Ernst Röhm

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ernst Röhm
Ernst Röhm (1929)
Ernst Röhm (1929)
Algemeen
Geboortedatum 28 november 1887
Sterfdatum 2 juli 1934
Geboorteplaats München
Plaats van overlijden München
Functie
Zijde Vlag van Duitsland Duitse Rijk
Organisatie Sturmabteilung
Portaal  Portaalicoon   Tweede Wereldoorlog

Ernst Julius Röhm (München, 28 november 18872 juli 1934) was leider van de Sturmabteilung (SA) van de Nationaalsocialistische Duitse Arbeiderspartij (NSDAP) van 1921 tot 1934. Hij was ook kortstondig minister onder Hitler.

Biografie[bewerken]

Ernst Röhm werd geboren in München, Duitsland, als de jongste van drie kinderen (oudere zus en broer). Zijn vader, een spoorwegbeambte, werd omschreven als "een harde man". Hoewel de familie geen militaire traditie had, ging Röhm op 23 juli 1906 naar de Koninklijke Beierse 10e Infanterie Regiment Prinz Ludwig in Ingolstadt als cadet. Hij behaalde zijn commissie op 12 maart 1908.

Röhm vocht tijdens de Eerste Wereldoorlog in het Duitse leger en klom op tot Hauptmann (kapitein). In de oorlog werd een stuk van zijn neus weggeslagen door granaatscherven. Vanaf 1919 diende hij in het vrijkorps Ritter von Epp, dat betrokken was bij de onderdrukking van de Beierse Revolutie in het voorjaar van 1919. Röhm bezat destijds vele contacten binnen het leger, de Freikorpsen en extreemrechtse kringen. Hij stond bekend als de 'Machinegeweerkoning'. Zijn netwerk oversteeg zijn rang behoorlijk en hij vormde dan ook voor Hitler een belangrijke steunpilaar.

In 1921 werd hij de chef van de door Hitler opgerichte Sturmabteilung. Onder zijn leiding groeide de SA uit tot een terreurorganisatie die voornamelijk communisten lastigviel. Bij de Bierkellerputsch van 1923 was Röhm degene die ervoor had gezorgd dat de putschisten goed bewapend waren, en de SA speelde een grote rol in de opstand zelf. Röhm werd na de mislukte opstand veroordeeld tot vijftien maanden gevangenisstraf en werd oneervol ontslagen uit de Reichswehr.[1] Op belofte van goed gedrag werd hij echter direct na zijn veroordeling vrijgelaten. In 1926 werd er binnen de SA een privéverdedigingsgroep opgericht om Adolf Hitler te beschermen (ook tegen de SA), de Schutzstaffel (SS). Deze groep kwam later onder de leiding van Reichsführer-SS Heinrich Himmler.

Röhm zag de NSDAP als een middel om het leger en de Freikorpsen invloed te laten uitoefenen op de politiek. Hij zag zichzelf niet als ondergeschikt aan Hitler, bovendien meer als zijn "mentor". Hitler had zelf altijd al bezwaren tegen een te grote rol van de SA in de partij en zag de grote macht van de SA met lede ogen aan, ook hij had de beweging nodig. Als ordehandhavers en uitsmijters was de SA nuttig, en ze vormden vanaf het prille begin een machtsbolwerk, loyaal aan Röhm, waar hij rekening mee moest houden. Hitler wist uiteindelijk Röhm en zijn SA tot gehoorzaamheid en onderwerping te dwingen, waarop deze teleurgesteld ontslag nam en naar Zuid-Amerika vertrok. Van 1928 tot 1930 diende hij als officier, verantwoordelijk voor de opleiding van het Boliviaanse leger in Bolivia. Na zijn terugkeer in Duitsland in 1931 benoemde Hitler hem tot Stafchef van de SA. Na 1933 groeide de SA sterk door de toestroom van opportunisten die carrière hoopten te maken.

Röhm met Kurt Daluege en Heinrich Himmler (1933)

Na de machtsovername van Hitler (januari 1933) werd Röhm rijksminister zonder portefeuille.[2] Hitler trachtte Röhm ervan te overtuigen dat de SA een onderdeel zou moeten worden van het Duitse leger, maar Röhm weigerde dit. Röhm vond de SA nodig om een 'sociale revolutie' in Duitsland te ontketenen en het kapitalisme te vernietigen. Hitler, die juist de steun nodig had van de grote bedrijven en de Reichswehr, zette Röhm tevergeefs onder druk. Ten slotte besloot Hitler een samenzwering tegen Röhm te organiseren. Röhm zou een staatsgreep tegen Hitler hebben beraamd. Daarnaast was hij praktiserend homoseksueel, iets waar Hitler nooit problemen mee had gehad, maar dat hij nu tegen hem uitspeelde.[3]

Eind juni 1934 liet Hitler, tijdens de 'Nacht van de Lange Messen' (die in werkelijkheid een lang weekend duurde) Röhm in München gevangen nemen en opsluiten. Op die avond werd er een inval gepleegd in de hotelkamer van Röhm. De SS-mannen die hem gevangen namen gaven Röhm in zijn cel een pistool zodat hij zich van zijn leven kon beroven. Toen de SS'ers later terugkwamen bleek Röhm geen zelfmoord te hebben gepleegd. Röhm weigerde mee te gaan naar de executieplaats buiten de gevangenis en liet zich in zijn cel executeren door SS'er Theodor Eicke.[4]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Hermann Weiß, Personenlexikon 1933 – 1945 (heruitgave), 1998/2002, pag. 328
  2. Hermann Weiß, Personenlexikon 1933 – 1945 (heruitgave), 1998/2002, pag. 328
  3. Samenvatting/bewerking van: Scot Lively en Kevin Abrams, The Pink Swastika: Homosexuality in the Nazi Party, Founders Publishing Company, 1995, door Kevin Lively t.b.v.Cultre Wars, 1996
  4. Ian Kershaw: Hitler, Bd. 1, Stuttgart 1998, ISBN 3-421-05131-3, pag. 659
Wikiquote Wikiquote heeft een collectie Engelse citaten gerelateerd aan: Ernst Röhm