Euroscepsis

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Euroscepsis is een term waarmee een kritische houding omschreven wordt ten opzichte van het proces van Europese Integratie, of de EU als vorm. Omdat een coalitie van eurosceptici moeilijk te vormen is over de ideologische grenzen heen, is er van een eurosceptische frontvorming ook niet écht sprake. Binnen de politiek wetenschappelijke literatuur werkt men veelal met de term 'euroscepticisme' in plaats van Euroscepsis.

Definitie[bewerken]

Euroscepticisme is een vlag die vele ladingen dekt en ruimer gaat als enkel de politieke actoren. Ook andere maatschappelijke actoren kunnen worden getypeerd door een eurosceptisch gedrag. Paul Taggart en Aleks Szczerbiak [1] maken een onderscheid tussen hard euroscepticisme en zacht euroscepticisme

  • Hard euroscepticisme: dit slaat op het volledig verwerpen van het project van Europese economische en politieke integratie en oppositie tegen het lid worden of lid blijven van de EU door een bepaald land. Dit kan betekenen dat iedere vorm van Europese economische of politieke integratie wordt afgewezen door een euroscepticus. In de praktijk krijgt dit harde euroscepticisme echter vaak de vorm van het afwijzen van de huidige vorm van Europese integratie. Belangrijke argumenten daarvoor kunnen nationale soevereiniteit zijn of het idee dat de Europese integratie diep gewortelde waarden aantast of de drager is van verkeerde waarden.
  • Zacht euroscepticisme: Dit omvat gedeeltelijk of gekwalificeerd verzet tegen Europese integratie. Dit kan de vorm krijgen van 'beleidseuroscepticisme' of 'nationaal-belangeuroscepticisme'. Bij beleidseuroscepticisme verwerpt men de EU niet in zijn geheel maar is fel gekant tegen een bepaald beleidsdomein of specifieke beleidsinitiatieven. Zo kan men bijvoorbeeld als linkse politieke partij de meerwaarde inzien van Europese integratie, maar fel gekant zijn tegen de vrije markt handelsagenda van de EU. Omgekeerd kan een rechtse partij die handelspolitiek steunen maar de sociale agenda, de kosten van het Europese ambtenarenapparaat en het immigratiebeleid verwerpen als inbreuk op de eigen soevereiniteit.
Nationaal-belangeuroscepticisme behelst het benadrukken van het opkomen voor het nationaal belang binnen de Europese context. Dit is verenigbaar met steun voor het Europese project in principe.

Volgende argumenten worden vaak aangehaald als reden voor Euroscepsis:

Eurosceptische fracties in het Europees Parlement[bewerken]

In het Europees Parlement vindt de Euroscepsis vooral aanhangers:

Volgende fracties kunnen als eurosceptisch worden bestempeld:

Eurosceptische partijen per land[bewerken]

Warning icon.svg De neutraliteit van dit gedeelte wordt betwist.
Zie de bijbehorende overlegpagina voor meer informatie.

Hieronder volgen landen met eurosceptische partijen:

België[bewerken]

Vlaams Belang (Vlaanderen), Front National (Wallonië)

Bulgarije[bewerken]

Nationale Aanvalsunie

Denemarken[bewerken]

Socialistische Volkspartij (Denemarken), Dansk Folkeparti

Duitsland[bewerken]

Alternative für Deutschland

Finland[bewerken]

Ware Finnen, Communistische Partij van Finland

Frankrijk[bewerken]

Mouvement Pour la France, Front National (Frankrijk), Parti de Gauche, Franse Communistische Partij, Mouvement Républicain et Citoyen

Griekenland[bewerken]

Communistische Partij van Griekenland, Gouden Dageraad, Laikos Orthodoxos Synagermos

Hongarije[bewerken]

Jobbik, Lehet Más a Politika

Ierland[bewerken]

Sinn Féin

Italië[bewerken]

MoVimento 5 Stelle, Lega Nord, Fiamma Tricolore

Luxemburg[bewerken]

Alternativ Demokratesch Reformpartei

Nederland[bewerken]

Partij voor de Vrijheid, Staatkundig Gereformeerde Partij, ChristenUnie, Socialistische Partij (Nederland), Partij voor de Dieren

Noorwegen[bewerken]

Senterpartiet, Kristelig Folkeparti, Sosialistisk Venstreparti, Venstre

Polen[bewerken]

Unie voor Reële Politiek,

Portugal[bewerken]

Partido Comunista Português, Partido Popular (Portugal)

Tsjechië[bewerken]

Democratische Burgerpartij,

Verenigd Koninkrijk[bewerken]

United Kingdom Independence Party, British National Party, Conservative Party (Verenigd Koninkrijk), Socialist Workers' Party, Green Party of England and Wales

Zweden[bewerken]

Vänsterpartiet, Sverigedemokraterna, Centerpartiet, Miljöpartiet de Gröna, Junilistan

Zwitserland[bewerken]

Zwitserse Democraten, Grünliberale Partei, Lega dei Ticinesi, Zwitserse Volkspartij

Euroscepsis in België[bewerken]

Volgens de Britse politicoloog Paul Taggart zijn er in België maar twee eurosceptische partijen.[2] Aan Vlaamse zijde is dat het Vlaams Belang, in Franstalig België is dat het Front National. Dit komt echter zelden tot uiting omdat het in België niet verstandig is om je te profileren als een euroscepticische partij. De bevolking is namelijk bij de meest "eurofiele" van Europa. Volgens de Eurobarometer bestempelt gewoonlijk slechts 10% van de bevolking Europa als "een slechte zaak".[3]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Taggart,P. & Szczerbiak, A. 2004. Contemporary Euroscepticisim in the party systems of the European Union candidate states of Central and Eastern Europe, Vol. 43 (1), pp. 1-27
  2. Taggart, P. 1998. A touchstone of dissent: Euroscepticism in contemporary Western European party systems. European Journal of Political Research, Vol 33 (3)
  3. Abts, K., Heerwegh, D., Swyngedouw, M. 2008. Euroscepticisme in België: economische belangen, culturele identiteit en politiek wantrouwen. Res Publica, vol: 50 (4), pp. 357-381