Ernst Jansen Steur

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ernst Jansen Steur
Afbeelding gewenst
Algemene informatie
Volledige naam Ernst Nicolaas Herman Jansen
Geboren Kamperland, 24 oktober 1945
Nationaliteit Vlag van Nederland Nederland
Beroep Arts
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Ernst Nicolaas Herman Jansen (Kamperland, 24 oktober 1945[1][2]), beter bekend onder zijn aangenomen naam Ernst Jansen Steur, is een Nederlandse neuroloog, die bij het grote publiek onder meer bekend werd doordat hij werd beticht van het stellen van onjuiste diagnoses, en ontslagen werd bij het ziekenhuis waar hij werkte.

Loopbaan[bewerken]

Jansen Steur was in de functie van neuroloog werkzaam bij het Medisch Spectrum Twente (MST). Indertijd werd hij bekend door en geroemd om zijn onderzoek naar de ziekte van Alzheimer, de ziekte van Parkinson en Multiple Sclerose.[3] Hij promoveerde in 1994 aan de Rijksuniversiteit Limburg op een onderzoek naar de ziekte van Parkinson.[2] Op 24 juli 2002 werd hij in zijn functie als Parkinson-deskundige geïnterviewd in het tv-programma EenVandaag over de gezondheidstoestand van Prins Claus, waarover hij zich ernstige zorgen maakte.[4]

Jansen Steur kreeg in 1990 een ernstig verkeersongeluk, waar hij een gecompliceerde heupfractuur aan overhield. In 2000 raakte hij verslaafd aan midazolam (Dormicum), een kalmerend middel. Om aan dit middel te komen vervalste hij recepten van collega's.[3] In de daaropvolgende jaren bleek Jansen Steur geregeld foute diagnoses te stellen, waarbij hij patiëntentests zelf invulde, röntgenfoto's van patiënten verwisselde en laboratoriumresultaten vervalste.[3] Een van die onjuiste diagnoses zou bij een patiënt tot zelfmoord hebben geleid. Andere patiënten schreef hij onnodig zware medicijnen voor of liet hij onterecht een hersenoperatie ondergaan.[5]

In 2004 werd Jansen Steur door de raad van bestuur van het MST gedwongen te vertrekken. Hij kreeg € 250.000 mee[3] en kreeg, net als collega-artsen, een zwijgplicht opgelegd.[6] Ook een gedupeerde patiënte kreeg, naast financiële compensatie, deze zwijgplicht. [7] Letselschade-expert Yme Drost stelde de wanpraktijken voor het eerst in 2005 aan de kaak.[8] Uiteindelijk vertegenwoordigde Drost ruim 200 slachtoffers in die affaire.[9] In 2005 publiceerde De Twentsche Courant Tubantia over de verkeerde diagnoses, maar daarna bleef het stil. In 2009 ging echter het deksel van de beerput, nadat de journalisten Rob Vorkink (RTV Oost) en Lucien Baard (De Twentsche Courant Tubantia) zich in de kwestie vastbeten en de misstanden stap voor stap onthulden. Lucien Baard kreeg daarvoor in 2010 de landelijke journalistieke prijs De Tegel.[10]

Onderzoek en vervolging[bewerken]

In 2009 liet de raad van bestuur van het MST, voorgezeten door Herre Kingma, een onderzoek doen naar Jansen Steur. Deze was bij het aantreden van Kingma al gedwongen geweest te vertrekken en had zich uit het BIG-register laten uitschrijven.[11] Het onderzoek, evenals een vervolgonderzoek, werd uitgevoerd door Wolter Lemstra, ex-burgemeester van Hengelo.

De Commissie-Lemstra rapporteerde op 1 september 2009 dat niet alleen het MST, maar ook de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) had gefaald, de instantie waaraan Kingma leiding gaf in de jaren waarin de affaire zich afspeelde. [12][13] Lemstra stelde vast dat Jansen al vanaf 1992 niet meer goed gefunctioneerd had en dat het MST dat jarenlang niet voldoende had aangepakt.[14]

Minister Ab Klink stelde vervolgens een tweede onafhankelijke onderzoekscommissie in, voorgezeten door Rein Jan Hoekstra. [15][16] Deze commissie ondersteunde de eerdere conclusies van de Commissie-Lemstra. De IGZ had gefaald, door te laat in actie te komen en geen aangifte te doen van diefstal van medicijnen en van vervalsing van recepten door Jansen Steur. Overigens kwam er ook kritiek op het MST en de behandelende artsen van Jansen Steur, dat zij weinig medewerking aan het onderzoek van de IGZ hadden verleend. Beide behandelende artsen beriepen zich op hun medisch beroepsgeheim.[14] De IGZ stelde echter in een eigen onderzoek, dat bekend werd gemaakt op 17 februari 2009, dat zij haar taak correct had uitgeoefend.[14][17]

In oktober 2009 werd bekend dat Jansen Steur zich voor de rechter moest verantwoorden, naar aanleiding van aangiften bij het zogeheten Lippstadt-team van de politie, dat onderzoek deed naar Jansen Steur. Op dat moment waren bij dat team al 135 klachten tegen de neuroloog binnengekomen.[3][18] Justitie in Almelo noemde deze zaak 'de grootste medische strafzaak ooit in Nederland'.[5] Op de eerste zittingsdag, 28 november 2012, werd bekend dat Jansen Steur verdacht werd van 21 strafbare feiten, waaronder het aanbrengen van zwaar lichamelijk en geestelijk leed door verkeerde diagnoses en behandelingen bij acht patiënten, het tot zelfmoord brengen van één patiënte, en diefstal, verduistering en valsheid in geschrifte. In totaal deden 40 mensen aangifte tegen Jansen Steur.[19] Letselschaderegelaar Yme Drost deed ook aangifte namens enkele tientallen gedupeerde patiënten, en namens de nabestaanden van drie patiënten die overleden waren na een behandeling van Jansen Steur.[20]

Ook werd aangifte gedaan van wetenschappelijke fraude. Na onderzoek van de Commissie-Lemstra bleek dat Jansen Steur onderzoeksresultaten voor een artikel in The Lancet vervalst had.[20]

Op 1 november 2013 diende de tuchtzaak in Zwolle en op maandag 4 november 2013 begon in Almelo de strafzaak.[21]. Op 3 december eiste het Openbaar Ministerie voor de rechtbank in Almelo zes jaar cel. De aanklager wilde ook dat Jansen (68) nog voor het vonnis wordt vastgezet, omdat hij misschien zou kunnen vluchten. Op 11 februari 2014 deed de rechtbank uitspraak; Jansen Steur kreeg drie jaar onvoorwaardelijke gevangenisstraf opgelegd. De rechtbank achtte bewezen dat Jansen zich ten minste achtmaal schuldig heeft gemaakt aan mishandeling, althans de gezondheid van zijn patiënt heeft benadeeld, door te handelen in strijd met het goed hulpverlenerschap (art. 7:453 BW) door het stellen van verkeerde diagnoses. Daarnaast heeft hij zich volgens de rechtbank schuldig gemaakt aan diefstal en valsheid in geschrifte.[22] De veroordeelde en het OM gingen in hoger beroep.[23]

Werk na 2004 in Duitsland[bewerken]

Na zijn gedwongen vertrek bij het MST in 2004 vertrok Jansen Steur naar Duitsland, waar hij werk vond in verscheidene privé-klinieken. In de Schlossberg Klinik in Bad Laasphe werd hij op staande voet ontslagen toen RTV Oost-journalist Rob Vorkink en journalist Lucien Baard van De Twentsche Courant Tubantia hem 15 januari 2009 daar traceerden en daarover publiceerden. Een jaar later vonden dezelfde journalisten hem opnieuw, nu in een kliniek in Nienburg. Hij werkte daar via een Facharzt Agentur in Bielefeld.

Op 4 januari 2013 werd bekend dat Jansen Steur bij het ziekenhuis Klinik am Gesundbrunnen in Heilbronn werkte als neuroloog. RTV Oost-journalist Rob Vorkink herkende de stem van Jansen Steur toen hij hem opbelde, ook al zei de persoon die opnam dat het een persoonsverwisseling betrof. Ook NOS-verslaggever Marc Hamer merkte dat personeelsleden foto's van Jansen Steur herkenden.[24][25]

Overigens mocht Jansen Steur formeel in dat ziekenhuis werken. Hij had al lang voordat er een gerechtelijk onderzoek tegen hem liep een vergunning verworven om in Duitsland als arts te mogen werken. Jansen Steur was in 2010 uitgeschreven uit het BIG-register, waardoor de Duitse autoriteiten geen navraag konden doen over de status van de arts. Zolang hij in Nederland slechts een niet-veroordeelde verdachte was, kon hem niet verboden worden in het buitenland als arts te werken.[25][24]

Op 5 januari 2013 meldde de NOS dat Jansen Steur bij het ziekenhuis in Heilbronn, waar men overigens wel op de hoogte was van zijn Nederlandse verleden[26], ontslagen was.[27] Dit zou gebeurd zijn naar aanleiding van de ophef in Nederland. Hij zou in Duitsland minstens een medische ingreep, te weten een ruggenmergpunctie, hebben uitgevoerd.[28] Deze ingreep zou lang en pijnlijk zijn geweest, en de patiënt, een 33-jarige vrouw, was dagenlang immobiel geweest. Een collega bevestigde dat er tijdens die ingreep ook iets fout was gegaan.[29]

Persoonlijk[bewerken]

Jansen Steur leeft gescheiden van tafel en bed van een gepensioneerde kinderspecialiste. Het echtpaar heeft een dochter en een zoon, die beiden ook arts zijn[3].

Naam[bewerken]

De vader van Jansen Steur was de in Duitsland geboren doctor Wilhelm Jansen, gepromoveerd in de wis- en natuurkunde, die in 1935 als spion voor Adolf Hitler naar Nederland kwam.[bron?] Hij was een actief lid van de NSB en gaf lezingen aan de SS. Zijn naziverleden werd aanvankelijk geheim gehouden voor zijn vijf kinderen, maar dit werd alsnog bekend toen zijn zoon Ernst trouwde met de kleindochter van een verzetsstrijder uit het Zeeuwse Wissenkerke. De oude verzetsman vertrouwde Jansen senior niet en ging diens gangen na.[bron?] Zijn zoon verbrak, nadat Wilhelm Jansen eind jaren zestig zijn NSB-verleden had opgebiecht, direct het contact met zijn vader en veranderde zijn achternaam Jansen in Jansen Steur door er de meisjesnaam van zijn moeder er bij te noemen. 'Jansen Steur' is dan ook de naam waaronder hij bekend werd, maar hij is niet officieel met deze naam geregistreerd.[30][3][1]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b Vrije stemmen. Dagblad voor Zeeland, geboorteaankondiging, 29 oktober 1945
  2. a b Parkinson's Disease - some pharmacotherapeutic aspects, Ernst N.H. Jansen, proefschrift, 2 juni 1994
  3. a b c d e f g 'Dokter Bibber', waarom? Telegraaf.nl, Jan Colijn en Charles Sanders, 20 september 2009
  4. De gezondheidstoestand van Prins Claus, in: EenVandaag, 24 juli 2002, item 1
  5. a b Omstreden neuroloog werkt weer in Duits ziekenhuis, de Volkskrant, 4 januari 2012
  6. Medisch Spectrum Twente: zwijgplicht over neuroloog Skipr, 19 januari 2009
  7. Neuroloog deed zonder toestemming bloedonderzoek TC Tubantia, 22 januari 2009
  8. 'Inspectie Gezondheidszorg werkt beter door zaak-Steur', NU.nl 24 november 2013, laatst geraadpleegd op 11 februari 2014.
  9. 'De zaak Jansen Steur is te onwerkelijk', NU.nl 14 december 2012, laatst geraadpleegd op 11 februari 2014.
  10. 'Lucien Baard wint prestigieuze Tegel', Tubantia 27 april 2010, laatst geraadpleegd op 11 februari 2014.
  11. Heel de patiënt - Het handelen van de beroepsmatig betrokkenen na het vertrek van een disfunctionerende medisch specialist, Tweede externe onderzoekscommissie MST, 2 september 2010
  12. 31 700 XVI Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2009, Ab Klink (Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport), 9 september 2009, Aanbiedingsbrief rapport aan Tweede Kamer
  13. Kritiek op rapport omstreden neuroloog, Het Parool, 1 september 2009
  14. a b c Inspectie faalde in zaak verslaafde neuroloog, NOS Nieuws, 27 mei 2010
  15. 'Angel en Antenne, Het functioneren van de Inspectie voor de Gezondheidszorg in de casus van de neuroloog van het Medisch Spectrum Twente, bijlage bij Kamerstuk 32123-XVI nr. 139], Mr. R. J. Hoekstra, mei 2010
  16. Commissie Hoekstra: 'IGZ moet werkwijze verbeteren', Skipr.nl, 27 mei 2010
  17. IGZ rapportage neuroloog MST, Kamerstuk op Rijksoverheid.nl
  18. Omstreden neuroloog voor de rechter, de Telegraaf, 7 oktober 2009
  19. Neuroloog weigert onderzoek, NOS Nieuws, 28 november 2012
  20. a b Aangifte derde dode in affaire neuroloog, de Telegraaf, 19 september 2009
  21. http://www.telegraaf.nl/binnenland/22021656/__Ex-neuroloog_voor_rechter__.html
  22. Rb. Overijssel 11 februari 2014, ECLI:NL:RBOVE:2014:646.
  23. http://www.telegraaf.nl/binnenland/22328850/__OM_ook_in_beroep_in_zaak_Jansen__.html
  24. a b Ex-neuroloog Jansen Steur aan het werk in Duitsland, RTV Oost, 4 januari 2013
  25. a b Gerri Eickhof: er is maar een neuroloog die Jansen Steur heet, NOS Nieuws, 4 januari 2013
  26. 'Kliniek wist van verleden Jansen Steur', NU.nl, 6 januari 2013
  27. Ontslag Jansen Steur in Heilbronn, NOS.nl, 5 januari 2013, geraadpleegd 9 maart 2013
  28. 'Jansen Steur deed wel ingreep in Heilbronn', de Telegraaf, 6 januari 2013
  29. 'Kliniek wist al in 2011 van verleden Jansen Steur', ANP/Algemeen Dagblad, 6 januari 2013
  30. Ernst Jansen Steur opereerde in de schaduw van een inktzwart familiegeheim, De Telegraaf, 8 december 2012