Elzas (wijnstreek)
De Elzas is een wijnstreek in Frankrijk, gelegen tussen de Vogezen in het westen en de Rijn in het oosten, noordelijk begrensd door Straatsburg, zuidelijk door Mulhouse. Hogerop bevinden zich nog twee kleinere deelgebieden.
De noordelijke wijngaarden van de Elzas vormen vanaf Ammerschwihr (vlakbij Colmar) tot Wissembourg als uiterst noordelijk punt een verbrokkeld gebied. De zuidelijke wijngaarden van de Elzas liggen tussen Colmar en Mulhouse.
De wijnen van de Elzas zijn cépagewijnen. Ze worden van één druivenras gemaakt en worden niet benoemd naar de naam van het dorp waarin de productie plaatsvindt, maar naar de naam van het gebruikte druivenras. Wel kent men de Zwicker en Edelzwicker, een wijn die wel gemaakt wordt van verschillende druivenrassen. De Edelzwicker wordt alleen van de "edele" druivenrassen gemaakt. De witte variant komt het meeste voor, echter sporadisch wordt er ook een exclusive rode variant geproduceerd, de zgn. rote Edelzwicker, een musthave voor iedere echte Elzaskenner. Tenslotte wordt er in de Elzas ook de Crémant d'Alsace geproduceerd, een mousserende wijn gemaakt volgens de méthode traditionnelle en meestal gemaakt van de Auxerrois blanc en Pinot blanc.
[bewerken] De Elzasser druiven
- Gewürztraminer (Traminer Rose) - De oudste druivensoort van de streek, is een kleine wit-roze druif, die enkel voor de productie van witte wijn wordt gebruikt. In goede jaren is de druif geschikt voor een vendange tardive. Wanneer de druiven zijn aangetast door de botrytis cinerea (edele rotting), vindt er een sélection de grains nobles plaats. Dat wil zeggen dat de druiven stuk voor stuk uit de trossen worden geselecteerd. Vergelijkbaar met Duitse Auslese.
- Riesling - Brengt in de Elzas en Duitsland de beste wijn voort.
- Pinot gris - Is een kleine blauwe druif die groeit in compacte trosjes. Voorheen heette deze druif hier Tokay d'Alsace. Deze naam mag vanaf 2005 niet meer gebruikt worden wegens verwarring met de Hongaarse Tokaji.
- Muscat - Bestaat uit twee soorten, die vermengd worden voor de productie van de wijnen: Muscat rose d'Alsace en Muscat blanc Ottonel.
- Sylvaner - Is afkomstig uit Oostenrijk en beslaat wegens zijn grote opbrengst de grootste oppervlakte van de Elzas.
- Pinot blanc - Levert soepele wijn met een licht bouquet op. Vaak genoemd als wijnsuggestie in combinatie met witte asperges.
- Auxerrois blanc - Wordt vooral gebruikt voor de Cremant d'Alsace.
- Chasselas - Is een verdwijnende soort, die nog door de Romeinen vanuit Zwitserland ingevoerd werd. De wijn draagt ook de naam Gutedel. De wijn van deze druif wordt doorgaans niet op fles gebracht, maar als open wijn in cafés en restaurants geschonken.
- Knipperlé: - Ook de wijn van deze druif wordt doorgaans niet op fles gebracht, maar als open wijn in cafés en restaurants geschonken.
- Pinot noir - In de Elzas heeft de plant het moeilijk. Het is de enige blauwe druif in de Elzas. Geeft lichte rode wijnen.
[bewerken] Edele druiven
De eerste vier soorten zijn de zogenaamde edele druivenrassen van de Elzas en geven wijnen die tot de beste van de Elzas gerekend worden. Zij mogen, mits aan bepaalde voorwaarden voldaan, het predicaat "Alsace Grand Cru" dragen. Bijkomende voorwaarden zijn dan bijvoorbeeld dat slechts 70 hectoliter per hectare mag worden geoogst; De druiven van de Grand cru wijngaarden Zotzenberg of Kaefferkopf komen. Ook de termen vendange tardive en sélection de grains nobles, die slaan op de late oogst, en soms op edele rotting, mogen enkel voor wijnen van deze wijnstokken afkomstig gedragen worden.
Een vijfde druif die sinds 2006 aan het lijstje van de edele druivenrassen kan worden toegevoegd is de Sylvaner. Echter alleen voor de 14ha Grand Cru wijngaard Zotzenberg in het noordelijke gedeelte van de Elzas. Wijnbouwers uit deze streek hebben 15 jaar lang geijverd voor deze erkenning.
Zie ook: Vaktermen in de wijnkennis
