Cryptogram

Een cryptogram is een bijzondere vorm van een kruiswoordpuzzel.

Het woord "cryptogram" komt van het Griekse woord "kryptos", dat "verborgen" betekent.

De omschrijving van de in te vullen woorden is op een cryptische (verborgen) manier gemaakt. Door hierover na te denken en te associëren kan men tot de oplossing komen.

Om tot een oplossing te komen is het belangrijk alle woorden van de zin apart op al zijn betekenis(sen) of synoniemen en homoniemen te bekijken en niet zozeer te kijken naar de vreemd geformuleerde zin als één geheel.

Bijvoorbeeld: Het woord vier(de) kan staan voor het Romeinse cijfer IV, en dus als letters I en V te gebruiken, maar ook doelen op de vierde letter van het alfabet de letter de D, of nog een mogelijkheid; verleden tijd van vieren (= feest óf een touw laten vieren).

Ook moet er goed opgelet worden of een zin in tegenwoordige tijd of verleden tijd gesteld is. Wordt er enkelvoud of meervoud gebruikt? Wordt er een verkleinwoordje gebruikt?

Als het woord "hoort" in een omschrijving voorkomt kan dit betekenen "klinkt als...". De naam Frans kan doelen op een Franse term en een land genoemd als "in Engeland" genoemd kan mogelijk doelen op een Engelse term. Het zijn allemaal cryptische aanwijzingen om tot het juiste antwoord te komen. Andere voorbeelden: weer kan in een cryptogram betekenen dat het woord achterstevoren moet worden gelezen. Er kan ook gebruikgemaakt worden van anagrammen.

Als het woord gevonden is kan men veelal terug redeneren en verklaren hoe het samengesteld is, waardoor men in de meeste gevallen, bij goed gemaakte cryptogrammen, ook wel aardig zeker weet dat het gevonden woord juist is.

Voorbeelden

• de kraai klinkt stoutmoediger dan dat ventje → kabouter
  kraai = ka
  stoutmoedig = boud
  klinkt als → bout + overtreffende trap = bouter
  ka + bouter = kabouter = ventje
• De eerste beroemdheid wordt geplukt → aster
  eerste = a
  beroemdheid = ster
  een aster = bloem, een bloem kun je plukken.