Charles Leclerc
.jpg)
Charles Victoire Emmanuel Leclerc d'Ostin (Pontoise, 17 maart 1772 – Île de la Tortue (Tortuga), 2 november 1802) was een Franse generaal en zwager van Napoleon Bonaparte.
Leclerc probeerde de opstand in de Franse kolonie Saint-Domingue neer te slaan en stierf daar aan gele koorts. Na zijn dood werden de Fransen definitief verslagen en werd de onafhankelijke republiek Haïti uitgeroepen.
In 1791, twee jaar na het uitbreken van de Franse Revolutie, begon Leclerc zijn militaire carrière als een vrijwilliger tijdens de Eerste Coalitieoorlog. Hij nam deel aan het Beleg van Toulon (1793) en de Slag bij Fleurus (1794) en vocht in Duitsland en Italië.
Leclerc steeg snel in rang en kreeg in 1797 promotie tot brigadegeneraal. Datzelfde jaar trouwde hij met Pauline Bonaparte, een zuster van Napoleon, nadat Napoleon hen samen in bed had betrapt.
Na deelname aan de invasiepoging in Ierland door de Franse generaal Humbert werd hij benoemd tot divisiegeneraal en steunde Napoleon tijdens zijn staatsgreep van 18 Brumaire in november 1799.
Hij had het bevel over drie divisies in de Slag bij Hohenlinden (1800) en werd vervolgens door Napoleon naar Portugal gestuurd. Daar was de Sinaasappeloorlog tussen Portugal en Spanje geëindigd met het Verdrag van Badajoz, waarmee Portugal haar bondgenootschap met Groot-Brittannië verbrak. Napoleon was echter ontevreden met het resultaat en stuurde de Franse troepen in Spanje, onder bevel van Leclerc, Portugal binnen. De Portugezen waren gedwongen om op 29 september 1801 het Verdrag van Madrid te tekenen, waarbij Portugal overeen kwam om 20 miljoen francs aan Frankrijk te betalen en Guyana aan Frankrijk af te staan.
[bewerken] Haïtiaanse Revolutie
In 1802 stuurde Napoleon zijn zwager naar de Franse kolonie Saint-Domingue (nu Haïti) om een opstand van de slaven neer te slaan (zie Haïtiaanse Revolutie). De Franse generaal Toussaint Louverture, zelf een voormalige slaaf, had daar een einde gemaakt aan de slavernij en zichzelf tot – feitelijk onafhankelijk – gouverneur voor het leven uitgeroepen.
Leclerc landde in februari 1802 op Haïti en wist met zo'n 30.000 troepen de rebellen te verslaan. Op 7 mei tekende Toussaint Louverture een vredesverdrag met de Fransen (op voorwaarde dat de slavernij niet opnieuw zou worden ingevoerd) en trok zich terug naar zijn boerderij. Drie weken later liet Leclerc echter Toussaint Louverture en zijn familie gevangennemen en naar Frankrijk deporteren, waar Toussaint Louverture in 1803 overleed.
De opstand brak opnieuw uit toen het duidelijk werd dat de Fransen de slavernij toch opnieuw wilden invoeren. Ondertussen brak een epidemie van gele koorts uit onder de Franse troepen. Ook Leclerc werd getroffen door de epidemie en stierf op 2 november. Een jaar later werden de Fransen definitief verslagen en in 1804 werd de republiek Haïti uitgeroepen, de tweede onafhankelijke republiek op het westelijk halfrond.
[bewerken] Na zijn dood
Leclercs vrouw, Pauline Bonaparte, hertrouwde een jaar na zijn dood met Camillo Filippo Ludovico Borghese.
In Leclercs geboorteplaats Pointoise werd in 1869 een standbeeld van hem neergezet.
Bronnen, noten en/of referenties:
- The Louverture Project: Charles Victor Emmanuel Leclerc
- C.L.R. James, The Black Jacobins: Toussaint L'Ouverture and the San Domingo Revolution, 1938
- Charles Mullié, Biographie des célébrités militaires des armées de terre et de mer de 1789 à 1850, 1852
