Farmacognosie
Farmacognosie is de studie naar geneesmiddelen van natuurlijke herkomst. De naam is afgeleid van het Griekse 'pharmakon' (= medicijn) en 'gnosis'(= kennis).
De meeste geneesmiddelen zijn oorspronkelijk van plantaardige herkomst, ook al worden ze tegenwoordig synthetisch gemaakt, vaak in een iets aangepaste formule.[bron?] Ook pure stoffen rechtstreeks uit planten kunnen een geneeskrachtige werking hebben. Planten bevatten zogenaamde secundaire plantenstoffen die in de plant een werking hebben en bij de mensen een farmaceutische werking hebben.[bron?]
De farmacognosie richt zich op de studie van de fysieke, chemische, biochemische en biologische eigenschappen van medicijnen, bestanddelen van medicijnen of potentiële medicijnen of bestanddelen van natuurlijke oorsprong[bron?]. Ook richt de farmacognosie zich op de zoektocht naar nieuwe medicijnen van natuurlijke oorsprong. Farmacognosie omvat onder meer onderzoek op de gebieden van fytochemie, chemie van micro-organismen, biosynthese, biotransformatie en chemotaxonomie.
Fytotherapie [bewerken]
Fytotherapie is niet hetzelfde als homeopathie: in fytotherapie wordt de actieve component uit de plant gehaald.[bron?] De verwarring is er omdat homeopathische middelen ook wel op basis van planten worden gemaakt. Omdat er nog geen potentiëring/verdunning heeft plaatsgevonden, is een homeopathische moedertinctuur overigens wel te beschouwen als fytotherapie. In principe is deze niet te onderscheiden van en fytotherapeutische tinctuur. Voorts is er ten gevolge van deze zogenaamde potentiëring door verregaande verdunning geen molecuul van de oorspronkelijke werkzame stof meer terug te vinden in het homeopathische middel, bij fytotherapie is dat wel het geval. De verwarring blijft ook in stand doordat de tak van de farmaceutische industrie die zich hiermee bezig houdt, de twee in haar (op de patiënt gerichte!) reclame het verschil verdoezelt en zelfs mengsels van de twee theoretisch tegenstrijdige systemen op de markt brengt[1][2][3] Fytotherapeuthica zijn geneesmiddelen van plantaardige oorsprong. De meeste geneesmiddelen gemaakt uit planten zijn voedingssupplementen.[bron?]
Voorbeelden [bewerken]
| preparaat | plant | stoffen | werking |
|---|---|---|---|
| eucalyptus | bladeren van Eucalyptus globulus | eucalyptol | tegen verkoudheden |
| vanille | onrijpe vrucht van Vanilla planifolia | vanilline | geurstof en smaakstof |
| hop | Humulus lupulus | hopeïne | krachtig fyto-oestrogeen |
Belang van de farmacognosie [bewerken]
In 1999 werd aan het laboratorium Farmacognosie en Fytochemie in de faculteit Farmaceutische Wetenschappen aan de Universiteit Gent uit hop een fyto-oestrogeen geïsoleerd en geïdentificeerd. Dit oestrogeen is slechts een tiental keer minder sterk dan het vrouwelijk oestrogeen 17ß-oestradiol en hierdoor het sterkste fyto-oestrogeen dat tot nu toe is gevonden. Deze stof is als voedingssupplement te verkrijgen voor beheersing van menopauzale klachten en symptomen.
Er zijn een aantal organisaties die zich richten op de promotie van de farmacognosie, waaronder de American Society of Pharmacognosy en de Gesellschaft für Arzneipflanzenforschung.
| Bronnen, noten en/of referenties |
