Dronkenschap

De dronkenschap van Noach, schildering in de Sixtijnse Kapel

Dronkenschap is een toestand waarbij iemand door het drinken van alcoholische drank te veel alcohol in het bloed heeft, waardoor de persoon irrationeel en onconventioneel gedrag gaat vertonen, waaronder waggelend lopen of brabbelend spreken, of agressief gedrag. Iemand die dronken is wordt vanwege de gedragsveranderingen die dit teweeg brengt ook wel onder invloed genoemd, en mag wettelijk niet meer aan het verkeer deelnemen. Strikt genomen is dronkenschap een vergiftigingsverschijnsel daar de normale werking van het lichaam belemmerd wordt. Braken is bijvoorbeeld een klassieke reactie van het lichaam, waarmee het de gifstof tracht kwijt te raken. Men spreekt echter pas van alcoholvergiftiging wanneer de situatie levensbedreigend wordt.

Kenmerken

Kenmerkend voor dronkenschap zijn:

• (Sterke) gedragsveranderingen. Men kan heel vrolijk (goede dronk) of melancholiek worden of juist agressief (slechte dronk);
• Lallen, doordat men de mond- en tongspieren niet meer goed onder controle heeft;
• Waggelende en strompelende gang, gepaard met struikelen en vallen;
• Slaperigheid;
• Versnelde perceptie van tijd
• Vertraagde reactiesnelheid;
• Tunnelvisie, Het gezichtsveld wordt steeds smaller;
• Misselijkheid en braken, bij extreem alcoholgebruik zelfs tijdens de slaap;
• In sommige gevallen verlies van controle over de blaas (broekplassen);
• Zelfoverschatting;
• In extreme gevallen coma, hartstilstand en de dood door alcoholvergiftiging.

Risico's

Alcoholhoudende dranken kunnen ernstige, soms levensbedreigende, vergiftigingsverschijnselen teweegbrengen, vooral wanneer er snel achter elkaar gedronken wordt.

Er zijn ook indirecte risico's. Zelfoverschatting gecombineerd met vertraagde reactiesnelheid maakt dat men veel sneller verkeersongelukken veroorzaakt. Het komt nogal eens voor dat iemand in beschonken toestand te water raakt. Ook is men gemakkelijker te verleiden tot roekeloos gedrag. Het gedrag van mensen onder de invloed van alcohol leidt met name in uitgaanscentra, maar ook in huiselijke kring, sneller tot incidenten en vechtpartijen.

Een minder gekend risico is dat van onderkoeling of hypothermie. Het komt al eens voor dat feestvierders tijdens of na een avondje stappen op straat in slaap vallen. Aangezien het binnen in een café, discotheek of fuifzaal vaak warm is, zijn deze mensen vaak niet gekleed op de koude van de nacht en kan onderkoeling optreden. Ook op zomerfestivals is dit een gekend fenomeen, waar al eens jongeren onder invloed in zomerkledij op de weide in slaap durven vallen. In extreme gevallen kan onderkoeling tot levensbedreigende situaties leiden.

In dronkenschap kan men dingen doen of zich laten provoceren tot zaken die men normaal gesproken nooit zou doen. Dit kan tot sociaal gezichtsverlies of (juridische) problemen leiden. Er is een gezegde "Wat de dronkene misdoet, wordt de nuchtere beboet". Dit wil zeggen dat de maatschappij en het recht vaak niet veel consideratie zullen hebben met misdragingen die onder invloed van alcohol zijn gepleegd. "Ik was dronken" is wel een verklaring, maar geen excuus.

Zie ook: Alcohol en verkeer

Adaptatie

Adaptatie is een verschijnsel waarbij het lichaam aan alcohol went terwijl men drinkt, bijvoorbeeld doordat men erbij eet of tussendoor sap drinkt. Waggelen, misselijkheid en slaperigheid treden dan niet op, terwijl ook het gedrag hetzelfde blijft. De persoon lijkt dan ook niet dronken. De vertraagde reactiesnelheid en kokervisus treden dan echter nog steeds op, waardoor het ook voor deze persoon levensgevaarlijk is te gaan rijden. Ook de zelfoverschatting treedt op, waardoor men denkt "er wel tegen te kunnen".

Het tussendoor eten of drinken naast alcoholgebruik zorgt dus weliswaar dat de gebruiker minder snel de controle over zijn gedrag verliest of een kater krijgt, maar is geen excuus om achter het stuur te kruipen na het drinken. Ook het achteraf eten van patat, drinken van koffie hebben geen invloed.

Alcoholemie

Na consumptie van sterkedrank is de alcoholemie (het alcoholgehalte in het bloed) hoger dan na het drinken van eenzelfde hoeveelheid bier. Bij een persoon van 80 kg zal de alcoholemie lager zijn dan bij iemand van 50 kg, na het nuttigen van dezelfde hoeveelheid drank. En bij vrouwen stijgt de concentratie aan alcohol in het bloed sneller dan bij mannen.

Wat te doen bij dronkenschap?

Voor een dronken persoon geldt dat hij of zij er verstandig aan doet te stoppen met de inname van alcoholhoudende drank. Water drinken of wat eten kan de intoxicerende effecten vertragen. Ook overgeven kan daarbij helpen. Slapen gaan in een veilige omgeving is een manier om het lichaam de tijd te geven de alcohol te af te breken. Iemand die onder invloed is zal vaak hulp nodig hebben om die veilige omgeving te bereiken.

Mensen die een dronken persoon willen begeleiden doen er goed aan op het volgende te letten:

• Laat iemand die dronken is niet alleen, hem kan makkelijk iets overkomen.
• Laat hem wat eten en fris drinken en eventueel braken.
• Slapen alleen op een veilige plaats, dus niet buiten.
• De persoon zal vaak begeleiding nodig hebben om veilig thuis te komen.
• Bij nog meer alcoholinname wordt de kans op schade door vergiftiging navenant groter.
• Als de persoon steeds in slaap valt controleer dan regelmatig of hij nog te wekken is. Wanneer de persoon totaal niet meer reageert op aanspreken, aangrijpen of andere prikkels dan is het verstandig geneeskundige hulp in te roepen.

Na de dronkenschap

Na de dronkenschap treedt er vaak een kater op. Er zijn veel zogenaamde huismiddeltjes om deze te bestrijden, maar het is het beste om preventief te werken, door bij één soort drank te blijven, en om hier niet teveel van te consumeren.

Hoofdpijn kan worden voorkomen door water te drinken. Alcohol onttrekt water uit het lichaam. Een tekort aan water in de hersenen veroorzaakt hoofdpijn. Door voldoende water te drinken, kan dit verlies worden gecompenseerd.

Dronken voeren

Dronken voeren is het opzettelijk iemand te veel alcoholische drank laten drinken zodat hij of zij dronken wordt. Het is een vorm van drogeren, aangezien alcohol qua werking tot de (hard) drugs gerekend wordt. Meestal doet men dit omdat men hoopt dat deze persoon in zijn of haar dronkenschap tot dingen bereid is die hij of zij in nuchtere toestand nooit zou goedvinden. Dronken voeren werkt vooral goed met personen die weinig ervaring hebben met alcohol, omdat zij hun grenzen nog minder goed kennen.

Het meest bekende motief is seksueel: een jongen voert bijvoorbeeld meisje dronken zodat zij (eerder) goedvindt dat hij met haar naar bed gaat. Een historisch voorbeeld was de 'slaapbaas': een ronselaar voor scheepskapiteins die in kroegen rondje na rondje gaf om vervolgens de dronken kroeggangers zodanig te bepraten dat ze een monsterrol tekenden zonder dit goed te beseffen. De drinkebroers werden vervolgens aan boord van een schip wakker, en bleken achteraf voor (bijvoorbeeld) een monsterrol op een Oostinjevaarder te hebben getekend. Ook voeren jongeren elkaar nogal eens dronken voor de grap. Dit gebeurt soms door middel van drinkspelletjes, waarbij soms een groep tegen een enkeling samenspant om deze vaak te laten drinken.

Benamingen

Andere benamingen voor verschillende maten van dronkenschap:

aangeschoten alla-syndroom appa begaaid beschonken bezopen blauw boven zijn theewater buis dicht gedronken (hij heeft zich dicht gedronken) doen droeloe droengoe dronken als een maleier de kaart kwijt ff-syndroom groen geite hagele helemaal de weg kwijt in de lorem in de olie in kennelijke staat in zijn pint verdronken jacko kaal kachel kegel ketjelem kietjevol knaatje kritisch (ladder)zat lam lazerus laveloos ligt eraf (hij ligt eraf) loesoe meulle zijn meurg zijn muf munt onder invloed paaltje zijn panja per total pikke zijn pottendarm rondom gelukkig sappie zijn scheef gaan Scheile sjikke smoor snee in je neus starnakel straalbezopen stuk in zijn kraag tam te diep in het glaasje gekeken hebben teut tipsy toetenwallie toeter total loss van het padje af zijn de ziekte van heineken zo blauw als een tientje zwemt tussen de garnalen zo dronken als een vis zo zat als een aap zo zat als twintig Zwitsers

Varia

Volgens een oud bijgeloof zou men door het drinken uit een beker van Amethist niet dronken kunnen worden.

Zie ook

• Alcoholisme

Mediabestanden

Zie de categorie Drunken people van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.