Camille Chautemps

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Camille Chautemps
Chautemps 1925.jpg
Termijn Afgevaardigde 1919 - 1928
en 1929 - 1934
Senator 1934 - 1940
Departement Indre-et-Loire (37)
Loir-et-Cher (41)
Loiret (45)
Parlementaire groep RRRS (1919-1934)
GD (1934-1940)
Tijdvak Derde Franse Republiek
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Frankrijk

Camille Chautemps (Parijs 1 februari 1885 - Washington 1 juli 1963) was een Frans politicus. Tussen 21 februari 1930 en 10 maart 1938 was hij viermaal premier van Frankrijk (Président du Conseil).

Biografie[bewerken]

Vroege carrière[bewerken]

Camille Chautemps werd op 1 februari 1885 in Parijs geboren. Hij studeerde rechten en in 1912 lid van de gemeenteraad van Tours. Van 1919 tot 1925 was hij burgemeester (maire van Tours. In 1919 werd hij voor de Parti Radical-Socialiste (PRS, Radicaal-Socialistische Partij)[1] in de Kamer van Afgevaardigden (Chambre de Députés) gekozen. Hij vertegenwoordigde het departement Indre-et-Loire. Later vertegenwoordigde hij als afgevaardigde het departement Loir-et-Cher (1929-1934) en was hij senator voor het departement Loiret (1934-1940). Tussen 1924 en 1926 was hij als minister lid van de centrum-linkse kabinetten-Herriot (1), Painlevé (3) en Briand (8).

Premier van Frankrijk[bewerken]

Camille Chautemps werd op 21 februari 1930 door president Gaston Doumergue benoemd tot premier (Président du Conseil). Op 2 maart 1930 kwam er al een einde aan zijn kortstondige kabinet. Van 1932 tot 1934 was hij minister van Binnenlandse Zaken en in november 1933 werd hij opnieuw premier. Zijn kabinet kwam ten val als gevolg van de Stavisky-affaire (30 januari 1934).

Chautemps, behorende tot de gematigde vleugel van zijn partij, was een voorstander van een coalitie met de socialistische partij SFIO, was een drijvende kracht achter de vorming van het Volksfront (Front Populaire) in juni 1935. Het Volksfront won de parlementsverkiezingen van mei 1936 en Léon Blum, de voorman van de SFIO, vormde een eerste Volksfrontkabinet. Chautemps trad tot het kabinet toe als minister van Staat. In juni 1937 volgde hij Blum op als premier en zette de Volksfrontpolitiek voort. De grootste verdienste van zijn kabinet was de nationalisering van de spoorwegen[2] en de oprichting van de nationale spoorwegmaatschappij Société Nationale des Chemins de fer Français (SCNF). Voor de rest voerde Chautemps een nogal gematigde koers en was fel tegenstander van Franse inmenging ten gunste van de republikeinen in de Spaanse Burgeroorlog.

Op 14 januari 1938 kwam het Volksfrontkabinet-Chautemps te val. President Albert Lebrun benoemde Chautemps echter tot formateur en hij vormde een kabinet dat bijna uitsluitend uit radicaal-socialisten. Op 10 maart 1938, kort voor de dreigende annexatie van Oostenrijk door Nazi-Duitsland moest hij vanwege zijn zwakke optreden ten opzichte van Duitsland aftreden. Op 13 maart 1938 volgde Blum hem op als premier. In dit tweede kabinet-Blum had Chautemps echter geen zitting. Van april 1938 tot juni 1940 was hij vicepremier in de kabinetten-Daladier (3), Reynaud en Pétain. Dat laatste kabinet kwam in 16 juni 1940, vlak voor de Franse nederlaag aan de macht. Chautemps was één van de ministers die maarschalk Philippe Pétain steunde in diens streven naar een wapenstilstand met de Duitsers. De wapenstilstand werd op 22 juni 1940 gesloten.

Tweede Wereldoorlog en daarna[bewerken]

Op 10 juli 1940 stemde hij vóór het verlenen van volmachten aan maarschalk Pétain en vertrok Chautemps naar Noord-Afrika. Op 12 juli trad hij als vicepremier af. De maarschalk benoemde Chautemps tot hoofd van een missie naar de Verenigde Staten van Amerika. Via Lissabon reisde hij naar Washington. Daar aangekomen brak hij met het Vichy-bewind.

Chautemps, een fel tegenstander van generaal Charles de Gaulle, richtte in Amerika samen met de journalisten M. Pertinax en Tabouis het "republikeins comité" op[3]. In 1944 vestigde hij zich tijdelijk in Noord-Afrika. Na de Tweede Wereldoorlog raakte hij in diskrediet vanwege zijn optreden in juni 1940. Hij werd uit de Parti Radical-Socialiste gestoten. Chautemps, die in Amerika verbleef, werd door een Franse rechtbank bij verstek veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf. In 1954 werd hij begenadigd[4]. Hij leefde de laatste jaren van zijn leven afwisselend in Washington, waar zijn familie verbleef, en Parijs.

Camille Chautemps overleed op 78-jarige leeftijd, op 1 juli 1963 in Washington.

Ministersposten[bewerken]

Bronnen[bewerken]

Verwijzingen[bewerken]

  1. Een burgerlijke partij die noch radicaal noch socialistisch was
  2. De eigenaars van de als gevolg van de economische crisis werden schadeloos gesteld
  3. Grote Winkler Prins Encyclopedie, Negende druk, door: red. Winkler Prins (1991), dl. 6, blz. 1996
  4. idem

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Voorganger:
André Tardieu
Premier van Frankrijk
(Président du Conseil)
Kabinet-Chautemps

1930
Opvolger:
André Tardieu
Voorganger:
Albert Sarraut
Premier van Frankrijk
(Président du Conseil)
Kabinet-Chautemps

1933-1934
Opvolger:
Édouard Daladier
Voorganger:
Léon Blum
Premier van Frankrijk
(Président du Conseil)
Kabinet-Chautemps

1938
Opvolger:
Léon Blum