Everolimus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Everolimus
Everolimus.svg
Farmaceutische gegevens
Metabolisatie CYP3A4
t1/2 30 uur
Uitscheiding fecaal
Gebruik
Geneesmiddelengroep proteinekinaseremmer, immunosuppressivum
Merknamen Certican®, Afinitor®,Votubia®.
Indicaties Certican: profylaxe van de acute afstotingsreactie van nier- en harttransplantaten, Afinitor: gevorderd niercelcarcinoom
Voorschrift/recept ja
Toediening oraal
Risico met betrekking tot
Zwangerschapscat. strikt verboden tot 8 weken na therapie
Lactatie (borstvoeding) ontraden
Databanken
CAS-nummer 159351-69-6
ATC-code L04AA18
PubChem 6442177
Chemische gegevens
Formule C53H83N1O14
Molaire massa 958,237 g/mol
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Everolimus (merknaam: Certican of Afinitor (Novartis)) is een immunosuppressief geneesmiddel. Het wordt als oraal geneesmiddel gebruikt om orgaanafstoting te voorkomen bij volwassen patiënten na een hart- of niertransplantatie. Voor deze indicatie zijn er (disper)tabletten van 0,25 en 0,75 mg in de handel onder de naam Certican®. [1]

De werking van everolimus is vergelijkbaar met die van sirolimus, waarvan het afgeleid is. Deze geneesmiddelen zijn zogenaamde mTOR-inhibitoren: ze remmen het kinase mTOR ("mammalian target of rapamycin"), en blokkeren zo de activatie van T-cellen. Sirolimus en everolimus zijn onderling vervangbaar, met dit verschil dat sirolimus enkel voor toepassing bij niertransplantaties is geregistreerd. Everolimus is een nieuwer geneesmiddel dan sirolimus. Als proteinekinaseremmer zijn er tabletten van 5 en 10 mg in de handel onder de merknaam Afinitor®[2] en van 2,5 mg en 5 mg onder de naam Votubia®. [3]

Everolimus en andere mTOR-inhibitoren worden ook onderzocht naar hun potenties voor de behandeling van bepaalde kankers en tumoren. In 2007 heeft het Europees Geneesmiddelenbureau EMA aan everolimus de status van "weesgeneesmiddel" toegekend voor de behandeling van gastro-entero-pancreatische neuro-endocriene tumoren (GEP-NETs)[4] en van niercelcarcinoom[5]. Het is als Afinitor goedgekeurd in de EU voor gevorderd niercel carcinoom (Advanced Renal Cell carcinoma (RCC)) wanneer eerdere VEGF-targeted therapie niet heeft geholpen.

In Nederland wordt het middel ook toegepast en per 1-1-2013 vergoed bij uitgezaaide borstkanker. Toegevoegd aan exemestane kan chemotherapie zo gemiddeld 11 maanden worden uitgesteld. [6][7][8]

Everolimus is zowel een substraat voor CYP3A4 en voor P-glycoproteïne (Pgp) én remt zelf presystemisch CYP3A4 en Pgp. Het dient daarom onder streng toezicht te worden toegediend wegens het grote scala aan interacties met geneemiddelen en voedingsstoffen zoals grapefruitsap.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. http://www.farmacotherapeutischkompas.nl/preparaatteksten/E/everolimus.asp
  2. http://www.ema.europa.eu/ema/index.jsp?curl=pages/medicines/human/medicines/001038/human_med_000633.jsp&mid=WC0b01ac058001d124
  3. http://www.ema.europa.eu/ema/index.jsp?curl=pages/medicines/human/medicines/002311/human_med_001484.jsp&mid=WC0b01ac058001d124
  4. Public Summary of positive opinion for orphan designation of everolimus for the treatment of gastro-entero-pancreatic neuroendocrine tumours.
  5. Public Summary of positive opinion for orphan designation of everolimus for the treatment of renal cell carcinome.
  6. http://www.genengnews.com/gen-news-highlights/positive-trial-data-leads-novartis-to-plan-breast-cancer-filing-for-afinitor-by-year-end/81245384/
  7. [1] FDA besluit
  8. http://www.telegraaf.nl/binnenland/21208700/__Remmer_van_borstkanker__.html