Dendrobieae

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Dendrobieae
Dendrobium capra
Dendrobium capra
Taxonomische indeling
Rijk: Plantae (Planten)
Stam: Embryophyta (Landplanten)
Klasse: Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade: Bedektzadigen
Clade: Eenzaadlobbigen
Orde: Asparagales
Familie: Orchidaceae (Orchideeën)
Onderfamilie: Epidendroideae
Tribus
Dendrobieae
Lindl. ex. Endl. (1837)
Dendrobieae op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De Dendrobieae vormen een tribus (geslachtengroep) van de Epidendroideae, een onderfamilie van de orchideeënfamilie (Orchidaceae).

De Dendrobieae zijn overwegend tropische, epifytische orchideeën in het bezit van pseudobulben.

Enkele geslachten van deze tribus, zoals Dendrobium en Bulbophyllum, zijn zeer geliefd bij orchideeënkwekers.

Kenmerken[bewerken]

Dendrobieae zijn overwegend kleine epifytische orchideeën. De wortels zijn voorzien van een velamen. Meestal zijn er pseudobulben aanwezig, met bladeren aan de top; soms ontbreken de pseudobulben en zijn de bladeren verspreid over de stengel ingeplant, of is de plant bladloos.

De bloemen zijn eindstandig of okselstandig, verspreid over de stengel. Het gynostemium is stevig, met een duidelijke voet. De helmknop is gebogen. De twee of vier pollinia zijn naakt, ze bezitten geen viscidium, net als bij de Malaxideae.

Verspreiding[bewerken]

Dendrobieae hebben een pantropische verspreiding.

Taxonomie[bewerken]

Taxonomie volgens Dressler, Cameron en van den Berg[bewerken]

De taxonomie van de Dendrobieae staat nog ter discussie. De groep werd met de hieronder vermelde samenstelling beschreven door Dressler (1993)[1], maar blijkt een polyfyletische groep te zijn. Dit wordt bevestigd door Cameron et. al (1999)[2] en van den Berg et al. (2000).[3] Zij verplaatsten weliswaar het geslacht Pseuderia naar de Podochileae. Als resultaat telt de tribus 2 subtribi, 27 geslachten en ongeveer 3.300 soorten.

De stamboom van de Dendrobieae zou er als volgt kunnen uitzien:

Dendrobieae

Epidendroideae

Arethuseae, Epidendreae




Podochileae





Malaxideae



Dendrobieae

Dendrobiinae

Epigeneium



Bulbophyllinae

Bulbophyllum




Dendrobiinae

Cadetia




Dendrobium




Flickingeria




Diplocaulobium



Dendrobium












Calypsoeae, Epidendreae, Vandeae, Cymbidieae



Stamboom van de Dendrobieae volgens Cameron et al. (1999)[2]

Taxonomie volgens Clements[bewerken]

Clements heeft in verschillende studies in 2003[4] en 2006[5], gebaseerd op DNA-analyse, gepleit voor een herziening van de Dendrobieae naar meer monofyletische groepen. Zo horen de Bulbophyllinae eerder bij de Podochileae thuis.

Hij plaatst het geslacht Epigeneium in een aparte monofyletische subtribus, Epigeneiinae, naast de Dendrobiinae. Het geslacht Dendrobium wordt verder opgesplitst: de soorten van de sectie Oxystophyllum worden verplaatst naar de Podochileae, de Australaziatische Dendrobium-soorten worden afgesplitst in een aantal nieuw geslachten in een subtribus Grastidiinae.

De subtribus Dendrobiinae s.s. omvat dus enkel nog het geslacht Dendrobium met daarin enkel de Aziatische soorten van het vroegere reuze-geslacht, ongeveer 450 soorten, en een aantal geslachten daarvan afgescheiden.

Op basis van zijn onderzoek zijn binnen Dendrobium nog meer monofyletische groepen geïdentificeerd die in de toekomst als aparte geslachten kunnen beschreven worden.

De stamboom van de Dendrobieae zou er dan als volgt kunnen uitzien:

Dendrobieae

Epidendroideae

Arethuseae, Epidendreae




Podochileae (+Bulbophyllinae), Malaxideae



Dendrobieae

Epigeneiinae




Grastidiinae



Dendrobiinae







Calypsoeae, Epidendreae, Vandeae, Cymbidieae



Stamboom van de Dendrobieae volgens Clements (2003)[4]

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Robert L. Dressler, 1993: Phylogeny and Classification of the Orchid Family. S. 105ff. Cambridge University Press, ISBN 0-521-45058-6
  2. a b (en) K.M. Cameron, M.W. Chase, W.M. Whitten, P.J. Kores, D.C. Jarrell, V.A. Albert, T. Yukawa, H.G. Hills & D.H. Goldman, 1999: A phylogenetic analysis of the Orchidaceae: evidence from rbcL nucleotide sequences
  3. (en) C. van den Berg, D.H. Goldman, J.V. Freudenstein, A.M. Pridgeon, K.M. Cameron & M.W. Chase, 2005: An overview of the phylogenetic relationships within Epidendroideae inferred from multiple DNA regions and recircumscription of Epidendreae and Arethuseae (Orchidaceae)(abstract)
  4. a b (en) [http://www.rbgsyd.nsw.gov.au/__data/assets/pdf_file/0003/72723/Tel10Cle247.pdf M.A. Clements (2003): Molecular phylogenetic systematics in the Dendrobiinae (Orchidaceae), with emphasis on Dendrobium section Pedilonum. Telopea 10: 247 - 298
  5. (en) M.A. Clements, 2006: Molecular phylogenetic systematics in Dendrobieae (Orchidaceae). Aliso 22: 465 - 480