Eurobankbiljetten

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

De euro (EUR of €) is de gemeenschappelijke munteenheid voor de meeste lidstaten van de Europese Unie. De eurobankbiljetten en -munten werden op 1 januari 2002 voor het eerst in roulatie gebracht. De munteenheid als zodanig was al op 1 januari 1999 formeel in het leven geroepen.

Er zijn zeven verschillende waarden, elk met een andere kleur en grootte. Het ontwerp voor alle biljetten is gebaseerd op hetzelfde thema: Europese architectuur uit verschillende artistieke periodes. De voorkant (of recto) van het biljet toont een venster of een poort, terwijl de achterkant (of verso) een brug toont. Alle biljetten tonen de Europese vlag, vijf versies van de initialen van de Europese Centrale Bank (BCE, ECB, EZB, ΕΚΤ, EKP), een kaart van Europa (inclusief Azoren (Portugal), Canarische Eilanden (Spanje) en Frans-Guyana, de Franse Antillen (Guadeloupe en Martinique) en Réunion (Frankrijk)) op de achterkant, de benaming "euro" in het Latijn en het Grieks, en de handtekening van de president van de Europese Centrale Bank. De twaalf sterren van de Europese Unie zijn ook op elk biljet aanwezig. Het ontwerp is gemaakt door de Oostenrijkse ontwerper Robert Kalina.

De vensters en bruggen op de biljetten bestaan niet echt. Het is vanouds gebruikelijk dat men een bekend object uit eigen land (bijvoorbeeld een gebouw of een beroemd persoon) op bankbiljetten afbeeldt, maar bij de eurobiljetten wilde men niet bepaalde landen bevoordelen door wel objecten uit deze landen te kiezen, maar niet uit een ander land. De getoonde objecten zijn daarom fictief en land-neutraal. Wel gaan er stemmen op om een 'persoonlijke' kant te ontwerpen voor elk land, vergelijkbaar met de euromunten.

Met ingang van 2002 neemt elke nationale centrale bank (NCB) de productie van één of twee specifieke biljetten voor zijn rekening. Dit schema houdt in dat de NCB's onderling bankbiljetten moeten uitwisselen.

Inhoud 1 Beschrijving van de eurobankbiljetten 2 Beveiliging 2.1 Nationale identificatiecodes 2.2 Drukkeridentificatiecodes 2.3 RFID-tags 3 Toegestane reproducties van eurobankbiljetten 3.1 Maximumresoluties van reproducties die onder elektronische vorm beschikbaar zijn 4 Trivia 5 Bronnen 6 Externe links

[bewerken] Beschrijving van de eurobankbiljetten

Waarde	Afmetingen	Dominante kleur	Architectuur van de afbeelding	Periode van de afbeelding
€ 5	120 × 62 mm	Grijs	Klassiek	< 5e eeuw
€ 10	127 × 67 mm	Rood	Romaans	11e–12e eeuw
€ 20	133 × 72 mm	Blauw	Gotisch	13e–14e eeuw
€ 50	140 × 77 mm	Oranje	Renaissance	15e–16e eeuw
€ 100	147 × 82 mm	Groen	Barok & Rococo	17e–18e eeuw
€ 200	153 × 82 mm	Geel-bruin	IJzer & glas	19e–20e eeuw
€ 500	160 × 82 mm	Paars	Modern	20e–21e eeuw

Op de biljetten staat vrijwel geen tekst, zodat men geen taal hoeft te kiezen. De munteenheid EURO staat er in Latijnse en Griekse letters. In plaats van de naam van de bank staat er een afkorting, waardoor het aantal variaties tot vijf beperkt kon worden. De afkortingen zijn:

Afkorting	Betekenis	Taal
BCE	Banque centrale européenne	Frans
	Banca centrale europea	Italiaans
	Banco Central Europeu	Portugees
	Banco Central Europeo	Spaans
ECB	Europese Centrale Bank	Nederlands
	European Central Bank	Engels
EZB	Europäische Zentralbank	Duits
ΕΚΤ	Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα	Grieks
EKP	Euroopan keskuspankki	Fins

[bewerken] Beveiliging

Optisch variabele inkt voor de waardecijfers

Watermerk in een biljet van 50 euro.

De eurobiljetten hebben een eigen kleur en formaat per waarde. Blinden en slechtzienden worden geholpen door een voelbaar reliëf. De papieren euro wordt vervaardigd van katoenvezels en beveiligd door een watermerk en een veiligheidsdraad. De biljetten van € 5, € 10 en € 20 hebben bovendien een baanvormige folie met een hologram (het eurosymbool en de waarde van het biljet) en een iriserende baan op de achterzijde, waarin eveneens het eurosymbool en de waarde van het biljet te zien zijn. Bankbiljetten van € 50, € 100, € 200 en € 500 zijn speciaal beveiligd met een zegelvormig folie met hologram (een afbeelding en de waarde van het biljet in cijfers) en met optisch variabele inkt voor de waardecijfers van het biljet aan de achterzijde. De kleur van de cijfers verandert naar gelang van de lichtval.

[bewerken] Nationale identificatiecodes

In tegenstelling tot de euromunten hebben de bankbiljetten geen nationale zijde die de herkomst aangeeft. Deze informatie is wel vervat in de code op de achterkant van het biljet. De letter identificeert het land waar het biljet is uitgegeven.

Wanneer de letter vervangen wordt door haar decimale code uit de ASCII tekenset dan is het resulterend getal deelbaar door negen.

Voorbeeld: serienummer S01112777215

De ASCII code van de (hoofdletter) S is 83.

83+1+1+1+2+7+7+7+2+1+5=117, 1+1+7=9, het getal is dus deelbaar door 9.

Het serienummer van dit biljet is dus echt.

Een aantal codes is gereserveerd voor lidstaten die de euro nog niet hebben ingevoerd.

Code	Land
Z	België
Y	Griekenland
X	Duitsland
(W)	Gereserveerd voor Denemarken
V	Spanje
U	Frankrijk
T	Ierland
S	Italië
(R)	Luxemburg *
(Q)	Niet in gebruik
P	Nederland
(O)	Niet in gebruik
N	Oostenrijk
M	Portugal
L	Finland
(K)	Gereserveerd voor Zweden
(J)	Gereserveerd voor Groot-Brittannië
(I)	Niet in gebruik
H	Slovenië
(G)	Cyprus *
(F)	Malta *
(E)	Slowakije *

* Eurobankbiljetten die zijn uitgegeven door de centrale banken van Luxemburg, Malta, Cyprus en Slowakije dragen (tot nu toe) de codeletter van de nationale bank van de landen waar de biljetten voor zijn geproduceerd.

[bewerken] Drukkeridentificatiecodes

Enigszins verborgen staat op de voorkant van het biljet een tweede, kleinere letter-cijfercombinatie met zes posities, bestaande uit een letter, drie cijfers, weer een letter en tenslotte een cijfer.

De eerste letter daarvan geeft de drukker van het biljet aan. De drukker hoeft niet gevestigd te zijn in het land van uitgifte. Zo is bijvoorbeeld een deel van de Finse biljetten in het Verenigd Koninkrijk gedrukt. Een aantal codes is weer gereserveerd voor drukkers in landen die de euro nog niet hebben ingevoerd.

Biljetten worden gedrukt met 'platen', waarmee verschillende biljetten in een doorgang gedrukt worden. De drie cijfers die volgen op de code voor de drukker geven het plaatnummer aan, daarop volgt de positie van het biljet op de plaat. Hierbij geeft de letter de rij aan (A=rij 1), en het erop volgende cijfer de kolom.

Deze drukkeridentificatiecodes staan op de tegenovergestelde zijde van deze waarop de nationale identificatiecode staat. De exacte plaats varieert lichtjes per biljet. Men vindt het aan de linkerzijde van het biljet, heel klein gedrukt, in de buurt van de 'sterren'. Uitzondering hierop is het biljet van € 50 waar de code zich aan de rechterzijde van het biljet bevindt.

Voorbeelden van de drukkeridentificatiecode:

• Plaatsing van de code op het € 5-biljet
• Plaatsing van de code op het € 50-biljet

Code	Drukker	Locatie	Land
(A)	(Bank of England Printing Works)	(Loughton)	(Verenigd Koninkrijk)
(B)	Niet in gebruik	---	---
(C)	(AB Tumba Bruk)	(Tumba)	(Zweden)
D	Setec Oy	Vantaa	Finland
E	F. C. Oberthur	Chantepie	Frankrijk
F	Österreichische Banknoten und Sicherheitsdruck	Wenen	Oostenrijk
G	Joh. Enschedé	Haarlem	Nederland
H	Thomas de la Rue	Gateshead	Verenigd Koninkrijk
(I)	Niet in gebruik	---	---
J	Banca d'Italia	Rome	Italië
K	Central Bank of Ireland	Dublin	Ierland
L	Banque de France	Chamalières	Frankrijk
M	Fábrica Nacional de Moneda y Timbre	Madrid	Spanje
N	Bank of Greece	Athene	Griekenland
(O)	Niet in gebruik	---	---
P	Giesecke & Devrient	München & Leipzig	Duitsland
(Q)	Niet in gebruik	---	---
R	Bundesdruckerei	Berlijn	Duitsland
(S)	(Danmarks Nationalbank)	(Kopenhagen)	(Denemarken)
T	Nationale Bank van België	Brussel	België
U	Valora	Carregado	Portugal

[bewerken] RFID-tags

In 2001 zei de Europese Bank met partners in gesprek te zijn over de toepassing van RFID-tags in bankbiljetten. De planning was destijds het gebruik van RFID-tags in bankbiljeten in 2005. Al sinds begin maart 2004 zijn er mensen die beweren dat euro- en dollarbankbiljetten RFID-tags bevatten.^[1]

[bewerken] Toegestane reproducties van eurobankbiljetten

In bepaalde gevallen is het toegestaan om reproducties van eurobankbiljetten te maken.^[2]:

• indien de reproductie aan één zijde bedrukt is en de grootte ervan kleiner is dan 75% of groter dan 125% van het gereproduceerde biljet.
• indien de reproductie langs beide zijden bedrukt is dan moet de grootte tot 50% worden beperkt, of moet ze groter zijn dan 200%.
• indien bepaalde elementen van het bankbiljet (bijvoorbeeld één van de poorten of een brug) afgebeeld wordt op een achtergrond die verschilt van die van een bankbiljet
• indien een deel van het bankbiljet wordt afgedrukt dan moet dit kleiner zijn dan één derde van de grootte van het biljet
• indien de reproductie op materiaal gebeurt dat duidelijk verschilt van papier en bankbiljetten.
• indien de reproductie in elektronisch beschikbare vorm is, dan mag de resolutie van de reproductie niet meer dan 72 dpi bedragen (zie ook verder). Het woord SPECIMEN dient eveneens diagonaal op de reproductie vermeld te worden in een schreefloos lettertype zoals Arial, met een grootte die minstens 75% van de lengte en minstens 15% van de breedte van de reproductie. De kleur van het woord mag niet doorzichtig zijn en moet in contrast zijn met de hoofdkleur van het gereproduceerde biljet.

[bewerken] Maximumresoluties van reproducties die onder elektronische vorm beschikbaar zijn

De volgende maximum afmetingen zijn toegestaan:

• € 5: 340 × 175 pixels
• € 10: 360 × 189 pixels
• € 20: 377 × 204 pixels
• € 50: 396 × 218 pixels
• € 100: 416 × 232 pixels
• € 200: 433 × 232 pixels
• € 500: 453 × 232 pixels

[bewerken] Trivia

• De meeste bankbiljetten die in een Nederlandse portemonnee zitten, zijn afkomstig uit het buitenland. Zo bleek uit een steekproef 22 procent uit Duitsland te komen, 19 procent uit Frankrijk, 11 procent uit Oostenrijk en 10 procent uit Spanje.
• Het biljet dat in Nederland het meeste in omloop is, is het briefje van 50 euro.
• In december 2007 circuleerden er eind december in totaal 12,1 miljard bankbiljetten met de euro. Die waren samen goed voor 676 miljard euro.

(Bron: Nu.nl)

[bewerken] Bronnen

[bewerken] Externe links

• Europese Centrale Bank
• Nationale Bank van België