Elastiekje

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Elastiekbal)
Ga naar: navigatie, zoeken
Elastiekjes

Een elastiekje (ook rek, rekje, rekker, rekkertje) is een ring van rubber of een ander elastisch materiaal. Men gebruikt elastiek voornamelijk voor het bijeenhouden van objecten en het opslaan van energie onder de vorm van potentiële energie. De elastiek is uitgevonden in Engeland door Stephen Perry in maart 1845.

Eén industriële (in onbruik geraakte) toepassing waarbij een rubberen elastiek wordt gebruikt is voor de overbrenging in een platenspeler. In deze toepassing wordt het elastiekje vaak rubberen snaar genoemd. Hierbij brengt het elastiek de energie over van een kleine poelie op een snel draaiende elektromotor naar de grote omtrek van de draaitafel van de platenspeler. Door het verschil in diameter kan tegelijkertijd een snelheidsvertraging worden bewerkstelligd en kunnen kleine schokken worden opgevangen. Ook in een faxapparaat geschiedt de aandrijving veelal middels een "rubberen snaar" ofwel een elastiekje.

Bijeen- of ophouden[bewerken]

Elastiek wordt ook gebruikt om rollen papier of een bos haar (zie onder andere paardenstaart) bijeen te houden. Postbestellers gebruiken elastieken om de gesorteerde poststukken te bundelen. Ook worden elastieken gebruikt om kledingstukken zoals (onder)broeken op te houden.

Kinetische energie opslaan[bewerken]

In zelfgebouwde vliegtuigjes of bootjes kan het als energiebron gebruikt worden om een propeller aan te drijven. Het elastiekje wordt, lichtjes gespannen tussen de propeller en een haakje, een aantal malen opgewonden. De hierdoor opgeslagen energie ontlaadt zich in het laten draaien van de propeller.

Ook wordt elastiek gebruikt om kinetische energie op te slaan. Meestal is dit in speelgoed, dat soms uit niet meer dan het elastiekje zelf bestaat. In de meest eenvoudige vorm wordt het elastiekje hierbij rond een vinger gehangen, uitgetrokken en losgelaten, waarna het elastiekje enkele meters weg kan schieten.

In een iets complexere vorm wordt als bij een katapult een projectiel, meestal een propje papier, op een elastiekje gelegd dat tussen duim en wijsvinger gespannen is. Hierna wordt het projectiel naar achter getrokken en losgelaten, waarna het wegvliegt.

In de industrie worden elastiekjes niet vaak gebruikt om kinetische energie op te slaan, omdat het een aantal nadelen heeft ten opzichte van een veer:

  • elastiek vergaat na verloop van tijd onder blootstelling aan zuurstof omdat het meestal van natuurlijk rubber is gemaakt,
  • het heeft moeilijk voorspelbaar gedrag en berekeningen kunnen nauwelijks worden uitgevoerd.

Elastiekbal[bewerken]

Elastiekbal

Een elastiekbal is een bal die of balachtig voorwerp dat helemaal gemaakt is van elastiekjes. Hierbij worden aan het begin van een elastiekbal vaak kleinere elastiekjes gebruikt, waar elastiekjes omheen worden gewikkeld. Sommige elastiekballen worden zó groot dat er eerst meerdere elastieken aan elkaar worden geknoopt of dat er speciale grote (fabrieks)elastieken worden geleverd bij de maker.

Wereldrecords[bewerken]

Datum Naam Plaats/locatie Hoogte Omtrek Gewicht Aantal elastieken
13 november 2008 Joël Waul Vlag van Verenigde StatenLauderhill, Florida 1,83 meter 7,01 meter 4096,85 kg ong. 726.500
2006 Steve Milton Vlag van Verenigde Staten Eugene, Oregon 1,67 meter 5,79 meter 2088,14 kg ong. 175.000
1999 John Bain Vlag van Verenigde Staten 1,52 meter 4,6 meter 1.415,2 kg onbekend
Huidig wereldrecord volgens het Guinness Book of Records

Zie ook[bewerken]