Cognomen
Een cognomen is een onderdeel van de traditionele Romeinse naam, zoals vastgelegd in de richtlijnen op het gebied van namen in het oude Rome. De letterlijke betekenis in het Nederlands is "de naam waarom hij bekend staat".
Het cognomen was de derde naam van een Romein en volgde traditioneel op de praenomen en de nomen gentile. Het cognomen verwees naar een karaktertrek of een uiterlijke eigenschap: zo had Quintus Horatius het cognomen Flaccus ("hangoor"). In sommige gevallen werden cognomina doorgegeven, zoals bij Marcus Tullius Cicero: een van diens voorvaderen had een erwtvormige wrat (cicer = erwt) op het gezicht.
Een speciaal cognomen, het agnomen, was de vierde naam en had betrekking op iets wat de drager ervan in zijn leven had gedaan, bv. Macedonicus, "de veroveraar van Macedonië".
Cognome is het Italiaanse woord voor achternaam.
