Eilandnachthagedis
| Eilandnachthagedis | |||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Taxonomische indeling | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
| Soort | |||||||||||||||
| Xantusia riversiana Cope, 1883 |
|||||||||||||||
 Afbeeldingen Eilandnachthagedis
|
|||||||||||||||
Eilandnachthagedis op  Wikispecies
|
|||||||||||||||
|
|||||||||||||||
De eilandnachthagedis (Xantusia riversiana) is een hagedis uit de familie nachthagedissen (Xantusiidae). De wetenschappelijke naam was vroeger Klauberina riversiana waardoor deze nog wordt gebruikt. Een andere soort uit dit geslacht is de woestijnnachthagedis (Xantusia vigilis).
Inhoud |
[bewerken] Beschrijving
De hagedis kan tot 18 centimeter lang worden, meestal is de basiskleur lichtbruin met zwarte luipaardachtige vlekken en een gebandeerde staart, maar sommige exemplaren lijken qua tekening nog het meest op de ook in Nederland en België levende zandhagedis (Lacerta agilis) buiten de paartijd; een grijsbruin tot bruine basiskleur en twee gelige tot witte lengtestrepen op de rug en over het hele lijf kleine onregelmatige donkerbruine tot zwarte vlekjes, lichtere flanken en een geelwitte buik. Wel heeft de soort een duidelijk gedrongen lichaam; kortere poten en staart en een in verhouding duidelijk grotere kop met grote schubben. De oogleden zijn net zoals bij de slangooghagedis (Ophisops elegans) vergroeid met de ogen en vormen twee doorzichtige lenzen die mee-vervellen, over het algemeen komt dit verschijnsel alleen voor bij slangen en gekko's.
[bewerken] Algemeen
De wat romantische naam komt voort uit het verspreidingsgebied, enkele rotsige eilandjes voor de kust van Californië, en het feit dat deze dieren 's nachts leven, althans dat werd lange tijd gedacht. Het zeer afgelegen gebied waar de soort voorkomt en het feit dat het dier erg schuw is hebben ertoe geleid dat pas recentelijk bleek dat de soort alleen overdag actief is. Deze kleine eilandjes worden de Channel Eilanden genoemd, en kenmerken zich door een yucca-achtige begroeiing en vele granietrotsen.
[bewerken] Levenswijze
Het voedsel bestaat voornamelijk uit insecten maar ook plantendelen zoals bladeren en zaden worden gegeten. De hagedis heeft zich aangepast aan een leven in een microklimaat; een enkel exemplaar kan het gehele leven onder een enkel rotsblok doorbrengen, en alleen tevoorschijn komen om te eten. De eilandnachthagedis heeft door zijn specialisatie enkele aanpassingen ontwikkeld die uniek zijn voor hagedissen;
- de motoriek, het metabolisme en de ontwikkeling zijn zeer traag;
- de soort is levendbarend, maar lang niet ieder jaar worden jongen geboren en het zijn er meestal niet meer dan 2;
- het duurt jaren eer een juveniel geslachtsrijp is;
Voordelen zijn er ook; omdat de hagedis minder intensief leeft hoeft hij veel minder voedsel op te nemen. Een gevolg hiervan is dat de nachthagedis wel 20 jaar oud kan worden, voor een hagedis met een dergelijke lengte is dat uitzonderlijk.
[bewerken] Status
Door menselijke invloeden was de soort ooit bijna van de kaart geveegd, door hoefdieren die de planten weg graasden en met name de katten en ratten die ook in rotsspleten kunnen komen en de hagedis en het legsel op aten. Tegenwoordig is de eilandnachthagedis beschermd en de eilanden zijn bevrijd van alle exoten, met name voor het behoud van deze soort, die de grootste is uit de familie nachthagedissen.
[bewerken] Externe links
Bronnen, noten en/of referenties
|
