Central Intelligence Agency

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Voor informatie over het rapduo waarmee rapper Ice Cube begon zie Criminals In Action
Logo van de CIA

De Central Intelligence Agency (CIA) (Nederlands: Centrale Inlichtingendienst) is de buitenlandse inlichtingendienst van de Verenigde Staten, verantwoordelijk voor het verkrijgen en analyseren van informatie over regeringen, bedrijven en personen, en de CIA levert deze informatie aan de verschillende onderdelen van de Amerikaanse overheid. De CIA bezit ook een uitgebreid geheim militair apparaat, dat gedurende de Koude Oorlog verantwoordelijk was voor de vele pogingen om regeringen omver te werpen die als pro-Soviet en tegengesteld aan Amerikaanse belangen gezien werden, zoals die van Jacobo Arbenz in Guatemala, Soekarno in Indonesië, Patrice Lumumba in de Democratische Republiek Congo en Salvador Allende in Chili.

De CIA was tevens de drijvende kracht achter het oprichten van een "stay behind"-netwerk in Europa dat actief zou moeten worden na een eventuele Sovjet-invasie aldaar. Deze operatie stond ook bekend als de Operatie-Gladio en staat beschreven in het boek "Satanslied" van de schrijver en journalist Karl Hammer-Kaatee. In dit boek worden ook de geheime contacten tussen de CIA en het Vaticaan uit de doeken gedaan, zoals in oktober 2006 bevestigd door Richard Allen, voormalig veiligheidsadviseur van president Ronald Reagan.

Tijdens de Koude Oorlog spande de C.I.A. zich ook in om de Russische propaganda in het Westen tegen te gaan. De organisatie was op vele terreinen actief: van de filmindustrie tot en met de beeldende kunst. Zo kocht de C.I.A. de filmrechten op van twee boeken van George Orwell, (Animal Farm en 1984) en werd er in de uiteindelijke filmversies gerommeld op een manier die George Orwell niet zou hebben toegestaan. In een boek geeft Frances Stonor Saunders talloze voorbeelden van de activiteiten van de C.I.A. op het gebied van de cultuur.

Het hoofdkantoor van de CIA bevindt zich in Langley, in de staat Virginia alwaar ook het credo van de CIA afgebeeld staat: "You shall know the truth, and the truth shall set you free"...

Van 11 juli 1997 tot 11 juli 2004 was George Tenet de directeur van de CIA. Hij werd opgevolgd door John E. McLaughlin. De dienst valt onder het onmiddellijk bevel van de president van de Verenigde Staten.

Het instituut werd op 18 september 1947 gesticht door President Harry Truman als opvolger van de op 22 januari 1946 opgerichte Central Intelligence Group.

Bekende directeuren uit het verleden zijn Allen Dulles en George H.W. Bush.

Verder is er nog de FBI (Federal Bureau of Investigation), die zich onder andere met contra-spionage bezighoudt.

Inhoud

[bewerken] CIA World Factbook

Zoals het grootste deel van de documenten die door de Amerikaanse overheid geproduceerd wordt, behoren ook de publicaties van de CIA tot het publieke domein. Dat betekent dat werken als het CIA World Factbook, met al zijn landinformatie en kaartjes, vrijelijk gebruikt kunnen worden. Bijvoorbeeld voor Wikipedia.

[bewerken] CIA operaties in Irak

Volgens een aantal bronnen blijkt de CIA in 1963 de Iraakse militaire coup en het latere Saddam Hoessein regime in Irak te hebben gesteund tot de Iraakse invasie van Koeweit. De steun werd gerechtvaardigd door de waarneming dat Irak een belangrijke bufferstaat was in de relatie met de Sovjet-Unie.

In 2002 zei president Bush in de Washington Post dat de CIA toestemming had om geheime operaties uit te voeren als voorbereiding op een militaire aanval op Irak.

[bewerken] CIA-operaties op Nederlands grondgebied

In februari 2006 werd uit door NRC Handelsblad na een beroep op de Wet Openbaarheid van Bestuur (WOB) verkregen informatie van het ministerie van Verkeer en Waterstaat duidelijk dat in de jaren daarvoor een groot deel van de vliegtuigen die mogelijk geheime en illegale vluchten met terreurgevangenen voor de CIA hadden uitgevoerd, in Nederland hadden geland dan wel in het Nederlandse luchtruim waren geweest.[1].

In juli 2008 kwam uit antwoorden van minister van Binnenlandse Zaken Guusje ter Horst (PvdA) op vragen van de Kamerleden Kuiken en Van Dam[2] naar voren, dat er aan het in 2004 door Nederland geforceerde vertrek van de lokale "station chief" van de Amerikaanse inlichtingendienst destijds bewust geen verdere ruchtbaarheid was gegeven.[3][4]

Naar aanleiding van het verschijnen van de studie "Juliana & Bernhard, Verhaal van een huwelijk 1936-1956" van historicus Cees Fasseur in november 2008, waarin de zogenaamde Greet Hofmans-affaire uitvoerig aan bod kwam, wist oud-journalist Friso Endt, die van 1945 tot 1972 redacteur bij Het Parool was en in 1956 een rol speelde bij de publiciteit rond deze affaire, het volgende te melden:

"Tijdens de Hofmans-affaire deed het verhaal de ronde dat CIA-chef Allen Dulles naar Soestdijk was gereisd om door de prins te worden gewaarschuwd voor het communistische gevaar dat de gebedsgenezers zou vormen. Bernhard geloofde dat laatste, hoewel het een verzinsel was. Hofmans was geen agent van Moskou. Toen ik Bernhard jaren later, halverwege de jaren zestig, na een gesprek over de aanstaande echtgenoot van zijn dochter Beatrix, vroeg naar dat CIA-verhaal, zei hij: „Daar kan ik mij niet over uitlaten.” „U zegt niet dat het niet waar is”, zei ik. „Ach, daar kan ik mij echt niet over uitlaten”, was het herhaalde antwoord. Geen bevestiging, maar ook geen ontkenning." [5]

[bewerken] "Worldwide Attack Matrix"

15 september 2001 presenteerde George Tenet tijdens een briefing de Worldwide Attack Matrix, een "top-secret" document dat geheime anti-terreur operaties van de CIA beschreef in 80 landen in Azië, het Midden-Oosten en Afrika. De acties, al aan de gang of aanbevolen, varieerden van "routine propaganda tot dodelijke geheime acties als voorbereiding op militaire aanvallen". De plannen, indien uitgevoerd, "zouden de CIA de grootste en dodelijkste authority geven in zijn historie".

[bewerken] Directeuren

Central Intelligence Group

Central Intelligence Agency

[bewerken] Andere geheime diensten van de VS

[bewerken] Literatuur

  • Levine, Michael. The Big White Lie: The CIA and the Cocaine/Crack Epidemic -- An Undercover Odyssey. New York: Thunder's Mouth Press, 1993
  • Frances Stonor Saunders-The Cultural Cold War: the C.I.A. and the World of Arts and Letters-The New Press, 2007

[bewerken] Zie ook

[bewerken] Externe links


[bewerken] Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

  1. ↑ "CIA-vluchten dikwijls via Nederland". NRC Handelsblad, 15 februari 2006.
  2. ↑ Antwoorden op Kamervragen van de leden Kuiken en Van Dam over activiteiten van de CIA op Nederlands grondgebied, website AIVD.
  3. ↑ "Vertrek CIA-baas uit Nederland bewust stilgehouden", Trouw, 22 juli 2008.
  4. ↑ "Stille aftocht CIA-chef uit Nederland", de Volkskrant, 22 juli 2008.
  5. ↑ Friso Endt, "De prins en ik". NRC Handelsblad, 25 november 2008; uitgebreide online-versie hier
Wikimedia Commons
 
Persoonlijke instellingen
Boek maken