdens de zomervakantie.
De huidige directie bestaat uit Alex van Hooff (zoon van Antoon) en Bertine van Hooff-Nusselder (vrouw van Alex). Greet van Hooff-Wierenga (vrouw van Antoon) is als adviseur aan de directie verbonden. [3]
[bewerken] Toekomst
In 2006 heeft de Zoo een masterplan tot 2016 ontwikkeld waaruit in ieder geval bekend is dat er een brede rondweg in het centrale deel van het park komt. Deze rondweg zal de verbinding tussen de verschillende leefgebieden vormen. [4]
Behalve deze rondweg zijn er plannen voor nog meer leefgebieden. In maart 2012 zal op de 99ste verjaardag van het park een nieuwe 'indoor' speeltuin geopend worden. [5]
[bewerken] Belangrijke data uit de geschiedenis van Burgers Zoo
| 1913 | Openstelling van de fazantencollectie van Johan Burgers in 's-Heerenberg: het begin van Burgers' Zoo. |
| 1923 | Opening van Burgers' Dierenpark in Arnhem |
| 1924 | De eerste Sumatraanse tijgers. (In het wild gevangen, Astra en Roland) [2] |
| 1930 | De leeuwenvallei[2] |
| 1933 | De ijsberenvallei[2] |
| 1935 | De tijgervallei wordt geopend en is direct een sensatie door de spectaculaire ontsnapping van een bengaalse koningstijger, welke direct wordt neergelegd door Reinier van Hooff [2] |
| 1936 | De rotsverblijven voor hyena's, zeeleeuwen, pinguïns en Maleise beren zijn gereed [2] |
| 1939 | Johan Burgers draagt het dierenpark over aan zijn dochter Lucie Burgers en zijn schoonzoon Reinier van Hooff. |
| 1943 | Johan Burgers overlijdt [6] |
| 1968 | Burgers' Safari wordt in gebruik genomen: het eerste safaripark op het Europese vasteland. Ontworpen als een park, waar men met de eigen auto of met een bus doorheen kan rijden |
| 1971 | chimpansee eiland in gebruik genomen. De geplaatste kolonie wordt uitgebreid bestudeerd |
| 1973 | wolvenbos geopend. |
| 1984 | Een groep van 7 gorilla's komt uit Kameroen naar Burgers'. [7] |
| 1986 | Opening van het gorilla eiland |
| 1988 | Burgers' Bush het overdekte oerwoud |
| 1992 | Burgers' Mangrove is een imitatie van een mangrovebos |
| 1994 | Burgers' Desert is volgens de dierentuin[8] 's Werelds grootste overdekte woestijn |
| 1995 | Burgers' Safari is alleen nog te voet te bezoeken. Via een 200 meter lange overdekte wandelbrug kan men de savannedieren observeren. |
| 2000 | Opening van Burgers' Ocean, een zeeaquarium van 8 miljoen liter, met het op één na grootste koraalrifaquarium ter wereld.[9] |
| 2002 | Burgers' Avonturenland - een speeltuin voor kinderen |
| 2004 | Antoon van Hooff overlijdt. Alex van Hooff, zijn vrouw Bertine Nusselder en Greet Wierenga vormen nu de directie van Burgers’ Zoo. |
| 2007 | Safari Meeting Center/De Savanne -Het congrescentrum van Burgers' met uitzicht op de Oost-Afrikaanse savanne van Burgers' Safari |
| 2008 | Burgers' Rimba - een buitengebied met Zuidoost-Aziatische dieren |
[bewerken] Dierenpark
Hoewel de ecodisplays de Zoo tegenwoordig de meeste bekendheid geven, zijn er naast deze displays nog vele hectaren met meer traditionele dierenverblijven. Dit dierenpark is grofweg in drie gebieden verdeeld. Er is een vogelafdeling (waar het ooit om begon) met oa flamingo's, gieren en vele ander kleine vogelsoorten. Daarnaast zijn er verschillende mensapen zoals de gorilla en chimpansee.Voor de rest biedt het park ook nog andere (exotische) diersoorten zoals de olifant, stokstaartjes en bosrendieren. In het dierenpark zijn nog steeds enkele van de destijds revolutionaire 'open' verblijven in gebruik.
In de winter zijn een aantal dierensoorten uit het dierenpark alleen in binnenverblijven te bezichtigen.
[bewerken] Speeltuin
Het park heeft sinds 2003 een geheel vernieuwde speeltuin met speciale delen voor grote en kleine kinderen, die grenst aan het Park Restaurant. Daarnaast is er een kleine speeltuin geopend (2009 in het midden van het park). Op 30 maart 2012 opent Burgers' Zoo ter gelegenheid van zijn 99-jarige jubileum een geheel overdekte speeltuin, die aan de andere zijde van het Park Restaurant tussen het restaurant en de Desert is gesitueerd. Het gaat om een extra speeltuin die wordt vormgegeven als een Zuid- en Midden-Amerikaans jungledorp bestaande uit paalwoningen die onderling met elkaar zijn verbonden door middel van hangbruggen, klimnetten en glijbanen.
[bewerken] Leefgebieden en Ecodisplays
Door een leefgebied grootschalig na te bouwen, kan men dieren en planten die in zo'n leefgebied thuishoren er samen in onderbrengen. Door de grote omvang kunnen er zich bepaalde ecologische processen afspelen. Het kan voorkomen dat het ene organisme het andere belaagt en dat planten door dieren worden beschadigd of gegeten. Menselijk ingrijpen blijft beperkt. Er ontstaat een natuurgetrouwe presentatie van het leven in een bepaald leefgebied. Zo'n presentatie wordt in Burgers' Zoo een ecodisplay genoemd. Deze ecodisplays zijn veelal overdekt en het gehele jaar te bezoeken.
Door de opzet van de ecodisplay zullen bezoekers daadwerkelijk opzoek moeten gaan naar dieren en planten. Zowel Flora als Fauna worden in een ecodisplay zo realistisch mogelijk nagebootst.
De leefgebieden en ecodisplays hebben ook mogelijkheden voor nieuwe vormen van wetenschappelijk onderzoek binnen de dierentuin geopend [bron?]. Daarbij kan gedacht worden aan ecologisch onderzoek naar de samenhang van soorten, biologische plaagbestrijding en onderzoek naar populatieontwikkelingen.
In Burgers' Zoo zijn momenteel de volgende leefgebieden en ecodisplays te bezoeken:
Burgers' Safari
 Zie Burgers' Safari voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
Toen het in 1968 werd geopend, was het het eerste leeuwenpark op het vasteland[10]. In het begin kon men er met een auto tussen de dieren doorrijden, later alleen met een treintje (tot 2005). Tegenwoordig geeft de safari een overzicht van de Afrikaanse savanne en is deze alleen voor wandelaars toegankelijk. De wandelroute bestaat voor een groot deel uit een 250 meter lange overdekte loopbrug. De safari is via de loopbrug verbonden met de Burgers' Bush.
Burgers' Bush (ecodisplay)
| Zie Burgers' Bush voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
De Bush is een overdekte ruimte van anderhalve hectare waar een tropische regenwoud is gecreëerd waarin mens en dier vrij kunnen rondlopen. Met deze ruimte, die in 1988 geopend werd, krijgen mensen een indruk van hoe een regenwoud eruit ziet. Veel dieren in de biotoop hebben geen vaste verblijfplaats waardoor de bezoeker ze op allerlei plekken kan tegenkomen, zoals op de verscheidene onverharde paden.
Burgers' Mangrove (ecodisplay)
| Zie Burgers' Mangrove voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
In een grote hal is een mangrovebos nagebootst. Dat is een tropisch vloedbos. Een bos dat bij elk hoogwater gedeeltelijk overspoeld wordt met zeewater. Bij laagwater staan de bomen en planten in het bos in de modder. Men zou een mangrovebos kunnen aanduiden als een met bomen en struiken begroeide Waddenzee.
Burgers' Desert (ecodisplay)
| Zie Burgers' Desert voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
In een overdekte ruime van 7500 m2 is de Sonorawoestijn en Mojavewoestijn van Arizona, VS en het noorden van Mexico nagebootst. Bezoekers kunnen via vaste paden kennis maken met het leven in de woestijn. De Desert, geopend in 1994, is de 2e grote overdekte attractie van Burgers' Zoo en via een tunnel verbonden met Burgers' Bush.
Burgers' Ocean (ecodisplay)
| Zie Burgers' Ocean voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
Het aquarium heeft een inhoud van ruim acht miljoen liter en is een zogenaamd ecodisplay van zowel flora (met name algen) als fauna van de oceaan van Zuidoost-Azië. Bezoekers worden achtereenvolgens langs presentaties van het leven aan de kust, de koraalriffen, de open oceaan en de diepzee geleid. Burgers' Ocean werd geopend in 2000 en is alleen toegankelijk via Burgers' Bush.
Burgers' Rimba
| Zie Burgers' Rimba voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
Rimba [11] is een afkorting van het Maleisische woord rimba raya, wat tropisch regenwoud betekent en is geopend ter gelegenheid van het 95-jarig bestaan van de Zoo (in 2008). De Rimba bestaat uit een aantal zones. Binnen deze zones zijn een aantal diersoorten bij elkaar geplaatst.
[bewerken] Diersoorten in Burgers' Zoo
Door de opzet van Burgers' Zoo is het onmogelijk om tot een exact aantal dieren en soorten te komen. Binnen de eco-displays zijn er de geregistreerde collectiedieren, maar ook spontaan gevestigde meestal inheemse soorten. Sommige van deze spontaan gevestigde dieren zijn uiteindelijk een belangrijke collectiesoort geworden (zoals de guppies in de Bush). Een inschatting die door de dierentuin zelf is afgeven komt op de volgende aantallen[12] :
| Aantal | Soorten | |
| Zoogdieren | 550 | 50 |
| Vogels | 1000 | 150 |
| Reptielen | 150 | 25 |
| Amfibieën | 300 | 15 |
| Vissen | 3000 | 160 |
| Ongewervelden | 5000 | 200 |
[bewerken] Zoogdieren (selectie)
[bewerken] Vogels (selectie)
[bewerken] Overige diersoorten (selectie)
[bewerken] Fokprogramma's
De European Association of Zoos and Aquaria (EAZA) heeft voor het behoud van verschillende diersoorten een fokprogramma opgezet. op dit momen zijn er ongeveer 250. er zijn twee soorten fokprogramma's European Endangered Species Programme (EEP) en ESB. Het EEP is een actief fokprogramma, het ESB is een voorproefje op het EEP. Burgers neemt deel aan ongeveer 50 fokprogramma's. En coördineert de fokprogramma's van de blauwe duiker, zwartkappitta, grote koedoe, koningsgier, aardvarken en zebrahaai. het neemt deel aan:
- EEP's voor: giraffe, blauwe duiker, zwartkappitta, zwartvoetpinguïn, aziatische olifant, dwergnijlpaard, Zuid-Amerikaanse tapir, borneo-orang oetan, bongo, Sri Lankaanse panter, monniksgier, roodsnavelhokko, dubbele neushoornvogel, hyacintara, kongopauw, geribbelde neushoornvogel, westelijke laaglandgorilla, breedlipneushoorn, cheeta, caribische lamantijn, rodiqruez vleerhond, goudparkiet, balispreeuw, soccoroduif, zeearend, gilamonster, thomsongazelle, Sumatraanse tijger, goudwanggibbon, banteng.
- ESB's voor: koningsgier, grote koedoe, zebrahaai, aardvarken, wrattenzwijn, bosrendier, vale gier, abessijnse hoornraaf, australische dwergaalscholver, aziatische reuzenrivierschildpad, dikbekpapegaai, chimpansee, basterdgemsbok, kirks dikdik, waaierduif, siamang, vonderdeckens tok, kea, dolksteekduif, zonneral, hamerkop, blauwgestippelde pijlstaartrog, maleise beer, binturong, moeraswallabie.
[bewerken] Bereikbaarheid
Burgers' Zoo ligt aan de noordkant van Arnhem, tegen de rand van de Veluwe. Naast de dierentuin bevindt zich het Nederlands Openluchtmuseum. De zoo is het gehele jaar dagelijks geopend van 9:00 uur tot 17:00 uur (en van april t/m oktober van 9:00 tot 19:00 uur).
Bereikbaarheid met openbaar vervoer: vanaf NS-station Arnhem rijdt trolleybuslijn 3 naar het dierenpark (in de zomer en tijdens schoolvakanties ook lijn 13).
[bewerken] Externe links
- De website van Burgers' Zoo
- (en) Informatie over Bert Haanstra's film over chimpansees
- Informatie over de in Burgers' Zoo toegepaste installatietechnieken
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ www.gobt.nl
- ↑ a b c d e f author = Nieuwstadt van, Johanna | jaar = 2008 | titel = Burgers' Natuur Dierenpark te Arnhem 1925 - 1938 | uitgave = ZieZoo | nr. = 104 | pagina = 8–9
- ↑ managementscope.nl
- ↑ titel = Bezoekersgids | Uitgave = 2008 | pagina = 106–107
- ↑ [1]
- ↑ [2]
- ↑ titel = Burgers' Zoo Nieuws | uitgave = april 2008 | pagina = 17
- ↑ titel = Burgers' Zoo Nieuws | uitgave = april 2008 | pagina = 13
- ↑ titel = Burgers' Zoo Nieuws | uitgave = april 2008 | pagina = 14-15
- ↑ Burgers' Zoo over Burgers' safari
- ↑ Rimba: het verjaarscadeautje van Burgers’ Zoo. Reformatorisch Dagblad, 14 februari 2008
- ↑ www.burgerszoo.nl
