Fouga Magister

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Fouga CM-170 Magister
AEROSPATIALE MAGISTER CM. 170.png
Algemeen
Rol Jager/trainer
Bemanning 1 of 2
Afmetingen
Lengte 10,6 m
Hoogte 2,8 m
Spanwijdte 12,2 met tiptanks m
Vleugeloppervlak 17,3 m²
Gewicht
Leeggewicht 2150 kg
Startgewicht 2850 kg
Max. gewicht 3200 kg
Krachtbron
Motor(en) 2x Turbomeca Marboré turbojet
Stuwkracht elk 3,9 kN
Prestaties
Topsnelheid 715 km/u
Actieradius 935 km
Dienstplafond 11000 m
Bewapening
Bommen 150 kg op 2 hardpoints
Raketten ongeleide raketten en 2x 7,62mm FN mitrailleur
Portaal  Portaalicoon   Luchtvaart
Turbomeca Marboré II F 3
7,5mm-machinegeweren

De Fouga CM-170 Magister is in de beginjaren 50 van de 20e eeuw ontwikkeld als een lichte tweemotorige jager/trainer voor de Franse Armée de l’Air (ALA) door het Franse Air Fouga. Het toestel is voorzien van twee achter elkaar geplaatste zitplaatsen in een drukcockpit.

Het toestel werd gekenmerkt door een V-vormige staartsectie en werd mede een commercieel succes omdat het als trainer en als lichtbewapende dagjager kon worden gebruikt. De Fouga Magister is dan ook aan vele landen verkocht. Een speciaal voor de Aéronavale ontworpen versie werd de CM-175 Zéphyr die met een haak voor vliegdekoperaties werd uitgerust; het toestel is echter nooit in serie geproduceerd.

In mei 1958 werd Air Fouga overgenomen door Ets. Henry Potez; de firmanaam werd Potez-Air Fouga. In 1966 werd ook Potez overgenomen door Sud-Aviation. Enige tijd later veranderde de naam door fusies met andere firma’s in Aérospatiale. Ook de Duitse Luftwaffe had belangstelling voor de Fouga Magister; er werden er 40 gekocht en nog eens 244 in licentie door Heinkel-Messerschmitt (Union-Sud) afgeleverd voor Luftwaffe en Marineflieger.

Andere licentiebouwers waren het Finse Valmet Oy en het Israëlische IAI.

De Fouga Magister was in dienst van de luchtmacht van Algerije, België, Brazilië, Kameroen, Finland, Frankrijk, Duitsland, Ierland, Cambodja, Libanon, Marokko, Rwanda, El Salvador, Togo en Oeganda.

Het succes van de Fouga Magister werd onderstreept doordat twee luchtmacht-demonstratieteams het toestel jarenlang gebruikten; de Franse "Patrouille de France" en de Belgische "Rode Duivels".

In het begin van de jaren 80 van de 20e eeuw werden de toestellen van de Franse luchtmacht vervangen door de Sepecat Jaguar. Sindsdien zijn veel Magisters over de hele wereld door verzamelaars opgekocht.

Ook in 2007 is de Fouga Magister nog steeds operationeel is bij diverse kleine luchtmachten in Afrika; om hoeveel toestellen het gaat is niet bekend.

In totaal werden 929 toestellen gebouwd, waarvan 130 van het type CM-170.2

Geschiedenis[bewerken]

De eerste testvluchten werden in april 1952 in Frankrijk gemaakt.

Bij de Ecole de l’Air (vliegopleiding) van de ALA werden tussen 1956 en 1958 48 toestellen operationeel en tussen 1958 en 1959 kwamen er nog eens 40 toestellen bij voor de Ecole de Chasse (jachtopleiding). Deze toestellen waren reeds voorzien van de krachtigere Marbore VI-motoren.

De CM-170 werd algemeen beschouwd als beste straaltrainer van zijn tijd maar had een nadeel: de CM-170R.1 was uitgerust met de zwakke Marboré II-motoren van 400 kg vermogen die behoorlijk aan kracht moesten inleveren omdat het motorvermogen te zwak bleek t.o.v. het totaalgewicht van het toestel.

Dit was hinderlijk merkbaar bij de start en bij plotselinge vliegbewegingen. De motoren hadden bovendien de neiging tot "flame-out" bij plotselinge vliegbewegingen op grote hoogte en bij slechte weersomstandigheden. Daarom werd bij de ALA en de Luftwaffe de Marboré II vervangen door de Marboré VI-motoren die elk 480 kg stuwvermogen konden leveren.

De Duitse Luftwaffe deed ook tests voor het inbouwen van speciale Martin-Baker GZ-4 schietstoelen in een Magister. Het toestel met constructienummer 146 werd hiervoor gebouwd door Messerschmitt maar de proeven voldeden niet vanwege de smalle romp. Fouga Magisters waren dus nooit voorzien van schietstoelen; bij noodgevallen moest het glazen cockpitdak afgeworpen worden en moesten de vliegers zelf uit het toestel zien te springen. Het zegt genoeg over de betrouwbaarheid van het toestel dat dit nooit nodig is geweest.

Inzet[bewerken]

Fouga Magisters zijn in diverse landen in Afrika door de jaren heen daadwerkelijk als dagjager ingezet tegen rebellerende grondtroepen; bij de Europese luchtmachten deed het toestel echter alleen dienst als trainer.

Rondvlucht[bewerken]

Op vliegveld Lelystad kan er een rondvlucht gemaakt worden met een Fouga Magister.

Bibliografie[bewerken]

  • Arys, Marc & Heerthum, Serge van. Fouga Magister, Whisteling Turtles in Belgian Skies, 'Flash Aviation', 2007 978-9-0715-5324-0.

Externe links[bewerken]

Fotogalerij[bewerken]