Diponegoro
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Diponegoro, geboren als Raden Mas Ontowiryo (Jogjakarta, 11 november 1785 - Makassar, 8 januari 1855) was een Indonesisch vrijheidsstrijder.
Inhoud |
[bewerk] Leven
Diponegoro werd in 1785 geboren als de kleinzoon van de 2de vorst van Jogjakarta, Hamengkubuwono II, en overleed in 1855 in Makassar. Hoewel hij oudste zoon was, volgde hij niet zijn vader op, maar zijn jongere broer werd vorst. Toen deze in 1822 overleed werd Diponegoro weer gepasseerd en werd de 3-jarige zoon van zijn broer opvolger. Er werd wel een regentschapsraad ingesteld waarvan Diponegoro lid was.
Hij kwam al vroeg in aanraking met santri, vrome moslims, en begon zich toe te leggen op de studie van de islam. Buiten het hof nam hij de Arabische naam Sech Abdul Rachim aan. Als lid van de regentschapsraad kwam hij steeds meer in aanraking met de hofintriges en corruptie. Omdat er door het Nederlands gezag steeds meer een aanslag werd gedaan op de macht en de positie van het Javaanse hof bundelde Diponegoro de diverse ontevreden groeperingen.
Toen na 1816 de belastingen werden verhoogd ging Diponegoro persoonlijk bij de sultan verhaal halen. Dit heeft hem tijdens de Java-oorlog, die van 1825-1830 duurde, een grote aanhang bezorgd.
Van 1825 tot 1830 leidde Diponegoro een felle opstand van de bevolking van Midden-Java tegen het Nederlandse koloniale gezag, de Java-oorlog. Het koloniale leger had grote moeite om de door Diponegoro geleide guerrilla te onderdrukken. Op een gegeven moment strekte de opstand zich uit over een groot deel van centraal Java. De koloniale strijdkrachten leden zeer zware verliezen. Diponegoro werd door verraad uitgeschakeld.
Rond 1830 toen Diponegoro in het nauw gedrongen was bestond aan Nederlandse zijde verschil van mening of men de vorstendommen moest annexeren. Ondanks toestemming van koning Willem I besloot Van den Bosch om de vorstendommen te handhaven omdat de bevolking teveel gehecht was aan deze symbolen van traditioneel gezag. Inlijving kon wel eens een nieuwe opstand veroorzaken. Diponegoro moest echter gevangen worden genomen en worden verbannen.
Op 28 maart 1830 vond in Magelang (Midden-java) een ontmoeting plaats tussen de Nederlandse opperbevelhebber Hendrik Merkus de Kock en de Javaanse opstandelingenleider die onder bescherming van een witte vlag was aangekomen. De Nederlandse generaal nam Diponegoro ondanks het beloofde vrijgeleide gevangen. Diponegoro werd daarna door de Nederlanders berecht en verbannen. De opstand zakte in elkaar.
Omdat Diponegoro zichzelf een goddelijke opdracht had toegerekend, kon hij zich op grond van Javaanse normen onmogelijk zonder meer overgeven. Wellicht heeft De Kock dit aangevoeld en Diponegoro als het ware uit een impasse gehaald door voor hem de knoop door te hakken. Hierdoor hoefde Diponegoro de mythe rond zijn persoon niet op te geven.In het Indonesië van nu wordt Diponegoro als nationale vrijheidsheld vereerd.
[bewerk] De kroniek van Diponegoro
Een zogenaamde autobiografische kroniek, daterend uit de periode van zijn ballingschap in Noord-Celebes, is waarschijnlijk niet van zijn eigen hand. Het is dus geen echte autobiografie en geen egodocument. De figuur van Diponegoro wordt in deze zogenaamde autobiografie tot bovenmenselijke proporties verheven en de tekst heeft een morele en didactische functie.
Het doel van het geschrift is Diponegoros motieven voor de Javaanse lezer aannemelijk en aanvaardbaar te maken. Een tweede element is onderwijzing; wat te doen en te laten om de Europeanen te weerstaan.
Diponegoro schreef dat Daendels wel veel wilde veranderen in de Javaans-Nederlandse verhouding maar dat de Gouverneur-generaal betrekkelijk machteloos stond tegenover een goed georganiseerd Yogyas rijk. Met de Engelsman Raffles ontstond een incident omtrent de etiquette; De sultan hoort op de hoogste plaats te zitten en niet gelijk met de Engelsman. Uiteindelijk won de sultan en Raffles wordt omschreven als een ruw en onbehouwen figuur. De teksten zijn zo geschreven dat gebeurtenissen altijd in het voordeel van de sultan en het Javaanse hof zijn uit te leggen.
Het morele verval dat de Nederlandse ambtenaren veroorzaakten werd gara-gara genoemd (het verstoren van het kosmisch evenwicht). De kroniek van Diponegoro schrijft ook over de eerste jaren na 1816. De Engelsen werden toen vervangen door de Hollanders. De resident van Jogjakarta, Huibert Gerard Nahuys van Burgst, hield er veel van om te eten en te drinken en hij probeerde de Javanen Nederlandse gewoonten aan te leren. Zelfs jeugdige bloedverwanten van de vorst waren onder zijn gasten te vinden en ook zij stoorden zich daar niet aan de Javaanse regels van fatsoen en de godsdienstige verboden.
Diponegoro was volgens de biografie de enige die met zijn bovennatuurlijke krachten het evenwicht (gara-gara) uiteindelijk weer kon herstellen. Tijdens verscheidene meditaties had Diponegoro volgens de biografie directe ontmoetingen met bovenaardse personages, die hem voorspellingen deden over zijn voorbeschikte rol. Op de berg Rasamuni ontmoette hij de hemelse rechtvaardige vorstin (Ratu Adil). Hij kreeg op dezelfde wijze zijn islamitische koningstitels. de prins leerde dat er geen andere mogelijkheid was dan het gewapenderhand veroveren van Java.
[bewerk] Externe links
| Bronnen, noten en/of referenties: |
|
