Fender Jazz Bass

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Een Fender Jazz Bass uit 2003
Olympic White Jazz Bass 1966

De Fender Jazz Bass, ook wel "J-bass" genoemd, is het tweede model elektrische basgitaar van de Amerikaanse ontwerper Leo Fender.

Ontwerp[bewerken]

Hij kwam in 1960 op de markt als het bij de Fender Jazzmaster behorende basmodel. De Jazz Bass heeft twee enkelspoels elementen en een enigszins afwijkende, vergeleken met de Fender Precision Bass minder symmetrische kast (de gepatenteerde Offset-Waist), met meer uitgesneden randen. De hals wordt naar de topkam toe aanzienlijk smaller dan bij de Fender Precision Bass. De bedoeling van het ontwerp was om het contrabassisten gemakkelijker te maken om over te stappen op de elektrische basgitaar.

De Jazz Bass had aanvankelijk twee dubbele potmeters de zogenaamde Stacked knobs, waarmee per element zowel het volume als de toon kon worden geregeld. Na 1962 werd overgestapt op het huidige systeem met drie potmeters: voor elk van beide elementen een volumeregelaar, plus een toonregelaar voor het totaalgeluid. Sommige modellen die na 2003 zijn geproduceerd hebben een drukschakelaar die de "S-1 Switch" wordt genoemd. De elementen, die normaal parallel zijn geschakeld (humbucker), worden door het indrukken van deze schakelaar in serie geschakeld en fungeren dan als een enkel element met een geluid dat meer op dat van de Precision Bass lijkt.

Sommige "Deluxe" Jazz Bass modellen zijn voorzien van actieve elektronica, in plaats van passieve. Ze hebben actieve toonregeling met dubbel uitgevoerde potmeters voor laag en hoog en een extra potmeter voor het midden.

Na de overname door CBS in 1965 werd het ontwerp licht en stapsgewijs gewijzigd. De positieaanduidingen, aanvankelijk eenvoudige stippen, werden grote rechthoeken van namaak parelmoer. Ook kwamen er halzen van esdoorn, met grote zwarte blokken als positieaanduidingen. Nadat Jaco Pastorius wereldberoemd was geworden met zijn Fender Jazz Bass waar hij de frets uit had gehaald, besloot Fender ook een fretloze versie te gaan aanbieden. Later verscheen nog een vijfsnarige Jazz Bass. In de loop der jaren zijn er nog vele varianten op de markt verschenen (gebouwd in o.a. Amerika, Mexico en Japan), waaronder een aantal reissues, modellen die teruggrepen op de geschiedenis van de Jazz Bass.[bron?]

Invloed van de Jazz Bass[bewerken]

Talloze gitaarbouwers en fabrikanten hebben het ontwerp gekopieerd. in de jaren zeventig en tachtig zijn zelfs de bouwers van kopieën door Fender voor de rechter gesleept omdat deze kopieën de verkoop van de echte modellen danig beïnvloedde.[bron?]

De Jazz Bass heeft een meer knorrend geluid dan de Fender Precision Bass. Dit is voornamelijk te wijten aan de twee elementen en hun opstelling. Bekende bespelers van een Fender Jazz Bass zijn Victor Bailey, Bootsy Collins, Darryl Jones, Marcus Miller en Victor Wooten. In de jaren zestig speelden John Paul Jones (Led Zeppelin), Noel Redding en John Entwistle (The Who) op een Jazz Bass. Wijlen Pastorius bespeelde een fretloze Fender Jazz Bass.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties