Edgar Ætheling

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Edgar Ætheling
ca. 1051 - ca. 1126
Edgar the Ætheling.jpg
Koning van Engeland
Periode 1066
Voorganger Harold II (Godwinson)
Opvolger Willem I (de Veroveraar)
Vader Edward Ætheling
Moeder Agatha

Edgar Ætheling (ca. 1051 - ca. 1126) was de laatste mannelijke erfgenaam van het Angelsakische koninklijk huis voor de Normandische verovering van Engeland in 1066. Hij werd in oktober 1066 uitgeroepen tot koning van Engeland als Edgar II, maar werd echter nooit gekroond. Na acht weken moest hij de troon afstaan aan Willem de Veroveraar.

De benaming Ætheling (Angelsaksisch: Æþeling) werd gebruikt voor Angelsaksische prinsen die afstamden van koning Ethelred II en daarom kandidaat waren voor de troon van Engeland. Een andere Edgar Ætheling was Edgar Ætheling de Oudere, een zoon van Ethelred II die waarschijnlijk op zeer jonge leeftijd stierf.

Biografie[bewerken]

Edgar werd waarschijnlijk in Hongarije geboren. Hij was de enige zoon van Edward Ætheling (zoon van koning Edmund II van Engeland) en Agatha, over wie weinig bekend is. Ze was mogelijk een familielid van koning Stefanus I van Hongarije en Gisela van Beieren[1].

In 1056 roept koning Edward de Belijder zijn neef Edward Ætheling (bijgenaamd Edward de Banneling) terug uit Hongarije naar Engeland en roept hem uit tot zijn opvolger. Edward Ætheling sterft echter kort daarna, in februari 1057, waarop zijn jonge zoontje Edgar tot troonopvolger wordt uitgeroepen.

Omdat hij nog maar zo'n 14 jaar oud is en bovendien in het buitenland geboren, gaat de Engelse troon niet naar Edgar Ætheling na Edwards dood in 1066, maar eigent Harold Godwinson zich de troon toe. Ook de Noorse koning Harald Hardråde en hertog Willem van Normandië (Willem de Veroveraar) maken gebruiken van de situatie en eisen alle twee de troon op. Zowel Harald als Willem vallen Engeland binnen met een invasiemacht. Het lukt Harold de Noren te verslaan, maar hij verliest vervolgens de Slag bij Hastings tegen de Normandiërs, en sneuvelt op het slagveld.

Na Harolds dood wordt Edgar Ætheling in oktober 1066 alsnog uitgeroepen tot koning van Engeland door de Witan, de Angelsaksische raad van wijze mannen. Willem de Veroveraar wil daar echter niets van weten en beweert dat Edmund II hèm als troonopvolger had aangewezen. Edgar wordt gesteund door de inwoners van Londen. Als Willem oprukt naar de stad, verdedigen ze London Bridge en verhinderen zo dat Willem de stad inneemt. Willem omsingelt hierop de stad. Bij Berkhamsted, ten noordwesten van Londen, geeft Edgar zich uiteindelijk over aan Willem. Op 25 december wordt Willem tot koning van Engeland gekroond.

In 1068 verlaat Edgar het hof van Willem en reist af naar Schotland, samen met zijn moeder en zuster. Het jaar daarop neemt hij deel aan een Angelsaskische opstand tegen Willem de Veroveraar, onder leiding van graaf Morcar van Northumbria. De opstand faalt echter, en Edgar moet naar Schotland vluchten. in 1070 trouwt de Schotse koning Malcolm III met Edgars zuster Margareta (in 1249 heilig verklaard als Sint Margaretha van Schotland). Malcolm belooft Edgar om zijn claim op de Engelse troon te steunen.

Edgar vindt ook een tweede bondgenoot, de Deense koning Svend Estridsen. In 1069 vallen ze Engeland binnen met een invasieleger en nemen de stad York in. Svend accepteert echter een afkoopsom van Willem de Veroveraar en trekt zich terug uit Engeland, waarop Edgar weer naar Schotland moet vluchten.

Willem de Veroveraar valt in 1074 Schotland binnen met een leger en dwingt de Schotse koning Malcolm om een vredesverdag te sluiten, waarbij Edgar uit Schotland verbannen wordt. Edgar vlucht naar Vlaanderen maar keert later dat jaar weer terug, als Willem inmiddels weer Schotland verlaten heeft. Malcolm overtuigt Edgar dat hij vrede met Willem moet sluiten, waarop Edgar afreist naar het hof in Normandië en daar vergiffenis van Willem krijgt. Pas in 1086 verlaat hij het Normandische hof weer.

In 1097 is hij in Schotland, waar hij een Engels leger leidt tegen koning Donald III en zijn aangewezen troonopvolger Edmund I. Edgar verslaat Donald en Edmund en helpt zo zijn neef Edgar van Schotland om koning van Schotland te worden.

Rond 1098 vertrok Edgar naar Constantinopel en diende daar waarschijnlijk in de Varangiaanse garde (een militaire eenheid van Vikingen en Angelsaksen) van het Byzantijnse Rijk. Datzelfde jaar krijgt hij het commando over een Byzantijnse vloot met proviand en versterkingen voor de kruisvaarders tijdens het Beleg van Antiochië.

Terug in Europa raakte hij verzeild in de strijd tussen koning Hendrik I van Engeland en zijn broer Robert Curthose en vocht aan Roberts kant in de Slag van Tinchebray op 28 september 1106, waarbij hij gevangengenomen werd. Edgar werd teruggevoerd naar Engeland, waar hij vergiffenis kreeg van Hendrik. Edgar bleef hierna op zijn landgoed in Hertfordshire wonen, tot hij op hoge leeftijd stierf.

Bronnen[bewerken]

Voetnoten[bewerken]

  1. Er wordt wel gedacht een dochter
Engeland
Angelsaksen: Alfred de Grote · Eduard de Oudere · Athelstan · Edmund I de Geweldige · Edred · Edwy · Edgar de Vreedzame · Eduard de Martelaar · Ethelred · Sven Gaffelbaard · Edmund II Ironside · Knoet de Grote · Harold I Hazenvoet · Hardeknoet · Eduard de Belijder · Harold II Godwinson · Edgar Ætheling
Huis Normandië: Willem I de Veroveraar · Willem II Rufus · Hendrik I Beauclerc · Stefanus · Mathilde
Huis Plantagenet: Hendrik II · Richard I Leeuwenhart · Jan zonder Land · Hendrik III · Eduard I Longshanks · Eduard II · Eduard III · Richard II · Hendrik IV Bolingbroke · Hendrik V · Hendrik VI · Eduard IV · Eduard V · Richard III
Huis Tudor: Hendrik VII · Hendrik VIII · Eduard VI · Jane Grey · Maria I · Elizabeth I
Huis Stuart: Jacobus I · Karel I
Lord Protector: Oliver Cromwell · Richard Cromwell
Huis Stuart: Karel II · Jacobus II · Willem III en Maria II · Anna
Schotland
Huis Alpin: Kenneth I · Donald I · Constantijn I · Aedh · Eochaid · Giric · Donald II · Constantijn II · Malcolm I · Indulf · Dubh · Culen · Kenneth II · Constantijn III · Kenneth III · Malcolm II
Huis Dunkeld: Duncan I
Huis Alpin: Macbeth · Lulach
Huis Dunkeld: Malcolm III · Donald III · Duncan II · Donald III · Edmund · Edgar · Alexander I · David I · Malcolm IV · Willem I · Alexander II · Alexander III · Margaretha · Jan
Huis Bruce: Robert I · David II
Huis Stuart: Robert II · Robert III · Jacobus I · Jacobus II · Jacobus III · Jacobus IV · Jacobus V · Maria I · Jacobus VI · Karel I · Karel II · Jacobus VII · Maria II
Huis Oranje-Nassau: Willem II
Huis Stuart: Anna
Groot-Brittannië
Huis Hannover: George I · George II · George III · George III
Verenigd Koninkrijk
Huis Hannover: George IV · Willem IV · Victoria
Huis Saksen-Coburg en Gotha: Eduard VII · George V
Huis Windsor: George V · Eduard VIII · George VI · Elizabeth II