Ferdinand Magellaan

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ferdinand Magellaan

Magellaans reis rond de wereld

Replica van de Victoria, het enige van de vijf schepen van Magellaan dat terugkeerde

Ferdinand Magellaan (Portugees: Fernão de Magalhães, Spaans: Hernando de Magallanes, Sabrosa, lente 1480 - Mactan, 27 april 1521) was een Portugese ontdekkingsreiziger. Hij wordt ook wel Magelaan, Magelhaen, Magelhaan, Magelhaes, Magalaes of Magalhaes genoemd.

Magellaan werd in een adellijke Portugese familie geboren te Sabrosa, bracht zijn jongere jaren in Lissabon door en verdiende zijn zeevaarderssporen tijdens tochten in het Verre Oosten. In 1505 ging hij op een schip naar India waar hij het zeemanschap en de maritime oorlogsmiddelen onder de Portugese koningen leerde. In 1510 werd hij bevorderd tot kapitein, maar toen hij in 1513 in Marokko was gestationeerd liep hij verwondingen op die hem voor het leven kreupel zouden maken. Hij vroeg het Portugese vorstenhuis om een verhoging van zijn uitkeringen.

Toen dat geweigerd werd, verzaakte hij aan zijn nationaliteit en klopte aan bij de Spaanse koning. Hij kon hem overtuigen om een westwaarts varende expeditie te financieren, die een nieuwe weg naar de Aziatische Molukken moest opleveren. Spanje ging op dit verzoek vooral in omdat de Portugezen de oostelijke route controleerden.

[bewerk] Ontdekkingsreizen

Magellaan verliet op 20 september 1519 met vijf schepen Sanlucar de Barrameda en bereikte het estuarium van de Rio de la Plata op 31 maart 1520. Zes maanden lang ankerde hij in San Julian. Hij overleefde een muiterij, en ontdekte vervolgens op 21 oktober, veel zuidelijker dan verwacht, een doorgang, waardoor hij na 38 dagen en 530 kilometer varen de oceaan bereikte. Hij doopte deze oceaan de Stille Oceaan omdat het water kalm was. De doorgang naar de Stille Oceaan kreeg later de naam straat Magellaan, en is de gedenkwaardigste ontdekking op zijn tocht. Met nog drie schepen begon hij vervolgens aan zijn reis naar de Molukken. Op dat moment dacht hij nog een kleine afstand te moeten afleggen, zich niet realiserend dat op dat moment de grootste oceaan ter wereld voor hem lag.

Magellaan ontdekte nog de Marianen en de Filipijnen Op 7 april bereikte hij Cebu. Daar ging hij op 27 april de strijd aan met Lapu-Lapu, een lokale heerser van het eiland Mactan. Deze heerser weigerde zich door Magellaan te laten bekeren tot het katholicisme. Tijdens deze strijd op Mactan sneuvelde Magellaan.

Slechts één van de vijf schepen die op 20 september 1519 waren vertrokken, voltooide uiteindelijk de reis rond de wereld. Het schip Victoria kwam op 6 september 1522 onder leiding van Juan Sebastián Elcano in het Spaanse Sevilla aan.

Het doel van de reis was een geld opleverende expeditie. In 1494 werd Het Verdag van Tordesillas getekend. Hier in stond dat alles van de onbekende wereld naar het oosten van een bepaalde lijn, 370 leagues ten westen van de Kaap Verde Eilanden, tot Portugal zou behoren. Alles ten westen van die lijn zou deel uitmaken van Spanje. Het was al een tijd bekend dat de Spice Eilanden een grote hoeveelheid rijkdom bezaten, door de grote hoeveelheden specerijen die daar groeiden. Het doel van de reis was het vinden van een westerlijke zee route naar de Spice Eilanden in Azië.

[bewerk] Nalatenschap

Omdat de schepen van Magellaan de eerste waren die een ronde om de aarde heen voeren is Magellaan een van de beroemste ontdekkingsreizigers geworden. Er zijn in Nederland nogal wat straten naar hem vernoemd. Meestentijds is dat dan de Magelhaenstraat, de naamspelling waaronder de meeste Nederlanders hem dus kennen.

Naar hem zijn de Magelhaense wolken genoemd, twee lichtende wolken van sterren die satellietstelsels zijn van ons melkwegstelsel.