Convair F-102 Delta Dagger

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Convair F-102 Delta Dagger
Convair F-102 Delta Dagger.svg
Algemeen
Rol onderscheppingsjager
Bemanning 1
Varianten F-102A, TF-102
Status
Aantal gebouwd c.a.1000
Gebruik USAF, Griekenland, Turkije
Afmetingen
Lengte 20,8 m
Hoogte 6,5 m
Spanwijdte 11,6 m
Gewicht
Leeggewicht 8630 kg
Startgewicht 14288 kg
Krachtbron
Motor(en) 1 x Pratt & Whitney J57-P-25 turbojet
Prestaties
Topsnelheid Mach 1,7
Actieradius 2173 km
Dienstplafond 16500 m
Bewapening
Ophangpunten 6
Raketten 6 x GAR-1 Falcon radargeleid lucht-lucht of 2x AIM-4 nucleair lucht-lucht of 2x AIR-2 Genie nucleair lucht-lucht en 2 pods met 24 x 2.75in ongeleid
Portaal  Portaalicoon   Luchtvaart
De scherpgelijnde F-102A was gemaakt voor snelheid
De eerste ‘all weather‘ onderscheppingsjager
Een Griekse F-102A Delta Dagger
De AIR-2 Genie was een ongeleide raket die standaard was uitgerust met een 1,5 kiloton sterke W25 atoomspringkop
De AIM-4 Falcon was een radargeleide infrarood raket die kon worden voorzien van een gewone of van een W54 atoomspringkop met een sterkte van 0,25 kiloton

De Convair F-102 Delta Dagger was een straaljager die vanaf 1956 in gebruik was bij de luchtmacht van de VS als luchtverdedigingsjager tegen Sovjetrussische bommenwerpers ten tijde van de Koude Oorlog. Het toestel kenmerkte zich door de grote deltavleugels en het grote driehoekige richtingsroer in de staart.

Geschiedenis[bewerken]

De Delta Dagger werd vlak na de oorlog in Korea ontworpen volgens de in die tijd geldende trend dat een toestel zo mooi en gestroomlijnd mogelijk moest zijn om de goede vliegcapaciteiten te tonen. De Delta Dagger was met zijn delta vleugels en Pratt & Whitney motor een scherp gelijnd toestel dat op snelheid was gebouwd.

Het was de eerste supersonische onderscheppingsjager met ‘all-weather’ capaciteit en tevens het eerste operationele USAF toestel met deltavleugels. Zijn enige missie was het onderscheppen en afschieten van vijandelijke vliegtuigen. In crisistijd zou het toestel via grondradargeleiding naar de vijand worden toegepraat. Als het eigen vliegtuig elektronica de vijand had gedetecteerd zou het automatisch in de ideale aanvalspositie worden gebracht waarna het elektronisch afvuursysteem de aanval uitvoerde.

De F-102 kwam voort uit de experimentele XF-92A. Dit was een Duits ontwerp dat na WOII was buitgemaakt en dat in 1948 in Amerika verder werd ontwikkeld; het was het eerste toestel ter wereld dat met een deltavleugel was uitgerust. Het toestel vloog onder de aanduiding YF-102A voor het eerst in oktober 1953 en werd in 1956 operationeel als F-102A bij het USAF Air Defense Command. Aan het eind van de jaren ’50 waren er 25 operationele Fighter Interceptor Squadrons (FIS) mee uitgerust.

De Delta Dagger was bij de USAF in de VS operationeel van 1956-1970; hierna werden de toestellen doorgeschoven naar de Air National Guard die er nog tot 1976 mee vloog.

De F-102 werd van 1962-1968 ook ingezet tijdens de Vietnamoorlog. Vanaf de bases Tân Sơn Nhứt, Biên Hòa en Đà Nẵng vlogen de toestellen ter bescherming van ingezette B-52 bommenwerpers. Gedurende deze inzet gingen 15 Delta Daggers verloren.

Er zijn door de firma Convair vanuit San Diego, Californië circa 1000 F-102’s afgeleverd, waarvan 875 als F-102A. De overige toestellen waren TF-102 trainers.

De F-102A werd voor het eerst in 1956 bij de USAF operationeel bij het 2nd Fighter Interceptor Squadron, op Suffolk AFB, New York.

De laatste operationele vlucht van een USAF F-102 vond in mei 1971 plaats bij het 82nd FIS te Okinawa, Japan. Het toestel was in 1966 bij dit squadron in dienst gekomen.

De Delta Dagger was bij de USAF in de VS operationeel van 1956-1971; hierna werden de toestellen doorgeschoven naar de Air National Guard die er nog tot 1976 mee vloog. Ook de Amerikaanse president, George W. Bush was een F-102A vlieger van de Air National Guard. Hij vloog een F-102A met serienummer 56-1114 gelegerd bij de 52nd Fighter Group in Suffolk County AFB, NY,

Aan het eind van hun loopbaan fungeerden F-102’s voor het grootste deel als ‘drones’ (op afstand bestuurde doelvliegtuigen) voor nieuw opgeleide vliegers.

Bewapening[bewerken]

De bewapening van het vliegtuig bestond uit lucht-lucht raketten die in een constructie binnen de romp werden meegevoerd.

Buitenlandse toepassing[bewerken]

In de zestiger jaren van de 20e eeuw waren een aantal Delta Daggers in Nederland bij het Amerikaanse 32nd Fighter Interceptor Squadron op de vliegbasis Soesterberg gestationeerd.

Ook de Griekse en Turkse luchtmacht vlogen met de F-102A. 60 Delta Daggers hebben van 1969-1978 dienst gedaan bij de Griekse luchtmacht waar ze waren ondergebracht bij 114 Pterix (wing) op de basis Tanagra tot ze in 1978 door de Dassault Mirage F-1C werden vervangen.

Ook waren er van 1968-1980 47 stuks bij de Turkse luchtmacht ingedeeld; de toestellen waren ondergebracht bij 191 Filo (squadron) op de basis Murted tot hun vervanging door de Lockheed F-104G Starfighter.

Saillant detail: 2 Turkse F-102As werden medio 1974 - tijdens het conflict om Cyprus - door Griekse F-5A’s neergeschoten middels AIM-9 Sidewinders en kanonvuur.

Bronvermelding[bewerken]

  • Donald, David, ed. The Complete Encyclopedia of World Aircraft. NY: Barnes & Noble, 1997, p. 275, Convair (Model 8) F-102 Delta Dagger.
  • Donald, David, ed. Century Jets: USAF Frontline Fighters of the Cold War. Norwalk, CT: AIRtime Publishing, 2004, p. 66-131, Convair F-102 Delta Dagger.

Externe links[bewerken]