Domino Day

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Domino Day
Genre Amusement
Speelduur 210 minuten
Bedenker(s) Endemol
Robin Paul Weijers
Productie Endemol Nederland
Presentatie Hans Kraay Jr(1998-Heden)
Nance(2005-Heden)
Wendy van Dijk(1998-2004)
Vaste gasten Robin Paul Weijers (Mister Domino)
Erwin Akkerman (Dominotaris)
Voice-over Leo Oldenburger(2001 - Heden)
Jack Plooij(2007 - Heden)
Koert Westerman(1998-2004)
Olav Mol(2005-2006)
Regie Jos Budie
Intromuziek Edvice BV
Eddy Ouwens
Land Nederland
Taal Nederlands
Uitzendingen
Afleveringen 10
Seizoenen 11
Netwerk(en) Nederland SBS 6,
België 2BE,
Duitsland RTL,
Polen TVN
Website
IMDb-profiel
Mediaportaal

Domino Day is een jaarlijks evenement en televisieprogramma rond een wereldrecordpoging voor het grootste aantal vallende dominostenen opgezet door één groep mensen. De organisatie en productie is in handen van Endemol. Het huidige record staat op 4.345.027 dominostenen. Het werd gevestigd op 14 november 2008 door de bouwers van Domino Day, onder leiding van Robin Paul Weijers. Domino Day is de grootste tv-productie van Nederland.

De allereerste recordpoging omgevallen dominostenen was op 27 december 1986 in het TROS-programma De Eerste de Beste, gepresenteerd door Tom Blom en Walter Tiemessen. Toen zetten 30 studenten van de technische hogescholen van Delft, Eindhoven en Twente 1.250.000 dominostenen neer in de Stassenhal in Lisse. Van al deze stenen vielen er 755.000 om door één duwtje en kwam daarmee in het Guiness Book of Records. De tweede keer was in 1988, toen werd het Autotron te Rosmalen gehouden. Er werden 1.500.000 stenen opgezet en het record werd verbroken met 1.382.101 stenen. Tien jaar na het zetten van dit record werd er weer een poging gedaan: in 1998 werden er in Leeuwarden 2.300.000 stenen opgezet. Deze recordpoging was de eerste die live werd uitgezonden onder de naam Domino D-Day.

Het Duitse televisiestation RTL Television ontving in 1998 vele klachten over de term D-Day en daarom heet het programma sindsdien Domino Day.

Inhoud

[bewerken] Achter de schermen

In februari begint het denken voor een nieuw thema. Er worden ontwerpen gemaakt. En de mechanieken die de ontwerpers hebben bedacht worden getest. Na een selectie van een aantal projecten die worden gebruikt. Wordt het ontwerp in de computer gedigitaliseerd. Met een speciaal gemaakt computerprogramma wordt er gekeken hoeveel stenen er in een project zitten.

De miljoenen dominostenen worden elk jaar speciaal gemaakt. In april wordt er al begonnen met het produceren van de stenen. Er is één matrijs die elk jaar opnieuw wordt gebruikt om de stenen in te maken. Daarin gaan bolletjes gekleurd plastic. Per dag produceert de fabriek 100.000 stenen. Daarna gaat een gedeelte naar de autospuiterij, waar sommige stenen op één kant een extra kleurtje krijgen. Hierdoor kunnen er bij Domino Day tekeningen worden gemaakt.

De bouwers van Domino Day, die uit heel Europa komen, worden in augustus geselecteerd. De bouwers krijgen een doos dominostenen en moeten in een speciaal daarvoor gereserveerde hal een dominoproject bouwen, compleet met hindernissen als een brug en een kruispunt. Dit traject moet goed lopen. Na afloop van de test worden de bouwers geselecteerd.

De bouwers die door deze selectie zijn heengekomen, worden in groepen verdeeld en verblijven dan in een appartement. Overdag gaan ze per bus naar de hal waar Domino Day wordt gehouden. Daar moeten ze in twee maanden de velden opbouwen.

Bij de bouw van deze dominovelden van Domino Day worden er vele voorbereidingen getroffen. Begin september wordt met het verven van de vloer begonnen, ook wel het veld-tekenen genoemd en de gaatjes in de vloer worden opgevuld. Dit duurt 3 weken. Op de geverfde stukken vloer worden onder meer de dominostenen gezet, maar ook mechanieken. Deze mechanieken worden van tevoren getest, niet allemaal even vaak, maar alles wordt getest. Ook de Builders Challenges worden getest op haalbaarheid. De bouw van de dominovelden duurt tegenwoordig ongeveer twee maanden.

Ze hebben diverse hulpmiddelen voor het bouwen van de dominolijnen en dominovelden:

  • Een liniaal, ook wel kam genoemd. Dit wordt gebruikt voor de bouw van rechte lijnen. De liniaal is een lat met tanden aan de uiteinden en tussen de tanden past exact 1 dominosteen. Als de liniaal vol is, wordt de liniaal met stenen over de ondergrond naar het dominoveld geschoven en de liniaal wordt teruggeschoven, waarna de dominostenen 'op zichzelf' staan.
  • De barrier. Deze dienen als een beveiliging in het veld, zodat de lijn gestopt kan worden als deze op het verkeerde moment omgaat. Omdat het soms niet mogelijk is om bij de barriers te komen vanwege de stenen die de ruimte in beslag nemen, worden de barriers elektrisch bediend.
  • Een klaphekje. Deze dient om een bocht om te gaan. Het bestaat uit een stukje hout balancerend op een spijker. Als een dominosteen een uiteinde van het houtje raakt, draait hij en kan het andere uiteinde de volgende dominosteen aantikken
  • De kruising. Er bestaan 2 manieren om lijnen te laten kruisen. De eerste manier is met een houten brug. De ene lijn dominostenen gaat eroverheen terwijl de andere lijn er onderdoor kan. Een andere manier is een kruising. Dat bestaat uit een kubus waar aan de vier kanten metalen staafjes uitsteken. Op het moment dat een dominosteen een staafje raakt, wordt de kracht overgeheveld naar de andere kant, waardoor de dominostenen die daar staan, omgaan.
  • Een vlakstarter. De vlakstarter is een rechthoekig stuk plexiglas dat stukken veld in een keer kan omgooien.

Op een dag bouwt de gemiddelde bouwer 2500 stenen. Als er op één dag een veld van 10.000 stenen moeten worden neergezet, zijn hier 4 personen voor nodig. In 2007 en 2008 werden er 4.500.000 stenen neergezet, iedere dag moeten er minstens 140.000 stenen worden opgezet. Wordt dit niet gehaald, moet het team overwerken om het geheel voor Domino Day af te krijgen.

Tijdens het bouwen van de dominovelden komt het wel eens voor dat er onverwachts een compleet veld valt doordat de bouwer van het veld een steen omstoot. Soms gaat de bewuste bouwer dan even het veld uit om voor de schrik wat water te drinken en bij te komen. Hierna moet het complete veld weer opnieuw worden gebouwd. Mocht in een laat stadium een veld vallen, is het mogelijk dat het veld in kwestie niet meer af komt voor de Domino Day avond.

Omdat de velden ook op televisie komen, is het van belang dat het spektakel goed in beeld wordt gebracht. Daarom wordt er met een regisseur overlegd welk dominoveld hoe in beeld moet komen en waar in de zaal het wordt neergezet. Er worden in de gehele week van domino day camerarepetities gehouden.

Bij Domino Day is het van belang dat het weer gunstig is. Hoewel het spektakel binnen plaatsvindt, kan regen en/of wind voor problemen zorgen. De wind veroorzaakt trillingen in het dak waardoor het dak op en neer beweegt. Alles wat aan de dakspan hangt beweegt dan mee, soms ook essentiële onderdelen van Domino Day en deze kunnen het dan voortijdig begeven. Ook regen kan problemen geven. Bij hevige buien kunnen lekkages ontstaan. Wanneer hier regenwater doorheen gaat en dit regenwater op een dominoveld terecht komt, kan een compleet project voortijdig vallen.

Het spektakel wordt gefilmd door tientallen camera's, er zijn ook meerdere regiewagens en satellietverbindingen. In totaal ongeveer vier keer zo veel als bij een EKvoetbalwedstrijd. Andere evenementen als de intocht van Sinterklaas die meestal de dag na domino day plaatsvindt. Wordt meestal dan ook gedraaid met camera's uit België, vanwege het feit dat de Nederlandse spullen bij Domino Day staan.

Bij het spektakel is nog een notaris betrokken. Deze zogenaamde dominotaris is sinds 1999 standaard Erwin Akkerman. Hij houdt in de gaten of alles eerlijk verloopt en maakt na het evenement bekend of het record is verbroken.

De dag na de wereldrecordpoging gaan de bouwers samen met Robin Paul Weijers de hal in om te onderzoeken waar stenen zijn blijven staan of technieken hebben gehaperd. En uiteraard wat de oorzaak ervan was. Hierna wordt alles opgeruimd.

[bewerken] Bekende onderdelen Domino Day

Een dominoveld (niet van Domino Day).
Een dominoveld (niet van Domino Day).

[bewerken] De eerste steen

Sinds de eerste Domino Day, die in 1998 werd gehouden, wordt de eerste dominosteen altijd omgetikt door een beroemdheid, sinds 2000 is deze altijd uit het buitenland afkomstig. Dit omtikken gebeurt altijd om 21:00 uur 's avonds. Enkele seconden voordat het 21:00 is, tellen de aanwezigen de seconden af totdat het echt 21:00 is, waarna de beroemdheid de eerste steen omduwt. Op het moment dat dit gebeurt, start het evenement.

[bewerken] Thema's

Iedere Domino Day heeft een bepaald thema. De thema's die zijn langsgekomen zijn:

  • 1998: Visionland
  • 1999: Europe ohne Grenzen
  • 2000: Action / Reaction
  • 2001: Bridging the World
  • 2002: Expression for Millions
  • 2003: (geen Domino Day)
  • 2004: The Challenge
  • 2005: Domino Theatre of Eternal Stories
  • 2006: Music in Motion
  • 2007: Falling into Life
  • 2008: Celebrating 10 years of Domino Day - Breaking more records than eve
  • 2009: The World in Domino - The Show with the Flow

[bewerken] Builders Challenge

Sinds 2004 zijn er altijd Builders Challenges bij Domino Day. De Builders Challenges zijn ingevoerd om de spanning rondom Domino Day op te voeren. Vele kijkers weten niet wat er zoal bij het voorbereiden van Domino Day komt kijken. Middels de Builders Challenges wordt de kijker dus tevens meer bij de show betrokken.

Een Builders Challenge houdt in dat twee bouwers, terwijl de stenen vallen, stenen moeten neerzetten, meestal nog gecombineerd met andere opdrachten. Er waren twee uitzonderingen in 2005, toen waren er respectievelijk 7 bouwers en 1 bouwer. Als een Builders Challenge slaagt, gaat er een extra veld dominostenen neer. In 2004 en 2005 waren er drie Builders Challenges per Domino Day, sinds 2006 echter zijn dit er vier, waarbij de laatste gaat om het finaleveld. Deze levert, in geval van slagen, het finaleveld van 400.000 stenen op.

Een meerderheid van de Builders Challenges faalt en een van de belangrijkste oorzaken is de druk op de bouwers. Volgens Mister Domino Robin Paul Weijers is deze druk "voelbaar vanaf het begin". Wanneer de bouwers de laatste weken voor Domino Day het evenement gaan opzetten, wordt uitgelegd wat er gedaan gaat worden en worden ook de Builders Challenges uitgelegd. Volgens Weijers weet de hele groep dat er bij Domino Day uiteindelijk 2 bouwers komen te staan uit de hele groep en zij zijn de enigen die de Builders Challenges tot een goed einde kunnen brengen. Volgens hem bouwt de druk gedurende de maandenlange bouw op.

Builders Challenge gehaald?
Jaar 1 2 3 4
2004 Ja Nee Nee
2005 Ja Nee Nee
2006 Nee Nee Nee Ja
2007 Nee Ja Ja Nee
2008 Ja Nee Ja Ja

[bewerken] Slow Stones

Sinds 2006 zit er vlak voor de laatste Builders Challenge een rij van zogenaamde Slow Stones. Dit zijn relatief grote, doorzichtige dominostenen die gevuld zijn met gekleurd poeder (iedere steen een andere kleur). Op het moment dat de eerste Slow Stone is bereikt, loopt het poeder uit de eerste Slow Stone (vergelijkbaar met een zandloper). Dit duurt een minuut en na deze minuut is de steen licht genoeg om te vallen. Daarbij raakt hij de volgende Slow Stone die ook weer in een minuut leegloopt. Tijdens het proces van de Slow Stones worden vaak reclame, interviews en hoogtepunten uit de show uitgezonden en worden ook de bouwers geselecteerd die de laatste Builders Challenge gaan doen, die start nadat de laatste Slow Stone is omgevallen

[bewerken] Uitslag

Na het omvallen van de laatste steen komt dominotaris Erwin Akkerman met de uitslag en dan wordt duidelijk of het wereldrecord verbroken is. Nadat de uitslag bekend is gemaakt, is het aantal omgevallen dominostenen ook af te lezen op een scherm.

[bewerken] Samenvatting edities van Domino Day

[bewerken] Domino D-Day 1998

Domino Day begon in 1998 ter gelegenheid van het driejarige jubileumfeest van SBS6. Televisiepresentatrice Linda de Mol tikte de eerste steen omver.

Het thema was Visionland. Zestig studenten zetten in zes weken tijd 2.300.000 stenen neer. Het beloofde een groot spektakel te worden, maar er liep behoorlijk wat mis. Er vielen behoorlijk wat lijnen stil. Alle aanwezigen werden wanhopig en wisten geen raad meer. Meer dan 300.000 stenen bleven staan.

Het was ook de eerste keer dat er een pendel werd gebruikt voor de pauze. Deze pendel bestond uit een gewicht dat ronddraaide boven een dominolijn en na circa 8 minuten moest deze lijn dan geraakt worden, alvorens het spektakel werd vervolgd. Deze zorgde voor heel wat spanning, aangezien het van groot belang is dat de pendel de stenen raakt, anders vallen er namelijk geen stenen meer en is het voorbij. Gelukkig ging het goed.

Na de pauze ging het veel beter. Bijna alle velden vielen volledig. De finale bestond uit enkele velden die landen over de hele wereld symboliseerden.

De notaris maakte bekend dat er 1.605.757 stenen zijn omgevallen, wat een wereldrecord opleverde.

Het was de eerste en de laatste keer dat het Domino D-Day heette. Een jaar later verzochtten de Duitsers om het in het vervolg Domino Day te laten heten, omdat Domino D-Day toch wat gevoelig lag.

[bewerken] Domino Day 1999

De tweede editie van Domino Day was in 1999 en werd gehouden op de Prins Bernardhoeve in Zuidlaren. Dit jaar ging beter dan 1998. De eerste steen werd omgetikt door de Nederlandse illusionist Hans Klok en de projecten bevatten nieuwe technieken.

Het thema was Europa ohne Grenzen en er stonden 2.500.000 stenen. De velden die met deze stenen waren gevormd, symboliseerden landen in Europa. Het begon met Italië en daarna ging het over Frankrijk. Eén van de meest memoriabele projecten was een miniatuur skischans waar dominostenen op ski's vanaf gingen.

Het finaleveld bestond uit een veld van ruim 800.000 stenen (wat op zich al een wereldrecord was) met afbeeldingen van de zeven eurobiljetten.

Er vielen 2.472.480 stenen om, wat 98,9% van de complete avond was (hoogste percentage ooit in Domino Day). Het record werd met een verschil van 866.723 dominostenen verpulverd.

[bewerken] Domino Day 2000

Eén maand na het Nederlandse wereldrecord van Domino Day 1999 trachtte China het record te verbreken. Dit lukte, met een eindscore van 2.751.518 omgevallen stenen.

Maar in 2000 deed Nederland weer een poging. In bijna 8 weken hebben 75 studenten 3.112.000 stenen gezet. Het getal 3.112.000 symboliseerde de datum waarop deze Domino Day werd gehouden (3/11/2000). Artiest Lionel Richie tikte de eerste steen om.

Het eerste veld bestond uit het wereldrecord van China (het getal 2.751.518 in het Nederlands en het Chinees). Dit veld viel volledig neer, waardoor het getal onzichtbaar werd en het wereldrecord als het ware verdween.

Het thema was Action = Reaction en kettingreacties waren er in overvloed. Enkele projecten waren verfpotten die met behulp van de vallende dominostenen omkiepten en het woord Reaction lieten ontstaan. Ook was er een project met katapulten (gemaakt van muizenvallen) en met een levend standbeeld dat op het laatste moment een rijtje stenen plaatse. Ook was er een speciaal project dat een schilderij van Paul Klee naar beneden liet donderen. 70.000 stenen vielen in één keer. Er was ook nog een project met een draak die vuur spuwde, als knipoog naar de Chinezen. Daarnaast vielen er voor het eerst ook stenen onder water.

Uiteraard mislukten er ook een aantal projecten. Dit waren er gelukkig slechts enkele.

Het finaleveld bestond uit een dominowand die omviel en tijdens de val ging er vuurwerk af. Op deze muur stond het logo van Domino Day 2000 en de datum.

Het record werd verbroken met een eindscore van 2.977.678 stenen.

[bewerken] Domino Day 2001

Vlak na Domino Day 2000 zette het Verre Oosten weer een wereldrecord neer. Ditmaal was het Japan dat 3.407.535 stenen liet vallen.

Domino Day 2001 werd in het MECC te Maastricht gehouden. Maar door het drukke vliegverkeer werden in overleg met de luchthaven Maastricht Aachen Airport de vluchten tijdelijk omgeleid, omdat er trillingen zouden kunnen ontstaan die het spektakel konden laten mislukken.

Kylie Minogue tikte de eerste steen om. Het thema was Bridging the World en er werd een reis gemaakt door alle continenten van de wereld. Enkele projecten waren: een dominoveld met een afbeelding van een tuin en een ooievaar die een kikker trachtte te pakken. IJskristallen symboliseerden Antarctica. Ook dit zorgde voor een prachtig schouwspel. Er was ook een project over het Wilde Westen waarbij cowboys uit tonnen sprongen en schoten en een project over het stierenvechten.

Er ging ook behoorlijk wat mis in 2001. Zo was er een project waarbij een camera naar beneden moest vallen en beneden een compleet veld moest aantikken. Dit mislukte.

De grootste ramp was met het laatste thema. Een het project met onder ander bakstenen, de paar laatste bakstenen stonden op een houten kabelgoot waar ook de aorta opstond, toen de laatste baksteen viel zijn er een paar lijnen van de aorta gaan lopen enzo gingen alle projecten gelijk vallen ook de finale.


Deze problemen werden echter snel vergeten toen Robin Paul en de bouwers van dominotaris Erwin Akkerman te horen kregen dat het wereldrecord toch was verbroken met een eindscore van 3.540.562 juist omgevallen dominostenen. Hiermee gaf het Verre Oosten zich gewonnen en opende de jacht op 4.000.000 gevallen stenen.

[bewerken] Subthema's

De subthemas stelden kleuren voor:

  • Groen
  • Blauw
  • Wit
  • Bruin
  • Geel
  • Roze
  • Rood
  • Zwart
  • Paars
  • Grijs

[bewerken] Domino Day 2002

In 2002 werd er ook weer Domino Day gedaan. Het was de tweede Domino Day die in Leeuwarden werd gedaan, dit gebeurt nu nog steeds.

Artiest Nick Carter van de Backstreet Boys zette de eerste steen op een rode knop, waarna het spektakel van start ging. Deze vijfde editie van Domino Day had als thema Expressions for Millions en ging voornamelijk over uitdrukkingen van over de hele wereld. Een project aan het begin bestond uit vallende hamers en stond voor het gezegde de man met de hamer tegenkomen (het noodlot tegenkomen). Er was ook nog een kaartenhuis dat ook volledig viel.

Net als in 2000 vielen er ook hier stenen onder water, alleen ditmaal op trappen. Door een luchtbel die ontstond doordat een gewichtje in het water viel, vielen de dominostenen om.

Een Inca-tempel drukte het gezegde hoogmoed komt voor de val uit. Hierin gingen dominostenen de tempel op, waarna het geheel instortte. Er vielen hier in totaal circa 157.000 stenen.

De uitdrukkingen waren ieder in drie projecten gesplitst. In Nederland zou men het hebben over de bloemetjes buiten zetten en in het Verenigd Koninkrijk de stad rood verven.

In het finaleveld van het evenement ging het over gezichtsuitdrukkingen. In dit veld waren portretten zichtbaar van mensen die geprofiteerd hebben van de goede doelen van de Nationale Postcode Loterij (sponsor van Domino Day 2002).

In totaal werden er 4 miljoen dominostenen neergezet, waarvan er 3.847.295 omvielen. Deze prestatie was meer dan voldoende om het wereldrecord wederom te verbreken.

[bewerken] Domino Day 2003

In 2003 was er geen Domino Day, dit omdat er onvoldoende sponsoren waren.

[bewerken] Domino Day 2004

Op 12 november 2004 werd er geprobeerd om in Leeuwarden 4.250.000 stenen te laten vallen. Het hoofdthema is dat jaar The Challenge genoemd. De titel van deze Domino Day kwam door vier gerealiseerde uitdagingen:

  1. Creative Challenge. Deze uitdaging introduceerde nieuwe ontwerpen en uitdagende ideeën om de grenzen van domino mogelijkheden te onderzoeken. Het resulteerde in 46 projecten verdeeld in 6 kleine thema's.
  2. Historical Challenge. In deze zesde editie werd er teruggeblikt op de eerste vijf edities. Zes projecten die niet werkten in een van de voorgaande edities werden opnieuw opgebouwd en vielen ze allemaal.
  3. Builders Challenge. Tijdens de show werden er voor ieder reclameblok twee van de 81 bouwers uitgekozen om een builders challenge te doen. Ze moesten een rij dominostenen bouwen zodat de vallende stenen een zogenaamde 'barrier' konden openen waardoor een andere lijn eronderdoor kon gaan en een veld van 100.000 stenen kon platleggen. Als een challenge faalt, gaat de barrier dus niet open en het veld niet om. Alleen de eerste challenge lukte, de tweede en derde faalden.
  4. World Record Challenge. Deze uitdaging slaagde met een eindscore van 3.992.397, wat 145.102 meer is dan het record dat in 2002 werd gezet.

Er waren wel een paar problemen. Enkele momenten nadat Shania Twain de eerste steen omduwde moest er een steen vanaf het plafond naar beneden zakken en een vlakstarter raken die het spektakel moest starten. Deze ging echter niet laag genoeg, doordat het plafond was uitgerekt door het temperatuurverschil van 40 graden in de hal en de lage temperatuur buiten. Uiteindelijk heeft Robin Paul Weijers het hele gebeuren in gang gezet door de vlakstarter om te slaan met behulp van een lange staaf. Het hielp dat de stenen voor de jojo-steen niet meetelden voor het wereldrecord.

Ondanks alles werd er in het Leeuwarden FEC toch een wereldrecord gevestigd met 3.992.397 omgevallen dominostenen.

[bewerken] Thema's

Het thema "Challenge" was ingedeeld in 6 subthema's (op volgorde van omvallen):

  1. Breaking Limits
  2. Experience Beauty
  3. Create Ways
  4. Discover Dreams
  5. Inspire Minds
  6. Explore Power

[bewerken] De drie Builders Challenges

  1. De twee bouwers moesten in tien minuten een lijn dominostenen nauwkeurig op een 7,2 meter lange balk neerzetten. Deze uitdaging is gelukt, waarmee een veld van 100.000 stenen neerging.
  2. De twee bouwers moesten in twaalf minuten 250 stenen op een 2 meter hoge wenteltrap neerzetten. Deze uitdaging is mislukt doordat er een complete rij stenen omviel.
  3. De twee bouwers moesten in twee minuten een lijn dominostenen van 5 meter neerzetten. Deze uitdaging is mislukt doordat de bouwers er niet in slaagden de lijn op tijd af te hebben.

[bewerken] Domino Day 2005

Het thema van Domino Day 2005 was "Domino Theatre of Eternal Stories" en het stond in het teken van theater en boeken. Er is een heus Dominotheater opgezet, waar men legendarische verhalen heeft verteld met dominostenen. Een greep uit de domino-vertelsels: Van den vos Reynaerde, Tom Sawyer, Robin Hood, Pinokkio, Hamlet en Twintigduizend mijlen onder zee. Het gebeuren vond weer plaats in Leeuwarder FEC. De datum was 18 november 2005. Het programma werd live op televisie worden uitgezonden in diverse Europese landen, waaronder België, Duitsland, Frankrijk en Nederland. Om het net als voorgaand jaar weer spannend te maken werden er weer Builders Challenges gedaan die om respectievelijk 50.000, 100.000 en 150.000 stenen gingen. Een paar willekeurige dominobouwers moesten tijdens het vallen stenen bijzetten. Tevens is er besloten dat de aorta dit keer niet meedoet om de spanning er in te houden.

De voorbereidingen werden verstoord toen een mus het gebouw binnenvloog en 23.000 dominostenen omver duwde. Dankzij de ingebouwde schotten bleef de schade beperkt. De mus, die in Nederland steeds minder vaak voorkomt, werd door een medewerker van faunabeheer doodgeschoten. De reacties liepen uiteen van dierenmishandeling tot nodeloos geweld. Er werd opgeroepen tot het boycotten van de uitzending. De medewerker die het fatale schot met een windbuks heeft gelost ontving doodsbedreigingen per e-mail en door verschillende organisaties zoals de Dierenbescherming werden klachten ingediend. De website GeenStijl.nl en Ruud de Wild loofden een beloning uit voor degene die meer dan een miljoen stenen voortijds om wist te gooien. Om dit te voorkomen had de producent Endemol extra beveiligingsmaatregelen genomen rond het Frisian Expo Center. Het incident met de Dominomus kwam uitgebreid in de media tot CNN aan toe. Het ministerie van Landbouw heeft verklaard dat de mus illegaal is doodgeschoten.

Anastacia heeft de eerste steen omgeworpen en het record werd op de valreep gebroken: 4.002.136 omgevallen dominostenen (na aftrek van alle stenen waar een menselijke hand aan te pas kwam tijdens het vallen, anders was de eindscore 4.155.476 geweest). Hiermee kwam de score voor het eerst boven de 4 miljoen stenen.

[bewerken] Thema's

Het thema "Domino Theatre of Eternal Stories" was ingedeeld in 16 verhalen (op volgorde van omvallen):

  1. Japanse steenhouwer
  2. Pinokkio
  3. Ark van Noach (was een Builders Challenge)
  4. Assepoester
  5. De Lotgevallen van Tom Sawyer
  6. Robin Hood
  7. Paard van Troje
  8. Don Quichot (was een Builders Challenge)
  9. De 3 biggetjes
  10. Van den vos Reynaerde
  11. Faust
  12. Svantevid
  13. Twintigduizend mijlen onder zee
  14. De Klokkenluider van de Notre Dame
  15. Zwarte pier
  16. Hamlet (was een Builders Challenge)
  17. Finale (bestond uit een dominoveld van 500.000 stenen met de personages uit de 16 verhalen)

[bewerken] De drie Builders Challenges

  1. Arch of Noach. Zeven bouwers moesten zeven pijlers bouwen zodat een brug ontstond die een lijn dominostenen kon laten doorlopen. De gedachte hierachter was dat de dieren de Ark konden bereiken. Deze uitdaging is gelukt, waarmee een veld van 50.000 stenen neerging.
  2. Don Quichot. Eén bouwer zit bij een lijn met stenen. In deze lijn zaten een aantal gaten die moesten worden gevuld met dominostenen. Doordat er een dominosteen uit een nabijliggend dominoveld op de lijn viel, viel het geheel voortijdig en werd het onmogelijk de Challenge nog te halen. Bovendien tikte hij tijdens het zetten van de stenen enkele stenen om, waardoor het sowieso niet meer telde.
  3. Hamlet. Eén bouwer moest een balk vasthouden en de ander moest daar een rij stenen op zetten. Deze uitdaging leek gelukt, het veld van 150.000 stenen ging ten slotte neer. Echter, enkele dagen later is deze Builders Challenge tot niet geslaagd verklaard door de notaris, omdat er iemand terwijl de lijn was gestopt met de balk had bewogen en daardoor viel de lijn weer. Daardoor zijn er toen 153.340 stenen van het record afgetrokken.

[bewerken] Domino Day 2006

Deze editie werd op vrijdag 17 november 2006 in het Frisian Expo Center te Leeuwarden gehouden. Er kwamen 4,4 miljoen stenen te staan. Hiervan moest 91% omvallen om het record te verbreken. Het thema van Domino Day 2006 was "Music in Motion". De eerste steen werd geplaatst op 27 september door zangeres Ilse DeLange, de eerste steen werd omgeduwd door haar Britse collega Kim Wilde. De zogenaamde Builders Challenge was dit jaar moeilijk, met bij de eerste 400 stenen, daarna 4.000, daarna 40.000 en daarna 400.000. Alleen de laatste Builders Challenge lukte, de andere drie faalden. De tweede challenge zou eigenlijk geslaagd zijn, maar door fouten in de lijnconstructies vielen de bonusstenen niet. Dankzij het slagen van de laatste challenge werd het record wederom verbroken met een eindscore van 4.079.381 omgevallen dominostenen.

[bewerken] Thema's

Het thema "Music in Motion" was ingedeeld in 9 subthema's en 4 builder's challenge's (op volgorde van omvallen):

  1. Rock-'n-Roll
  2. Classical clam
  3. Popstar
  4. Slager
  5. Roaring 20's
  6. Flower Power
  7. World Music
  8. Hip Hop
  9. Disco Fever

[bewerken] De vier Builders Challenges

  1. Gramophone. Eén bouwer lag op de buik op een lat (stelde de arm voor) en werd door de ander bestuurd over een rond veld dominostenen. Echter, op een aantal plaatsen in dit ronde veld (dat een 78-toerenplaat voorstelde) ontbraken dominostenen en die moeten er alsnog worden geplaatst. Deze uitdaging was mislukt doordat de bouwer die de lijnen moest inbouwen de stenen zelf per ongeluk aantikte, waardoor ze voortijdig vielen.
  2. Tape recorder. Eén bouwer moest dominostenen op een lopende band zetten (stelde een geluidsband voor). De andere moest de lopende band langzaam laten lopen door aan een schijf te draaien. Deze Builders Challenge was eigenlijk gelukt, maar de lijn die door de slagboom moest kwam eerder dan de lijn die de slagboom moest openen, dus de lijn blokkeerde de slagboom. Daardoor viel het veld niet.
  3. CD player. De twee bouwers stonden voor een draaiende schijf (die een cd voorstelde). Daar moest vanuit het midden een rij dominostenen op geplaatst worden. De reden van het falen van deze BC was hetzelfde als die van de gefaalde tweede: de steen die door de slagboom moest kwam eerder dan de steen die de deze moest openen. Daarnaast hebben de bouwers valsgespeeld door de steen die naar het slagboompje moest, alvast om te leggen, dit was anders niet gelukt doordat het einde van de lijn niet viel.
  4. MP3 Player (finale). De twee bouwers zaten bij een bochtige lijn met stenen. In deze lijn zaten een aantal gaten die moesten worden gevuld met in totaal 88 stenen. Deze uitdaging is gelukt, waarmee het finaleveld van 400.000 stenen neerging.

[bewerken] Domino Day 2007

Deze negende editie was het thema "Falling into life" (het leven in vallen). Hierbij waren negen zijden (subthema's) van het leven te zien zoals het plezier, problemen en liefdesmomenten. Deze werden uitgebeeld in dominostenen. Dit jaar werden 4.500.000 dominostenen opgesteld door 85 bouwers uit elf landen. De eerste steen werd gezet op woensdag 26 september door Gerard Joling. Het vallen van de stenen vond plaats op vrijdag 16 november. De eerste steen werd om 21.00 uur omgeduwd door Katie Melua, de laatste viel even na 23.00 uur.

Het wereldrecord werd, onder andere door het falen van twee van de vier 'Builders Challenges', niet gebroken, wat de eerste keer is sinds het bestaan van Domino Day. Het totale aantal omgevallen dominostenen bedroeg 3.671.465, met dus een verschil van 407.916 stenen ten opzichte van het huidige record. Bij de laatste 'Builders Challenge' was het de bedoeling dat ruim 400.000 stenen zouden vallen, maar zelfs als deze Challenge was gelukt was het record nog niet gebroken. De eerste Challenge was bijna gelukt maar midden op de balk stonden 2 stenen iets te ver van elkaar waardoor de lijn niet verder liep. De tweede Challenge is wel gelukt. De derde was ook gelukt maar het veld viel maar voor de helft. Bij de laatste Challenge moest er op een wijzer gebouwd worden. De wijzer draaide steeds rond en doordat de lijn een paar keer omviel werd het onmogelijk om de 4e Challenge nog te halen.

Dat het record niet gehaald werd had ook nog een andere reden. Het vochtgehalte in de hal was de laatste paar dagen voor Domino Day toegenomen waardoor touwtjes en andere technieken wat opgerekt waren, daardoor weigerden vele technieken dienst en hierdoor konden diverse (grote) dominovelden ook niet omgaan.

Na de avond van deze mislukte recordpoging werd besloten de bouwers nog wat eer terug te geven en daarom mochten ze de laatste Builders Challenge nog een keer proberen (met stilstaande wijzer). Dit lukte, waarna alsnog het finaleveld van 400.000 tegen de vlakte ging. Hoewel dit niet meer telde voor dit wereldrecord, hielp het de bouwers de desillusie van de avond ervoor te verwerken. In de media werd de volgende dag het thema "Falling into life", naar aanleiding van de mislukte poging, verbasterd naar "Failing into life".

[bewerken] Thema's

Het thema "Falling into Life" was ingedeeld in 9 subthema's en 4 builders challenge's (op volgorde van omvallen). Ieder subthema correspondeerde tevens met een keur:

  1. Life is Loving (rood)
  2. Life is Having Fun (geel)
  3. Life is Dreaming (blauw)
  4. Life is Communicating (roze)
  5. Life is Consuming (oranje)
  6. Life is Letting Go (wit)
  7. Life is Growing (groen)
  8. Life is Struggling (zwart)
  9. Life is Travelling (bruin)
  10. Builders Challenges (paars)

Ieder van deze thema's was uitgewerkt in vier projecten, op Life is Letting Go na. Die telde er drie. Totaal waren er 44 projecten (inclusief de start en de vier Building Challenges).

[bewerken] De vier Builders Challenges

  1. Birth. De twee bouwers moesten zorgen dat een wiebelend platform (stelde een ooievaar voor) in evenwicht bleef. Vanuit het midden moesten ze een rechte lijn van dominostenen plaatsen van de ene naar de andere kant. Deze uitdaging is mislukt doordat de twee stenen in het midden te ver van elkaar verwijderd waren. Hierdoor liep de lijn niet verder.
  2. Puberty. De twee bouwers moesten acht blokken (stelden samen een beugel voor) met daarin openingen gezamenlijk langs een rij dominostenen dragen en op een platform zetten. Deze opening werd echter steeds kleiner, maar de afstand die ze moesten afleggen werd wel steeds korter. Deze uitdaging is gelukt, waarmee een veld van 100.000 stenen neerging.
  3. Midlife Crisis. Eén bouwer gaf aanwijzingen, de andere was geblinddoekt en had een grote dominosteen. Die moest daarmee door een doolhof lopen en op het eind de dominosteen in een rij neerzetten. Deze uitdaging is gelukt, waarmee een veld van 100.000 stenen moest neergaan. Echter, het veld viel slechts voor de helft.
  4. Dead or Alive (finale). De twee bouwers stonden ieder voor een draaiende secondenwijzer (symboliseerde de zeis van Magere Hein) die twee minuten lang ging draaien. Daar moest een rij dominostenen op geplaatst worden. Deze uitdaging is mislukt doordat de rij een aantal keer omviel. Mede hierdoor sneuvelde de wereldrecordpoging.

[bewerken] Domino Day 2008 - Tiende editie

Op 14 november 2008 was er opnieuw een editie van Domino Day. Het thema van dat jaar was "Breaking more worldrecords than ever". Het aantal stenen dat opgezet werd was wederom 4.500.000.

De eerste steen werd op woensdag 24 september neergezet door de burgemeester van Leeuwarden Ferd Crone[1] In Domino Day 2008 werd niet alleen geprobeerd het record voor de meeste gevallen stenen te verbreken, maar werden er maar liefst 10 bijzondere en afzonderlijke records aangevallen.

Er waren in deze versie vier Builders Challenges die feest als thema hadden (in verband met de tiende editie van Domino Day). De eerste drie gingen ieder om 100.000 stenen, de laatste om het finaleveld van 400.000 stenen. Van de eerste drie Builders Challenges lukten de eerste en de derde, de tweede lukte niet. Ondanks het feit dat 2 van de 3 eerste Builders Challenges geslaagd waren, hing ook dit record af van de laatste Builders Challenge. Deze vierde en belangrijkste Builders Challenge slaagde ook, waarmee het finaleveld van 400.000 stenen tegen de vlakte ging. Het record van de meeste omgevallen dominostenen in één zet werd met overtuiging gebroken: van de 4.500.000 stenen vielen er 4.345.027 om, een verschil van 265.646 ten opzichte van het vorige record dat gezet werd bij Domino Day 2006.

Ook in de Verenigde Staten werd er op de televisie kort aandacht geschonken aan het gebeuren.

[bewerken] Wereldrecords

In 2008 zijn deze officieel door Guiness erkende wereldrecords langsgekomen en allemaal gebroken:

  • De langste spiraal (200 meter/12.000 dominostenen)
  • Hoogste dominoklim (11,52 meter)
  • Meeste kleine dominostenen om (7 millimeter/1.114 dominostenen)
  • Grootste vallende dominostenen (4,80 meter hoog/2,40 meter breed/0,72 meter diep)
  • Langste dominomuur (21.381 dominostenen/15,86 meter)
  • Grootste dominobouwwerk (22.075 dominostenen/2 meter)
  • Het snelst omvallen van 30 meter dominostenen (4,21 seconden)
  • De meeste stenen 1 uur gestapeld op 1 dominosteen (727 stenen)
  • Grootste dominovlak (1.011.732 stenen/500 m2)
  • Grootste aantal gevallen dominostenen (4.345.027 stenen)

Op een eerder moment werd ook het volgende record gevestigd:

  • Zo lang mogelijk een gesloten keten van stenen herhaaldelijk opbouwen nadat ze gevallen zijn (35 minuten, 22 seconden)

Deze volgende wereldrecords die in Domino Day 2008 voorbij kwamen zijn inmiddels door andere personen verbroken:

  • De langste spiraal (op 14 april 2009 verbroken, 450 meter door Max Poser uit Berlijn.)
  • De meeste stenen 1 uur gestapeld op 1 dominosteen (op 6 februari verbroken met 1002 stenen, door Max Poser uit Berlijn)

[bewerken] Thema's

Het thema " Breaking more records than ever" was ingedeeld in 9 subthema's en 4 builders challenge's (op volgorde van omvallen):

  1. Old, Older, Oldest
  2. Strong, Stronger, Strongest
  3. High, Higher, Highest
  4. Small, Smaller, Smallest
  5. Crazy, Crazier, Craziest
  6. Long, Longer, Longest
  7. Hot, Hotter, Hottest
  8. Fast, Faster, Fastest
  9. Big, Bigger, Biggest

[bewerken] De vier Builders Challenges

  1. Party. De twee bouwers stonden ieder in een hoogwerker en moesten de stenen op een platform zetten (die een slinger voorstelde). Deze ging langzaam omhoog. Deze uitdaging is gelukt, waarmee een veld van 100.000 stenen neerging.
  2. Cocktail. De twee bouwers moesten aan twee kanten de rand van een sterk uitvergroot cocktailglas volbouwen. Het glas kan als een tuimelaar bewegen, dus het is belangrijk het glas in evenwicht te houden. Deze uitdaging is mislukt doordat de bouwers er niet in slaagden de lijn op tijd af te hebben.
  3. Balloons. Eén bouwer hing boven het om te vallen dominoveld en de andere moest de persoon 'besturen' door aan een touw te trekken en de bouwer over het veld heen te schommelen. In het veld stonden tafeltjes in de vorm van ballonnen, waarop de dominostenen staan en die moesten worden ingebouwd in een lijn in het midden van het veld. Deze uitdaging is gelukt, waarmee een veld van 100.000 stenen neerging.
  4. Bubbles (finale). De twee bouwers moesten dienbladen neerzetten waar ze met één hand een rijtje stenen op moesten plaatsen. Deze dienbladen moesten op champagneglazen worden geplaatst, zodat de lijn naar het slagboompje door kon lopen. Uiteindelijk ontstond er een piramide van 42 dienbladen, 300 champagneglazen en dominostenen. Deze uitdaging is gelukt, waarmee het finaleveld van 400.000 stenen neerging.

[bewerken] Domino Day 2009

Op 13 november 2009 is er weer een wereldrecordpoging om 4,8 miljoen stenen te laten vallen in de Friezenhal van het WTC Expo in Leeuwarden. Met het thema:"The World in Domino - The Show with the Flow" oftewel "De wereld in dominostenen - De show met stroming". Dit jaar zullen er geen 40 projecten meer aanwezig zijn, maar met deze nieuwe gerestylde show heeft het thema 7 subthema's oftwel de 7 continenten. En de zullen met een prachtige stroming verbonden worden aanelkaar.

Op 13 november 2009 is het live-verslag van het evenement te volgen op SBS6 en in Belgie op 2BE.

[bewerken] Een overzicht van wereldrecordpogingen (al dan niet van Domino Day) [2][3]

Jaar Recordbreker Presentatie Plaats Aantal stenen gezet Aantal gevallen stenen Wereldrecord? Datum Eerste steen omgegooid Eerste steen gezet
1974 Bob Speca USA 11.111 11.111 (100%) Ja December 1974 Bob Speca Bob Speca
1975 Universiteit Washington Seattle,
USA		 ? 13.832 Ja 6 juni 1975
1976 Bob Speca USA 15.000 15.000 (100%) Ja winter 1976 Bob Speca Bob Speca
1976 Bob Speca Philadelphia,
USA		 22.222 22.221 (99,995%) Ja lente 1976 Bob Speca Bob Speca
1977 Team Michael Cairney Londen,
UK		 33.333 33.266 (99,80%) Ja 30 maart 1977 Michael Cairney Michael Cairney
1977 Bob Speca Philadelphia,
USA		 ? 50.000 (?) Ja 21 juni 1977
1977 Bob Speca Philadelphia,
USA		 ? 55.555 (?) Ja 22 oktober 1977
1978 Team Bob Speca New York,
USA		 100.000 97.500 (97,5%) Ja 9 juni 1978 Bob Speca Bob Speca
1979 John Wickman en Erez Klein Wilmette,
USA		 ? 135.215 Ja 17 april 1979
1979 Team Michael Cairney Poughkeepsie,
UK		 ? 169.713 Ja 9 juni 1979 Michael Cairney Michael Cairney
1979 Team Alistair Howden Auckland,
Nieuw-Zeeland		 ? 255.000 Ja 1 juli 1979 Alistair Howden Alistair Howden
1980 John Wickman en Erez Klein Hakone,
Japan		 ? 255.389 Ja 24 augustus 1980
1984 Team Klaus Friedrich Fürth,
Duitsland		 ? 281.581 Ja 2 januari 1984 Klaus Friedrich Klaus Friedrich
1986 De Eerste de Beste: KLM Domino World Record Tom Blom & Walter Tiemessen Lisse,
Nederland		 1.250 000 755.836 (60,5%) Ja 27 december 1986 Sergio Orlandini Yvonne van Rooy
1988 De Eerste de Beste: Europe in Domino Tom Blom & Walter Tiemessen Rosmalen,
Nederland		 1.500.000 1.382.101 (92,1%) Ja 4 januari 1988 Patrick van der Wijst Sjoerd Cohen
1998 Domino D-Day: Visionland Wendy van Dijk & Hans Kraay Jr Leeuwarden,
Nederland		 2.300.000 1.605.757 (69,8%) Ja 27 augustus 1998 Linda de Mol Loek Hermans
1999 Domino Day: Europa ohne Grenzen Wendy van Dijk & Hans Kraay Jr Zuidlaren,
Nederland		 2.500.000 2.472.480 (98,9%) Ja 5 november 1999 Hans Klok Hans Klok
1999 [[Volksrepubliek China|China & Japan Peking,
China		 2.800.000 2.751.518 (91,7%) Ja 31 december 1999
2000 Domino Day: Action: Reaction Wendy van Dijk & Hans Kraay Jr Zuidlaren,
Nederland		 3.112.000 2.977.678 (95,7%) Ja 3 november 2000 Lionel Richie Tatjana Simić
2000 China, japan & Zuid-Korea Peking,
China		 3.500.000 3.407.535 (97,4%) Ja 3 december 2000
2001 Domino Day: Bridging the World Wendy van Dijk & Hans Kraay Jr Maastricht,
Nederland		 3.750.000 3.540.562 (94,4%) Ja 16 november 2001 Kylie Minogue Robin Paul Weijers
2002 Domino Day: Expressions for Millions Wendy van Dijk & Hans Kraay Jr Leeuwarden,
Nederland		 4.000.000 3.847.295 (96,2%) Ja 15 november 2002 Nick Carter Robin Paul Weijers
2004 Domino Day: The Challenge Wendy van Dijk & Hans Kraay Jr Leeuwarden,
Nederland		 4.250.000 3.992.397 (93,9%) Ja 12 november 2004 Shania Twain &

Robin Paul Weijers [4]

 Ed Nijpels
2005 Domino Day: Domino Theatre of Eternal Stories Hans Kraay Jr & Nance Leeuwarden,
Nederland		 4.321.000 4.002.136 (92,6%) Ja 18 november 2005 Anastacia Teun de Nooijer
2006 Domino Day: Music in Motion Hans Kraay Jr & Nance Leeuwarden,
Nederland		 4.400.000 4.079.381 (92,7%) Ja 17 november 2006 Kim Wilde Ilse de Lange
2007 Domino Day: Falling into Life Hans Kraay Jr & Nance Leeuwarden,
Nederland		 4.500.000 3.671.465 (81,6%) Nee 16 november 2007 Katie Melua Gerard Joling
2008 Domino Day: Celebrating 10 years of Domino Day - Breaking more records than ever Hans Kraay Jr & Nance Leeuwarden,
Nederland		 4.500.000 4.345.027 (96,6%) Ja 14 november 2008 Salima Peippo Ferd Crone
2009 Domino Day: The World in Domino - The Show with the Flow Hans Kraay Jr & Nance Leeuwarden,
Nederland		 4.800.000 nog niet bekend nog niet bekend 13 november 2009 nog niet bekend nog niet bekend

[bewerken] Kijkcijfers

2001:

  • Duitsland 11.960.000
  • Frankrijk 8.616.000
  • Nederland 3.407.500
  • Hongarije 2.472.970
  • Oostenrijk 1.238.000
  • VS 9.400.000
  • Spanje 1.826.000

2002:

  • Duitsland 12.680.000
  • Frankrijk 7.600.000
  • Nederland 3.369.602
  • Hongarije 1.367.320
  • Oostenrijk 926.000
  • Belgie 836.400
  • Spanje 1.299.000

2004:

  • Nederland 2.366.000
  • Frankrijk 3.112.543
  • Hongarije 3.148.196

2005:

  • Nederland 2.405.000
  • Hongarije 2.978.611

2006:

  • Duitsland 6.960.000
  • Nederland 2.068.000
  • Belgie 342.000
  • Hongarije 2.997.817

2007:

  • Nederland 2.658.000
  • Belgie 477.240
  • Duitsland 6.000.000
  • Polen 3.000.000
  • Hongarije 6.454.010

2008:

  • Nederland 2.742.000

2009:

  • (nog niet bekend)


(Bron Nederlandse kijkcijfers: Stichting Kijkonderzoek)

[bewerken] Trivia

  • In 2005 heeft presentator Paul de Leeuw in het programma Mooi! Weer de Leeuw de dominomus herdacht.
  • Op 23 september 2007 was er een brand in een loods in Bericum. Hier waren decorstukken voor Domino Day 2007 opgeslagen.
  • Op 14 november 2007 was er bij een camerarepetitie bij Domino Day 2007 een blower van het luchtverversingssysteem aangegaan, enkele onderdelen van The Temple of Domino moest opnieuw gebouwd worden omdat ze waren omgevallen.
  • In 2001 was er een project met de skyline van New York, die is uiteindelijk geschrapt na de aanslagen op de twin towers.
  • Op de dag van Domino Day 1999 was er een videokabel over het 800.000 veld getrokken deze kwam net over de inlijnen, die vielen dus. De beveiligingen stonden gelukkig dicht. Sinds 2000 werken ze dan ook met draadloze camara's.
  • Er zijn 2 verschillende matrijzen voor de stenen gemaakt. De eerst is in 1998 gemaakt voor de edities '98 t/m 02 & 2007. De tweede is in 2004 gefabriceerd en is gebruikt voor de fabricage van 2004,05,06,08.
  • Sinds 2005 werken ze bij Domino Day met 2 projectlijnen. Eerst was er een projectlijn en een aorta. In 2005 besloten ze om de aorta weg te doen en 2 projectlijnen te gebruiken. Projectlijnen zitten in de projecten verwerkt, een aorta loopt om het project heen.

[bewerken] Zie ook

[bewerken] Externe link

[bewerken] Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

  1. ↑ Nieuws: Eerste dominosteen van Domino Day 2008
  2. ↑ Domino Toppling World Records
  3. ↑ Internet Movie Database: Afleveringen Domino Day
  4. ↑ De eerste steen werd eigenlijk omgeduwd door Shania Twain. Er moest een steen vanaf het plafond naar beneden zakken en een knop raken die het spektakel moest starten. Deze ging echter niet laag genoeg. Uiteindelijk was Robin Paul Weijers genoodzaakt het hele gebeuren in gang te zetten (Robin's reactie: "Sorry Shania, sorry!").
 
Persoonlijke instellingen
Boek maken