Cantus
Met Cantus (Latijn voor "zang", "mv." Cantussen) wordt bedoeld een studentikoos zang- en drinkfestijn. Een cantor is hier een voorzanger. De hoofdbedoeling van een cantus blijft het verbroederen, beter leren kennen van mede-studenten aan de hand van samenzang en het delen van een glas of Stiefel.
De precieze inhoud van een cantus verschilt erg per vereniging en gelegenheid, maar een aantal dingen zijn meestal gelijk.
Een cantus wordt voorgezeten door het zogenaamde presidium, bestaande uit een senior en soms een (pro)cantor, quaestor of abactis. De senior is de baas en leidt de cantus. Meestal bepaalt hij ook welke liederen er gezongen worden. Op het moment dat het presidium opkomt dan wordt meestal het "Io Vivat" gezongen. Ook het "Gaudeamus igitur" ontbreekt zelden.
Opvallend is dat in Vlaanderen de studenten van veel studentenverenigingen liederen die met de Nederlandse vrijheidsstrijd en de Tachtigjarige Oorlog te maken hebben zingen. Ook het Wilhelmus en Een liedje van Koppestok, den veerman worden op Vlaamse Cantussen gehoord. Bij de zeer traditionele clubs worden ook verwijzingen gemaakt naar de Eerste Wereldoorlog waar veel studenten gesneuveld zijn in de loopgraven van de IJzer.
Een regelmatig terugkerende gebeurtenis op een cantus is de zogenaamde ad fundum. Dit is het in één teug leegdrinken van een glas. Bij een correcte ad fundum moet er vaak ook nog op de senior en de corona (alle overige aanwezigen naast het presidium en de schachten) met de woorden "prosit senior, prosit corona", worden geproost, dan moet eventueel het glas op de kop boven het hoofd gehouden worden om te laten zien dat het leeg is, en moet er nagehoffen worden.
Er wordt gezongen met behulp van een zogenaamde studentencodex, welke bestaat uit een clubcodex en een liederboek. De liederen gaan over verschillende onderwerpen (van religieuze liederen tot drinkliederen). De leden van de corona kunnen naar believen bier drinken, gezeten aan een tafel. Een cantus kan gepaard gaan met heel wat ceremonieel. Het is een belangrijke gebeurtenis in heel wat studentenclubs, omdat hier de schachten (eerstejaars) lid worden, er afscheid wordt genomen van de laatstejaars (zwanenzang) of het bestuur gekozen of gewisseld wordt. Naast deze speciale cantussen zijn er uiteraard ook gewone cantussen het hele jaar door.
Een van de ceremonies is een Salamander, een heildronk met een geijkte formule op de gezondheid van iemand of iets. De salamander wordt door de preases ingezet met: "Ad exercitium, sanctissimi salamandris, omnes commilitones qui adsunt surgite!". De corona staat recht en antwoordt met: "Surgimus!". Wanneer de corona reeds rechtstaat worden "surgite" en "surgimus" vervangen door: "levate poculo" en "levamus". Hierna begint de preases een ritmische monoloog naar eigen inspiratie waarbij de corona na iedere zin zijn goedkeuring of afkeer laat blijken. De preases kan het woord eventueel doorgeven aan anderen in de corona. Op het einde geeft hij het commando ad fundum te drinken.
Inhoud |
[bewerken] België
Sedert 1994 vindt jaarlijks een massacantus plaats in Gent. Deze cantus is met muzikale begeleiding en meer dan 1000 personen. Ze wordt georganiseerd door 3 conventen: het Senioren Konvent, het FaculteitenKonvent en het Home Konvent.
Ook in andere steden wordt een cantus muzikaal ingekleed zoals in Leuven waar er een beiaardcantus plaatsvindt. Ook begeleidingen door een pianist, accordeonist of de Leuvense Studentenfanfare zijn hier geen vreemde fenomenen. Op de galacantus van het SK Ghendt is er soms ook muzikale begeleiding.
[bewerken] Nederland
In Nederland wordt een cantus soms aangeduid als "liederentafel". Hoewel ook daar veel mores en tradities zijn is het gebruik in de Noordelijke Nederlanden met minder plichtgevingen omringd.
Nederland kent enkele grote cantussen:
- De grootste jaarlijkse cantus is in Tilburg tijdens de algemene introductieweek van Tilburg University en de HBO Fontys. Deze week heet sinds 2012 de TOP-week, voorheen de TIK-week. De cantus wordt gehouden in een tent op evenemententerrein het Laar, met ruim 3500 deelnemers onder voorzang en begeleiding van leden van een officiele Cantuszangers en cantusband. De cantus in Tilburg bestaat al ruim 15 jaar, maar is in 2011 uitgegroeid tot de grootste cantus van Nederland.
- De cantus van de INKOM, de introductieweek van Universiteit van Maastricht en Hogeschool Zuyd telt jaarlijks ruim 3000 deelnemers. Deze cantus is jarenlang de grootste geweest, voordat de introductieweek van Tilburg ook voor internationale studenten toegankelijk werd.
- Sinds 2009 vindt in Tilburg een uniek evenement plaats, ter ere van de opening van het Academisch Jaar. Dit wordt, naar Tilburgse traditie, gedaan doormiddel van een grote cantus genaamd: Tilburg University Cantus, ofwel 'de TUC'. Hier doen jaarlijks zo'n 2000 studenten aan mee, maar het evenement groeit nog met het jaar.
[bewerken] Wereldrecord
Het wereldrecord cantussen staat sinds 3 april 2005 op naam van BSK, het Brussels Senioren Konvent. 23 studenten 'cantusten' 50 uur non-stop, met slechts 10 minuten pauze per 2 uur. De vorige recordhouder was de Antwerpse kring Castrum, die het 40 uur konden volhouden.
