Centraal Instituut voor Toetsontwikkeling

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf CITO)
Ga naar: navigatie, zoeken
Toetsboekje van Cito voor spelling voor speciale leerlingen

Het Centraal instituut voor toetsontwikkeling of Cito is een organisatie voor het opstellen van examens en toetsen.

Cito (in zijn logo geschreven met omgekeerde vraagteken: C¿to) is gevestigd in Arnhem en er werken meer dan 500 mensen. Het merendeel van deze werknemers heeft een academische achtergrond. Daarnaast werken vanuit de onderwijsberoepspraktijk nog eens 2.000 mensen mee aan toetsontwikkeling en de constructie van examens.

Inhoud

[bewerken] Geschiedenis

Zowel de Cito-toets als het Cito zijn als idee eind jaren 50 van de twintigste eeuw voorgesteld door de hoogleraar Adriaan de Groot. Gedurende een studiereis in de Verenigde Staten in 1958 ontdekte hij de mogelijkheid om leerlingen te toetsen door middel van meerkeuzevragen die ontwikkeld konden worden door een centraal testinstituut. In Nederland moest er nogal wat weerstand worden overwonnen, want er waren principiële bezwaren tegen elke vorm van meten. Men zou het onderwijs denatureren en het kind geweld aandoen.[1]

De eindtoets voor het basisonderwijs werd door De Groot en de Haagse onderwijspsycholoog Anton Sangers ontwikkeld. De eindtoets werd ingesteld bij Koninklijk Besluit in 1965. In opdracht van de gemeente Amsterdam ontwikkelde de Groot de Amsterdamse Schooltest, die in 1966 tot 1969 werd afgenomen in openbare scholen in Amsterdam. Hierna nam Cito de toets over en werd dit in Nederland een landelijk fenomeen.

De oprichting van een centraal toetsingsinstituut was in 1967 in gang gezet door Minister van Onderwijs en Wetenschappen. In 1968 gaat het instituut officieel van start met Wiel Solberg als directeur en Arnhem als vestigingsplaats.[2] Negentien jaar later wordt Cito in 1987 een publiekrechtelijke instelling, en wederom een kleine tien jaar later wordt het instituut geprivatiseerd. Na deze privatisering in 1999 wordt de organisatie verdeeld in twee stichtingen :

  • 'Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling', waarin de door de overheid gesubsidieerde activiteiten zijn ondergebracht
  • 'Stichting Cito Markt', voor de exploitatie van marktgerichte activiteiten.

Tot laatstgenoemde stichting behoren ook bv's en participaties die zijn ondergebracht in Cito Holding bv.

[bewerken] Activiteiten

Cito verzorgt trainingen en advieswerk en onderzoekt de kwaliteit van het onderwijs. Al deze activiteiten voert Cito uit voor onderwijsinstellingen, overheden en het bedrijfsleven in binnen- en buitenland.

Vooral de toetsconstructie heeft een goede reputatie. Voor het opstellen van normen is de instelling wat eenzijdig op Nederland gericht. Het pakket diensten en producten voor de onderwijs- en beroepspraktijk is breed en richt zich op moderne toetsvormen en volgsystemen. Het bekendst is hun veelgebruikte Cito Eindtoets Basisonderwijs die op het einde van veel Nederlandse basisscholen wordt toegepast.

[bewerken] Toetsen van Cito

Cito heeft behalve de bekende Eindtoets en Entreetoets ook andere toetsen. Er is bijvoorbeeld een Leerlingvolgsysteem ontwikkeld, dat bij 95% van de Nederlandse basisscholen wordt gebruikt.
Als onderdeel van dit volgsysteem worden de leerlingen van de basisschool tweemaal per schooljaar (aan het midden en aan het eind) getoetst. Er is bijvoorbeeld een toets voor groep 1 van de basisschool. Daarin wordt gekeken naar ordenen, ruimte en tijd[3] en taal.

De resultaten worden geschaald volgens een lettersysteem: A, B, C, D of E. Deze letters corresponderen met een bepaalde percentiel score:

Klasse Percentiel z-score
Letter E 1 - 10 < - 1,27
Letter D 11 - 25 -1,27 - -0,67
Letter C 26 - 50 -0,67 - 0
Letter B 51 - 75 0 - 0,67
Letter A 76 - 100 > 0,67

De klassen A, B en C zijn dus 25% breed. De onderste 25% is opgesplitst in de klassen D en E, respectievelijk 15% en 10% breed.

Een leerling met een A behoort tot de 25% beste. De letter zegt dus niets over de absolute prestatie. Het gemiddelde, dus percentiel 50, is de grens tussen C en B. Het absolute cijfer van percentiel 50 kan echter ieder willekeurig getal tussen 1 en 10 zijn. (Indien er ook daadwerkelijk een cijfer gegeven zou worden). Met andere woorden, er zou zich de volgende situatie (als voorbeeld) kunnen voordoen:

  • Gemiddelde voor een toets is een 8. Leerling met een 7 zit in groep C
  • Gemiddelde voor een toets is een 6. Leerling met een 7 zit in groep B

[bewerken] Cito Eindtoets Basisonderwijs

De Cito Eindtoets Basisonderwijs, vaak afgekort tot Cito-toets, is een toets van Cito die leerlingen van het Nederlandse basisonderwijs in groep 8 afleggen zodat men een beeld kan krijgen wat het best passende vervolgonderwijs voor de deelnemende leerling zou kunnen zijn.

1rightarrow.png Zie Cito Eindtoets Basisonderwijs voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

[bewerken] Overige toetsen

  • Ook heeft Cito toetsen voor beroepsgroepen als makelaars e.d.
  • Cito is tevens mede-ontwikkelaar en uitvoerder van de PISA-toets die iedere drie jaar wereldwijd wordt afgenomen onder 15-jarige scholieren van het middelbaar onderwijs. In Nederland gebeurt dit bij zo'n 5.000 leerlingen.

[bewerken] Kritiek

In 2010 ontstond er onder leerkrachten en interne begeleiders onrust over de nieuwe Cito spellingtoetsen. Leerlingen hoeven hierin niet langer woorden op te schrijven, maar moeten zinnen lezen en het fout geschreven woord opzoeken. Er ontstond het vermoeden dat kennis van woorden en leesvaardigheid een belangrijke rol in deze test zouden kunnen spelen, terwijl deze toch vooral de spellingkennis zou moeten meten. Onderzoek toonde aan dat dit vermoeden juist is.[4] Cito sprak de kritiek tegen.

Ook is er kritiek op de nieuwe toetsen technisch lezen (Cito-AVI). Hierin ligt de nadruk vooral op het vlot lezen en minder op het aantal fouten. Zo kan het voorkomen dat kinderen die veel fouten lezen, volgens de toets de leerstof toch voldoende beheersen. Deze onevenredige nadruk op het vlot lezen zou het onnauwkeurig lezen in de hand werken.

[bewerken] Externe link

Bronnen
  • Interview met Marleen van der Lubbe over het ontstaan van het Centraal Instituut voor Toetsontwikkeling en de achtergronden van de Eindtoets, 2005.
  • Krantenartikel Twaalf jaar oud en afgeschreven, Volkskrant, Pieter Hilhorst, 12-02-2008

Referenties

  1. Reformatorisch Dagblad, Grondlegger Cito overleden, Internet editie 15.08.2006.
  2. De geschiedenis van Cito, 10-12-2010.
  3. Verantwoording van de toetsen uit de pakketten Ruimte en Tijd, Taal voor Kleuters en Ordenen
  4. Schraven, J.L.M., Bosman A.M.T. & Eekhout, T. van (2010) De nieuwe Cito-spellingtoets ter discussie. Tijdschrift voor Orthopedagogiek, 49 (2010), 25-36. Verkregen op 13-07-2011 via deze link
Persoonlijke instellingen
Naamruimten

Varianten
Handelingen
Navigatie
Informatie
Hulpmiddelen
Afdrukken/exporteren